---
title: "ფრენის უფლებების დავები"
url: "https://legal.ge/ka/service/saavitsio-da-sazghvao-samartali-ka/frenis-uflebebis-davebi-ka"
field: "საავიაციო და საზღვაო სამართალი"
description: "ფრენის უფლების დავები: წესები, გეგმა, საფრენოსნო დავალება და გზის გადაჭრა კოდექსით. Legal.ge."
reviewed: "2026-04-12"
updated: "2026-11-07"
publisher: "legal.ge"
---

# ფრენის უფლებების დავები

> Source: legal.ge, https://legal.ge/ka/service/saavitsio-da-sazghvao-samartali-ka/frenis-uflebebis-davebi-ka

## ფრენის უფლება და მისი ადმინისტრაციული საფუძვლები

ფრენის უფლება საქართველოს საჰაერო სივრცეში არა აბსტრაქტული, არამედ ფორმალიზებული უფლებაა: მისი განხორციელება წესებზე, გეგმაზე და საბუთებზეა დამოკიდებული, და სწორედ ეს ფორმალიზმი ხდება ხოლმე დავის საგანი — ოპერატორებსა და სააგენტოს შორის, მხარეებსა და მართვის ორგანოებს შორის. საჰაერო კოდექსის მე-45 მუხლის თანახმად, საქართველოს საჰაერო სივრცეში საფრენად იშვება ის საჰაერო ხომალდი, რომელსაც აქვს სახელმწიფო სარეგისტრაციო და ამოსაცნობი ნიშნები, რომელიც სათანადოდ არის მომზადებული და რომელზედაც ინახება საავიაციო საქმიანობის ზედამხედველობისა და რეგულირების ორგანოების მიერ დადგენილი ყველა აუცილებელი საბუთი; ამ წესიდან გამონაკლისი შეიძლება დაუშვან ექსპერიმენტული ხომალდებისათვის და იმ ხომალდებისათვის, რომლებიც სახელმწიფო რეგისტრირებას არ საჭიროებს.

## ფრენის წესები და საჰაერო სივრცე

საქართველოს საჰაერო სივრცეში ხომალდის ფრენა სრულდება სააგენტოს მიერ დადგენილი ფრენის წესების შესაბამისად, რომლებიც მოიცავს ფრენის გეგმას, სახელსაწყოო და ვიზუალური ფრენის წესებს, უპირატესი ფრენის უფლებებს და ფრენის შესრულებასთან დაკავშირებულ სხვა საკითხებს. შეზღუდულ, სახიფათო და დროებით არეებში ფრენა კანონმდებლობით დადგენილი წესით სრულდება, სამოქალაქო ხომალდის ფრენის უსაფრთხოების დაცვით. ღია ზღვის თავზე იმ საჰაერო სივრცეში, სადაც საჰაერო მოძრაობის მომსახურებას საქართველო უზრუნველყოფს, ფრენა გამონაკლისის გარეშე სრულდება საერთაშორისო სამოქალაქო ავიაციის შესახებ ჩიკაგოს 1944 წლის კონვენციის მე-2 დანართის მოთხოვნათა დაცვით — ანუ საერთაშორისო სტანდარტები აქ პირდაპირ ეროვნულ რეჟიმშია ჩადებული.

## ფრენის გეგმა და საფრენოსნო დავალება

სამოქალაქო ხომალდის თითოეული გაფრენა სრულდება ფრენის გეგმის მიხედვით, საჰაერო მოძრაობის მომსახურე ორგანოსთან შეთანხმებით; სახელმწიფო ხომალდისა — ფრენის გეგმის მიხედვით, თავდაცვის სამინისტროს შესაბამისი სამსახურის ნებართვის საფუძველზე. ფრენის გეგმიდან გადახვევა დაიშვება შესაბამისი ორგანოს თანხმობით ან კანონით გათვალისწინებულ ცალკეულ შემთხვევებში. ძირითადი საბუთი, რომელიც განსაზღვრავს ფრენის მიზანს, ამოცანასა და მარშრუტს, არის უფლებამოსილი თანამდებობის პირის მიერ ხელმოწერილი საფრენოსნო დავალება — ანუ დავის განხილვისას ხშირად სწორედ ეს დოკუმენტი ხდება იმის საკვლევი, კანონიერად აღსრულდა თუ არა ფრენა. მისი ფორმა და შევსების წესი დგინდება ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრისა და თავდაცვის მინისტრის ერთობლივი ბრძანებით, და სწორედ ამიტომ დავის დროს მისი შედარება ფრენის გეგმასთან და ფაქტობრივ მარშრუტთან პირველი ანალიზური ნაბიჯია: თუ გეგმა და დავალება ერთმანეთს არ ემთხვევა, ფრენის კანონიერების შეფასება სწორედ ამ უთანხმოებიდან იწყება.

სრული ტექსტი ხელმისაწვდომია legal.ge-ზე შესვლის შემდეგ: https://legal.ge/ka/service/saavitsio-da-sazghvao-samartali-ka/frenis-uflebebis-davebi-ka

### რა განსაზღვრავს ფრენას?

საფრენოსნო დავალება — მიზანი, ამოცანა და მარშრუტი.

### შეიძლება გადახვევა გეგმიდან?

ორგანოს თანხმობით ან კანონით დადგენილ შემთხვევებში.

### რა არის გზის გადაჭრა?

ხომალდის იძულებითი დაფრენა — მხოლოდ უკიდურეს შემთხვევაში.

### ვინ რეგულირებს წესებს?

სააგენტო ადგენს ფრენის წესებს; ღია ზღვის თავზე ჩიკაგოს კონვენციის მე-2 დანართი მოქმედებს.

### როგორ ხდება სახელმწიფო ხომალდის გაფრენა?

ფრენის გეგმით, თავდაცვის სამინისტროს სამსახურის ნებართვის საფუძველზე.
