---
title: "გართობის სამართალი"
url: "https://legal.ge/ka/service/media-gartoba-da-sportis-samartali-ka/gartobis-samartali-ka-2"
field: "მედია, გართობა და სპორტის სამართალი"
description: "გართობის სამართალი: განსაკუთრებული და ჩვეულებრივი ლიცენზია, ხელშეკრულების პირობები და მაუწყებლის უფლებები. Legal.ge."
reviewed: "2026-04-12"
updated: "2026-10-24"
publisher: "legal.ge"
---

# გართობის სამართალი

> Source: legal.ge, https://legal.ge/ka/service/media-gartoba-da-sportis-samartali-ka/gartobis-samartali-ka-2

## სალიცენზიო ხელშეკრულებები გასართობი ბიზნესში

გასართობი ინდუსტრიაში უფლებების ნაკადი სალიცენზიო ხელშეკრულებებით მართავს: სწორედ ამ ინსტრუმენტით იღებს პროდიუსერი, პლატფორმა ან დისტრიბუტორი ნაწარმოების გამოყენების უფლებას და სწორედ ამ ხელშეკრულებაში რჩება ის ზღვრები, რომლებშიც ეს უფლება მოქმედებს. ქართული „საავტორო უფლებებისა და მომდევნო უფლებების შესახებ“ კანონი განასხვავებს განსაკუთრებულ და ჩვეულებრივ ლიცენზიას, აწესებს ხელშეკრულების აუცილებელ შინაარსს და იმ დეფოლტურ წესებს, რომლებიც მაშინ მოქმედებს, როცა მხარეები რომელიმე პირობას არ წერენ. ამ წესების ცოდნა ინდუსტრიის მოთამაშისთვის არა აკადემიური, არამედ პრაქტიკული აუცილებლობაა: ჩაწერილი თუ არა ვადა, ტერიტორია და გამოყენების სახე, ამაზეა დამოკიდებული, ვის ეკუთვნის პროექტის კომერციული მომავალი.

განსაკუთრებული ლიცენზიის ხელშეკრულებით ავტორი ან საავტორო უფლების სხვა მფლობელი მხოლოდ ლიცენზიატს აძლევს უფლებას, გამოიყენოს ნაწარმოები ხელშეკრულებით განსაზღვრული სახითა და ფარგლებში, და მასვე ანიჭებს უფლებას, აკრძალოს ამგვარი გამოყენება სხვა პირებზე, მათ შორის ავტორზეც. ჩვეულებრივი ლიცენზიის ხელშეკრულება კი ლიცენზიატს აძლევს უფლებას, გამოიყენოს ნაწარმოები იმ პირების თანაბრად, რომლებმაც იმავე სახით გამოყენების უფლება მიიღეს. განსხვავება კომერციულად გადამწყვეტია: განსაკუთრებული ლიცენზია ბაზარზე ექსკლუზივს ნიშნავს, ჩვეულებრივი — კონკურენტულ წვდომას, და თუ ხელშეკრულებაში ტიპი არ არის განსაზღვრული, გადაცემული უფლება ჩვეულებრივად ჩაითვლება.

სრული ტექსტი ხელმისაწვდომია legal.ge-ზე შესვლის შემდეგ: https://legal.ge/ka/service/media-gartoba-da-sportis-samartali-ka/gartobis-samartali-ka-2

### რომელი ლიცენზია ითვლება ექსკლუზიურად?

განსაკუთრებული ლიცენზია, რომლის დროსაც უფლება მხოლოდ ლიცენზიატს აქვს და მას შეუძლია გამოყენება აკრძალოს სხვა პირებზეც, ავტორის ჩათვლით; ტიპის განუსაზღვრელობისას უფლება ჩვეულებრივად ითვლება.

### რა უნდა შეიტანოს ხელშეკრულებაში მხარეებმა?

ნაწარმოების ზუსტ აღწერას — სახელწოდება, მოცულობა, ჟანრი — გამოყენების კონკრეტულ სახეს, ვადასა და ტერიტორიას, ჰონორარს ყოველი სახის გამოყენებისთვის გადახდის წესითა და ვადით, და ყველა იმ პირობას, რომელსაც არსებითად მიიჩნევენ.

### შეიძლება თუ არა ლიცენზიის გადაცემა სხვა პირზე?

მხოლოდ მაშინ, თუ ეს ხელშეკრულებით პირდაპირ არის გათვალისწინებული; წინააღმდეგ შემთხვევაში უფლებების გადაცემა ლიცენზიატს არ შეუძლია.

### რატომ არის ავტორისთვის მნიშვნელოვანი ტირაჟის დადგენა?

თუ რეპროდუცირების ჰონორარი ფიქსირებული თანხით განისაზღვრება, ხელშეკრულებამ ნაწარმოების მაქსიმალური ტირაჟი აუცილებლად უნდა დაადგინოს, რათა გამოყენების მასშტაბი ჰონორართან ბალანსში დარჩეს.