რას ეხება მუხლი 153⁷
„საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის 34-ე მუხლის 2¹ პუნქტი ადგენს ფასის ლარით გამოხატვის წესს. ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსის 153⁷ მუხლი კი ამ წესის დარღვევაზე ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობას განსაზღვრავს. თუ თქვენ საქონელს ან მომსახურებას სთავაზობთ ბაზარს, ან რეკლამას უკვეთავთ, და ფასის მითითების ფორმა ამ წესს არ შეესაბამება, საქმე სწორედ ამ მუხლის ქვეშ განიხილება.
ერთი გარემოება თავიდანვე უნდა გაითვალისწინოთ. თავად წესის შინაარსი — ანუ ის, თუ როგორ ზუსტად უნდა იყოს ფასი გამოხატული — 153⁷ მუხლში არ წერია. ის ორგანული კანონის 34-ე მუხლის 2¹ პუნქტშია და ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში სწორედ იქ უნდა შემოწმდეს. ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსი ამ წესს მხოლოდ სანქციას უმატებს და მის ფარგლებს არ ცვლის.
ვის ეკისრება პასუხისმგებლობა
მუხლის პირველი ნაწილი ორ ფიგურას პირდაპირ ასახელებს და ეს ჩამონათვალი ბუნდოვანი არ არის.
- წინადადების მიმცემი, ანუ ოფერენტი — პირი, რომელიც შეთავაზებაში ფასს გამოხატავს;
- რეკლამის დამკვეთი — პირი, რომლის დაკვეთითაც განთავსდა რეკლამა.
ეს გამიჯვნა პრაქტიკულად მნიშვნელოვანია. სარეკლამო მასალას ხშირად სააგენტო ამზადებს, მედია ან პლატფორმა კი ავრცელებს, თუმცა მუხლის პირველი ნაწილი გაფრთხილებას სწორედ ოფერენტს ან დამკვეთს მიმართავს. ამიტომ საქმეში ერთ-ერთი პირველი დასაზუსტებელი ისაა, კონკრეტულ ეპიზოდში რომელ როლში იმყოფებოდით. ამ კითხვას ჩვეულებრივ სააგენტოსთან, მედიასთან ან პლატფორმასთან დადებული ხელშეკრულებები პასუხობს, ამიტომ ისინი უკვე პირველივე დღიდან უნდა გქონდეთ ხელთ.
სანქციები: გაფრთხილება, 1000 ლარი, 5000 ლარი
მუხლი სამსაფეხურიან სქემას იყენებს, სადაც სიმძიმე განმეორებადობას მიჰყვება.
- პირველი ნაწილი — ფასის ლარით გამოხატვის წესის დარღვევა გამოიწვევს ოფერენტის ან რეკლამის დამკვეთის გაფრთხილებას;
- მეორე ნაწილი — იმავე ქმედების განმეორებით ჩადენა გამოიწვევს დაჯარიმებას 1000 ლარის ოდენობით;
- მესამე ნაწილი — მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული ქმედების ყოველი მომდევნო ჩადენა გამოიწვევს დაჯარიმებას 5000 ლარის ოდენობით.
მაგალითად, თანმიმდევრობა ასე გამოიყურება: პირველი ეპიზოდი — გაფრთხილება; მეორე ეპიზოდი — 1000 ლარი; მესამე და ყოველი მომდევნო ეპიზოდი — 5000 ლარი. ეს ნიშნავს, რომ ეპიზოდების დათვლა ისეთივე მნიშვნელოვანი საკითხია, როგორც თავად დარღვევის არსებობა.
კიდევ ერთი დეტალი, რომელიც ხშირად რჩება შეუმჩნეველი: 153⁷ მუხლი ჯარიმას ფიქსირებულ თანხად აწესებს და დიაპაზონს არ იყენებს. 1000 ლარი და 5000 ლარი ზუსტი ციფრებია და არა ზღვრები, რომელთა შიგნითაც ოდენობა შეირჩევა. შედეგად, დავა იშვიათად ეხება თანხის სიდიდეს — ის თითქმის ყოველთვის იმაზე გადადის, მუხლის რომელი ნაწილი უნდა გავრცელდეს კონკრეტულ ეპიზოდზე.
რატომ არის პირველი გაფრთხილება მნიშვნელოვანი
მე-2 ნაწილი განმეორებით ჩადენას უკავშირდება, ანუ ის წინმსწრები ეპიზოდის არსებობას გულისხმობს. სწორედ ამიტომ პირველი გაფრთხილება ფორმალობა არ არის: ის ქმნის ჩანაწერს, რომელსაც შემდგომი, გაცილებით ძვირი საფეხური ეყრდნობა. გაფრთხილების უბრალო ქაღალდად აღქმა სწორედ ის გზაა, რომლითაც ორგანიზაციები 5000-ლარიან საფეხურამდე მიდიან ისე, რომ პირველი დასკვნა არასდროს გაუსაჩივრებიათ.
მუხლი განმეორებადობისთვის ვადას არ ადგენს — მასში არ წერია, რა პერიოდის განმავლობაში ითვლება ქმედება განმეორებით ჩადენილად. ეს იმას ნიშნავს, რომ ტექსტიდან პირდაპირ ვერ დაასკვნით, ძველი ეპიზოდი ითვლება თუ არა. ასევე ტექსტიდან არ იკითხება, ერთ დარღვევად ჩაითვლება თუ არა ერთი და იმავე შეთავაზების რამდენიმე არხში განთავსება. ორივე კითხვა პრაქტიკაში ხშირად სადავოა და მათი პასუხი კონკრეტული საქმის მასალებზეა დამოკიდებული.
რა შეგიძლიათ მოიმოქმედოთ და სად ცვლის ადვოკატი შედეგს
ამ კატეგორიის საქმეებში დავა იშვიათად ეხება იმას, არსებობდა თუ არა ტექსტი. კამათი, როგორც წესი, სხვა კითხვებზე გადადის.
- იყავით თუ არა კონკრეტულ ეპიზოდში ოფერენტი ან რეკლამის დამკვეთი, თუ სხვა როლში;
- ნამდვილად არღვევს თუ არა შეთავაზების ან რეკლამის ტექსტი ორგანული კანონის 34-ე მუხლის 2¹ პუნქტს;
- პირველადი ეპიზოდია თუ განმეორებითი მე-2 ნაწილის გაგებით — სწორედ აქ წყდება, გაფრთხილება იქნება თუ 1000 ლარი;
- რამდენი ცალკეული ეპიზოდი აითვალა ორგანომ — 1000-სა და 5000-ლარიან საფეხურს შორის სხვაობა ამაზეა დამოკიდებული.
გაფრთხილების ან დადგენილების მიღების შემდეგ პირველი პრაქტიკული ნაბიჯი თავად დოკუმენტის ყურადღებით წაკითხვაა: მასში უნდა ნახოთ, კონკრეტულად რომელ შეთავაზებაზე ან რეკლამაზეა საუბარი და რომელ თარიღზე. შემდეგ ღირს განთავსებების სრული სიის შედგენა ყველა არხის მიხედვით — ერთი და იგივე ტექსტი ხშირად რამდენიმე ადგილას რჩება და მისი გამოსწორება მხოლოდ ერთ არხზე მთელ სურათს არ ცვლის. თუ ტექსტს ასწორებთ, შეინახეთ თარიღიანი ეკრანის ასლი: სწორედ ეს მასალა გაძლევთ შესაძლებლობას, მოგვიანებით აჩვენოთ, რა და როდის შეიცვალა.
დადგენილების გასაჩივრება შესაძლებელია. კონკრეტული ვადა და ინსტანცია დამოკიდებულია იმაზე, რომელმა ორგანომ მიიღო გადაწყვეტილება — 153⁷ მუხლი ამ საკითხს არ არეგულირებს, ამიტომ პროცედურა თავად დადგენილების მიხედვით უნდა შემოწმდეს.
რა მოამზადოთ
მასალა, რომელიც ეპიზოდებს და მათ თარიღებს აჩვენებს, ამ საქმეებში მთავარი მტკიცებულებაა.
- შეთავაზების ან რეკლამის ზუსტი ტექსტი და გამოსახულება, თარიღით;
- განთავსების არხების ჩამონათვალი და პერიოდი;
- სარეკლამო სააგენტოსთან, მედიასთან ან პლატფორმასთან დადებული ხელშეკრულება;
- ადრე მიღებული გაფრთხილება, თუ ასეთი არსებობს;
- ჯარიმის დადგენილება და მისი ჩაბარების დამადასტურებელი მასალა.