---
title: "დერივატიული სარჩელები"
url: "https://legal.ge/ka/service/davebis-gadatsqveta-da-sasamartlo-ka/derivatiuli-sarchelebi-ka"
field: "დავების გადაწყვეტა და სასამართლო წარმომადგენლობა"
description: "დერივატიული სარჩელები სამეწარმეო კოდექსით: სპეციალური აუდიტორი, 90 დღის ვადა, ზიანის ანაზღაურება — იურიდიული დახმარება Legal.ge."
reviewed: "2026-04-12"
updated: "2026-10-23"
publisher: "legal.ge"
---

# დერივატიული სარჩელები

> Source: legal.ge, https://legal.ge/ka/service/davebis-gadatsqveta-da-sasamartlo-ka/derivatiuli-sarchelebi-ka

## დერივატიული სარჩელის არსი

დერივატიული სარჩელი სამეწარმეო კოდექსის 222-ე მუხლით არის განსაზღვრული: ერთ ან რამდენიმე აქციონერს უფლება აქვს, შეიტანოს სარჩელი საკუთარი სახელით და სააქციო საზოგადოების სასარგებლოდ საზოგადოების კუთვნილი მოთხოვნის განსახორციელებლად, მათ შორის, საზოგადოების თანამდებობის პირთა წინააღმდეგ — მათ მიერ საკუთარი მოვალეობების შეუსრულებლობით საზოგადოებისთვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების, მიღებული სარგებლის გადაცემის ან ამგვარი სარგებლის მიღების უფლების დათმობის მოთხოვნით. დერივატიულობა სწორედ იმაში მდგომარეობს, რომ სარჩელს აღძრავს აქციონერი, მაგრამ მოთხოვნა საზოგადოებას ეკუთვნის და მისი სასარგებლოდ აღისრულებს. შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოებებისთვისაც ანალოგიური გზაა გათვალისწინებული: კოდექსის 147-ე მუხლით პარტნიორის მიერ საზოგადოების სასარგებლოდ სარჩელის შეტანისას 222-ე მუხლის წესი გამოიყენება. ასე იცავს კანონი საწარმოს ინტერესებს მაშინ, როცა საზოგადოების ორგანოები თანამდებობის პირებთან დავის აღძვრას თავად избегавდნენ თუ ვერ ახერხებდნენ.

სრული ტექსტი ხელმისაწვდომია legal.ge-ზე შესვლის შემდეგ: https://legal.ge/ka/service/davebis-gadatsqveta-da-sasamartlo-ka/derivatiuli-sarchelebi-ka

### რა არის დერივატიული სარჩელი?

სარჩელი, რომელსაც აქციონერი საკუთარი სახელით, სააქციო საზოგადოების სასარგებლოდ აღძრავს საზოგადოების კუთვნილი მოთხოვნის განსახორციელებლად, მათ შორის, თანამდებობის პირთა წინააღმდეგ.

### რა როლი აქვს სპეციალურ აუდიტორს?

ის ამოწმებს საზოგადოების სამეურნეო მოქმედებას და წერილობით დასკვნას ადგენს; აქციების სულ მცირე 5 პროცენტის მფლობელთა განცხადებაზე მისი დანიშვნა სასამართლოსაც შეუძლია.

### რამდენ ხანს ვრცელდება მიმართვის შემდგომი ლოდინის ვადა?

90 დღე წერილობითი მიმართვიდან, გარდა უარის ან გამოუსწორებელი ზიანის რისკის შემთხვევისა.

### ვინ ანაზღაურებს სარჩელის ხარჯებს?

სათანადო მოსარჩელეობისას — საზოგადოება გონივრულ ფარგლებში, ხოლო არასათანადო მოსარჩელეობისას ხარჯები აქციონერს ეკისრება.