ფიზიკური პირის დეკლარაციის ვალდებულება
ფიზიკური პირის გადასახადების მომზადება საგადასახადო კოდექსის 153-ე მუხლით დადგენილ წესზეა აგებული: საშემოსავლო გადასახადის შესახებ დეკლარაცია საგადასახადო ორგანოს საანგარიშო წლის მომდევნო წლის 1 აპრილამდე წარედგინება რეზიდენტი ფიზიკური პირების მიერ, რომელთა შემოსავალი საქართველოში გადახდის წყაროსთან არ იბეგრება, ასევე არარეზიდენტი ფიზიკური პირების მიერ, თუ მათი საქართველოში არსებული წყაროდან მიღებული შემოსავალი გადახდის წყაროსთან არ იბეგრება. ვალდებულების არმქონე პირსაც შეუძლია დეკლარაციის წარდგენა გადასახადის გადაანგარიშებისა და დაბრუნების მოთხოვნით.
სპეციალური ვადებიც მკაფიოა: მეწარმე ფიზიკური პირი ეკონომიკური საქმიანობის შეწყვეტისას 30 სამუშაო დღის ვადაში წარადგენს დეკლარაციას ერთობლივი შემოსავლებისა და გამოქვითვების შესახებ, ხოლო დაშლის პროცესში მყოფი პირი — ლიკვიდაციის დაწყების რეგისტრაციიდან 5 სამუშაო დღეში. III და IV რიგის მემკვიდრეების მიერ საგადასახადო წლის განმავლობაში 150 000 ლარის ან მეტი ღირებულების ქონების ჩუქებით ან მემკვიდრეობით მიღებისას გადასახადი 2 კალენდარული წლის განმავლობაში იხდება.
გადახდის წყაროსთან დაკავება და საგადასახადო აგენტი
ხელფასის შემთხვევაში გადასახადს ხშირად გადახდის წყაროსთან აკავებს საგადასახადო აგენტი — იურიდიული პირი, საწარმო, ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, რომელიც უხდის ხელფასს. 154-ე მუხლით აგენტის ვალდებულებები ეკისრება პენსიის, სტიპენდიის, დივიდენდის, პროცენტისა და როიალტის გადამხდელებსაც, ასევე ფიზიკურ პირზე გაწეული მომსახურების ღირებულების ანაზღაურების შემთხვევებს. დაკავებული გადასახადი ბიუჯეტში თანხის გადახდისთანავე გადარიცხვას ექვემდებარება, არაფულადი განაცემისას — შესაბამისი თვის ბოლო რიცხვში.
პირისთვის მნიშვნელოვანია ცნობის ინსტიტუტი: ხელფასის გადახდისას შემოსავლის მიმღებ ფიზიკურ პირს მისი მოთხოვნის შემთხვევაში მიეცემა ცნობა გვარის, სახელის, შემოსავლის თანხისა და სახეობის, აგრეთვე დაკავებული გადასახადის მითითებით; საგადასახადო ორგანოსთვის კი წარდგენილია ცნობა საერთო თანხებზე არაუგვიანეს დაკავების თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა. დაუკავებელი გადასახადის შემთხვევაში პასუხისმგებლობა შემოსავლის გადამხდელს ეკისრება, თუმცა გადასახადისა და სანქციების თანხის გადახდა შემოსავლის მიმღებმაც შეუძლია.