---
title: "მუხლი 3. კომერციული ბანკისთვის ნებადართული უზრუნველყოფის აქტივები — იპოთეკით დაცული ობლიგაციების შესახებ"
url: "https://legal.ge/ka/law/5599692-ipotekit-datsuli-obligatsiebis-shesakheb/3"
law: "იპოთეკით დაცული ობლიგაციების შესახებ"
article: "3"
identifier: "matsne 5599692"
adopted: "2022-11-29"
consolidated_as_of: "2022-12-16"
legal_force: "in force"
official_source: "matsne, the Legislative Herald of Georgia"
publisher: "legal.ge"
---

# მუხლი 3. კომერციული ბანკისთვის ნებადართული უზრუნველყოფის აქტივები — იპოთეკით დაცული ობლიგაციების შესახებ

> Text consolidated as of 2022-12-16. Official source: matsne, the Legislative Herald of Georgia.
> Cite as: იპოთეკით დაცული ობლიგაციების შესახებ, მუხლი 3 (consolidated as of 2022-12-16), legal.ge, https://legal.ge/ka/law/5599692-ipotekit-datsuli-obligatsiebis-shesakheb/3

1. კომერციული
ბანკის
მიერ
გამოშვებული
იპოთეკური
ობლიგაციებიდან
გამომდინარე
გადახდის
ვალდებულებათა
უზრუნველსაყოფად
უზრუნველყოფის
აქტივების
გაერთიანებაში
შეიძლება
შეტანილ
იქნეს
კომერციული
ბანკის
კუთვნილი
შემდეგი
აქტივები
:
ა
)
იპოთეკური
სესხებიდან
გამომდინარე
მოთხოვნები
;
ბ
)
დამატებითი
აქტივები
;
გ
)
დერივატივებიდან
გამომდინარე
მოთხოვნები
.

2. კომერციულ
ბანკს
ეკრძალება
უზრუნველყოფის
აქტივების
გაერთიანებაში
აქტივის
შეტანა
,
თუ
არსებობს
ერთ
-
ერთი
შემდეგი
გარემოება
:
ა
)
ამ
აქტივზე
ვრცელდება
ვალდებულების
უზრუნველყოფის
ღონისძიება
;
ბ
)
ეს
აქტივი
დეფოლტშია
.

3. ამ
მუხლის
პირველი
პუნქტის
„
ა
“
ქვეპუნქტით
გათვალისწინებული
იპოთეკური
სესხი
უნდა
აკმაყოფილებდეს
სულ
მცირე
შემდეგ
ძირითად
მოთხოვნებს
:
ა
)
სესხის
ხელშეკრულება
წარმოშობს
ნამდვილ
და
აღსრულებად
ფულად
მოთხოვნას
,
რომლის
ღირებულების
დადგენა
ნებისმიერ
დროს
არის
შესაძლებელი
;
ბ
)
იპოთეკა
აკმაყოფილებს
მისი
წარმოშობისთვის
საჭირო
,
საქართველოს
კანონმდებლობით
დადგენილ
ყველა
მოთხოვნას
და
აღსრულებადია
;
გ
)
კომერციულ
ბანკს
,
როგორც
კრედიტორს
,
შეუძლია
იპოთეკის
საგნიდან
თავისი
მოთხოვნის
დროის
გონივრულ
მონაკვეთში
დაკმაყოფილება
;
დ
)
იპოთეკა
პირველი
რიგის
უფლებაა
.

4. უზრუნველყოფის
აქტივების
რეესტრში
რეგისტრაციის
მომენტისთვის
იპოთეკური
სესხის
ნარჩენი
ძირითადი
თანხა
(
ან
მისი
ნაწილი
),
რომელიც
ამ
კანონის
მე
-7
მუხლის
პირველი
პუნქტით
განსაზღვრულ
გაანგარიშებაში
გაითვალისწინება
,
არ
უნდა
აჭარბებდეს
აღნიშნული
იპოთეკური
სესხის
უზრუნველყოფის
საშუალებად
გამოყენებული
უძრავი
ქონების
საბაზრო
ღირებულების
60
პროცენტს
,
თუ
იპოთეკის
საგანია
არასაცხოვრებელი
უძრავი
ქონება
,
ხოლო
თუ
იპოთეკის
საგანია
საცხოვრებელი
უძრავი
ქონება
− 80
პროცენტს
.
ამ
პუნქტით
დადგენილი
წესი
შესაბამისად
ვრცელდება
აგრეთვე
ისეთ
შემთხვევაზე
,
როდესაც
ერთზე
მეტი
იპოთეკური
სესხი
ერთობლივად
უზრუნველყოფილია
ერთი
ან
რამდენიმე
უძრავი
ქონებით
.
საქართველოს
ეროვნული
ბანკი
უფლებამოსილია
,
საფინანსო
სექტორის
სტაბილურობის
მიზნებიდან
გამომდინარე
,
უცხოურ
ვალუტაში
გაცემული
იპოთეკური
სესხებისთვის
დააწესოს
სესხის
უზრუნველყოფის
ამ
პუნქტით
დადგენილზე
უფრო
მკაცრი
ზღვარი
.

5. თუ
უზრუნველყოფის
აქტივების
რეესტრში
რეგისტრაციის
შემდეგ
იპოთეკური
სესხის
ნარჩენი
ძირითადი
თანხის
(
ან
მისი
ნაწილის
)
მის
უზრუნველსაყოფად
გამოყენებული
უძრავი
ქონების
საბაზრო
ღირებულებასთან
თანაფარდობა
გადააჭარბებს
ამ
მუხლის
მე
-4
პუნქტით
დადგენილ
ზღვარს
,
აღნიშნული
იპოთეკური
სესხის
ძირითადი
თანხა
(
ან
მისი
ნაწილი
),
რომელიც
ამ
კანონის
მე
-7
მუხლის
პირველი
პუნქტით
განსაზღვრულ
გაანგარიშებაში
გაითვალისწინება
,
პროპორციულად
შემცირდება
.
ამ
შემთხვევაში
ემიტენტი
ვალდებულია
უზრუნველყოფის
აქტივების
გაერთიანებაში
ახალი
აქტივები
დაამატოს
,
თუ
ეს
აუცილებელია
ამ
კანონით
ან
მის
საფუძველზე
გამოცემული
სამართლებრივი
აქტით
დადგენილ
მოთხოვნათა
შესასრულებლად
.

6. იპოთეკური
ობლიგაციებიდან
გამომდინარე
გადახდის
ვალდებულებათა
უზრუნველსაყოფად
უზრუნველყოფის
აქტივების
გაერთიანებაში
დამატებითი
აქტივების
სახით
შეიძლება
შეტანილ
იქნეს
კომერციული
ბანკის
კუთვნილი
შემდეგი
აქტივები
:
ა
)
დეპოზიტები
;
ბ
)
საქართველოს
მთავრობის
,
საერთაშორისო
ფინანსური
ინსტიტუტის
ან
საქართველოს
ეროვნული
ბანკის
სამართლებრივი
აქტით
გათვალისწინებული
შესაბამისი
სუბიექტის
(
სუბიექტების
)
მიერ
გამოშვებული
ან
გარანტირებული
სასესხო
ფასიანი
ქაღალდები
;
გ
)
საქართველოს
მთავრობის
,
საერთაშორისო
ფინანსური
ინსტიტუტის
ან
საქართველოს
ეროვნული
ბანკის
სამართლებრივი
აქტით
გათვალისწინებული
შესაბამისი
სუბიექტის
(
სუბიექტების
)
მიმართ
არსებული
სხვა
მოთხოვნები
.

7. უზრუნველყოფის
აქტივების
გაერთიანებაში
შემავალი
იპოთეკური
სესხების
ნარჩენი
ძირითადი
თანხების
ნომინალურ
ღირებულებათა
ჯამური
ოდენობა
არ
უნდა
იყოს
იპოთეკური
ობლიგაციების
ნარჩენი
ძირითადი
თანხების
ნომინალურ
ღირებულებათა
ჯამური
ოდენობის
80
პროცენტზე
ნაკლები
.
თუ
არსებობს
ისეთი
გარემოებები
,
რომლებიც
საფრთხეს
უქმნის
საფინანსო
სექტორის
სტაბილურობას
ან
/
და
პროგრამის
კრედიტორთა
არსებით
ინტერესებს
,
საქართველოს
ეროვნული
ბანკი
უფლებამოსილია
დააწესოს
უფრო
დაბალი
ზღვარი
,
რომელიც
არ
უნდა
იყოს
იპოთეკური
ობლიგაციების
ნარჩენი
ძირითადი
თანხების
ნომინალურ
ღირებულებათა
ჯამური
ოდენობის
60
პროცენტზე
ნაკლები
.
ამ
პუნქტის
მიზნებისთვის
იპოთეკური
სესხის
ნარჩენი
ძირითადი
თანხის
ნომინალური
ღირებულების
დადგენისას
შესაბამისად
მოქმედებს
ამ
კანონის
მე
-7
მუხლის
მე
-3−
მე
-5
პუნქტებით
დადგენილი
შეზღუდვები
.

8. ემიტენტს
შეუძლია
საბაზრო
რისკები
(
მათ
შორის
,
საპროცენტო
რისკი
და
სავალუტო
რისკი
),
რომლებიც
გავლენას
ახდენს
იპოთეკური
ობლიგაციების
პროგრამაზე
,
მართოს
დერივატივის
(
დერივატივების
)
გამოყენებით
,
თუ
იგი
აღნიშნულ
დერივატივს
(
დერივატივებს
)
უზრუნველყოფის
აქტივების
რეესტრში
დაარეგისტრირებს
.
დერივატივი
შეიძლება
გამოყენებულ
იქნეს
მხოლოდ
ამ
პუნქტით
გათვალისწინებული
რისკების
ჰეჯირების
მიზნით
და
უნდა
აკმაყოფილებდეს
სულ
მცირე
შემდეგ
პირობებს
:
ა
)
დერივატივი
დადებულია
ჩარჩოხელშეკრულების
საფუძველზე
,
რომლითაც
ნებადართულია
მხოლოდ
იმ
მოთხოვნათა
საბოლოო
ურთიერთგაქვითვა
,
რომლებიც
წარმოიშობა
უზრუნველყოფის
აქტივების
რეესტრში
რეგისტრირებული
დერივატივიდან
(
დერივატივებიდან
);
ბ
)
დერივატივის
ხელშეკრულების
მეორე
მხარემ
წინასწარ
განაცხადა
თანხმობა
უზრუნველყოფის
აქტივების
რეესტრში
დერივატივის
რეგისტრაციაზე
;
გ
)
დერივატივის
ხელშეკრულება
შედგენილია
წერილობით
(
მათ
შორის
,
ელექტრონული
ფორმით
);
დ
)
დერივატივის
პირობების
მიხედვით
,
აკრძალულია
დერივატივის
ხელშეკრულების
მეორე
მხარის
მიერ
დერივატივის
შეწყვეტა
ან
/
და
საბოლოო
ურთიერთგაქვითვა
,
გარდა
ამ
კანონის
მე
-16
მუხლის
მე
-3
პუნქტით
გათვალისწინებული
საფუძვლის
არსებობის
შემთხვევისა
;
ე
)
დერივატივის
პირობების
თანახმად
,
თუ
დერივატივის
ხელშეკრულების
მეორე
მხარის
კრედიტუნარიანობა
მიუღებელ
ზღვრამდე
შემცირდა
,
იგი
სხვა
კონტრაჰენტით
ჩანაცვლდება
,
გარდა
იმ
შემთხვევისა
,
როდესაც
დერივატივის
ხელშეკრულების
მეორე
მხარე
ემიტენტს
საკმარის
უზრუნველყოფას
წარუდგენს
;
ვ
)
დერივატივის
ხელშეკრულების
მეორე
მხარე
ფინანსური
ინსტიტუტია
.

9. თუ
ამ
კანონით
ან
იპოთეკური
ობლიგაციების
ემისიის
პირობებით
სხვა
რამ
არ
არის
გათვალისწინებული
,
ემიტენტი
არ
არის
ვალდებული
,
უზრუნველყოფის
აქტივებიდან
მიღებული
ფულადი
სახსრები
პროგრამის
კრედიტორებს
გაუნაწილოს
ან
/
და
ეს
სახსრები
უზრუნველყოფის
აქტივების
გაერთიანებაში
განათავსოს
.
ეს
პუნქტი
გავლენას
არ
ახდენს
ემიტენტის
ვალდებულებაზე
,
გადაიხადოს
იპოთეკური
ობლიგაციის
ძირითადი
თანხა
და
საპროცენტო
სარგებელი
ემისიის
პირობების
შესაბამისად
.

10. ემიტენტი
ვალდებულია
განახორციელოს
უზრუნველყოფის
აქტივების
სეგრეგაცია
თავისი
სხვა
აქტივებისგან
იმგვარად
,
რომ
უზრუნველყოფის
აქტივები
მუდმივად
იდენტიფიცირებული
იყოს
და
მათზე
ხელი
არ
მიუწვდებოდეთ
,
პროგრამის
კრედიტორების
გარდა
,
ემიტენტის
სხვა
კრედიტორებს
საკუთარი
მოთხოვნების
დასაკმაყოფილებლად
.

11. ამ
მუხლის
პირველი
,
მე
-3−
მე
-5
და
მე
-7
პუნქტების
მოქმედება
არ
ვრცელდება
ამ
კანონის
მე
-5
მუხლის
პირველი
პუნქტის
შესაბამისად
რეფინანსირების
ბანკის
მიერ
გამოშვებული
იპოთეკური
ობლიგაციებიდან
გამომდინარე
გადახდის
ვალდებულებათა
უზრუნველსაყოფად
გამოყენებულ
უზრუნველყოფის
აქტივებზე
.

---
Previous article: https://legal.ge/ka/law/5599692-ipotekit-datsuli-obligatsiebis-shesakheb/2.md
Next article: https://legal.ge/ka/law/5599692-ipotekit-datsuli-obligatsiebis-shesakheb/4.md