ანტიკორუფციული პოლიტიკის ქართული სამართლებრივი ჩარჩო
ანტიკორუფციული პოლიტიკის შემუშავების სავალდებულო ჩარჩო საქართველოში ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების პრევენციის შესახებ კანონია: სწორედ ის განსაზღვრავს პოლიტიკის დოკუმენტურ ფორმას, მის საგნობრივ ფარგლებს, კორუფციულ-რისკიან პირთა კატეგორიებს და ჯგუფურ გავრცელებას. ამასთანავე, ამერიკული უცხოური კორუფციული პრაქტიკის აქტი, ბრიტანული მექრთამეობის შესახებ კანონი და სახელმწიფო კორპორაციების უცხოური წესტიკონები არაქართული სამართალია და ქართული პოლიტიკის შიგთავსს ვერ ატარებს. მექრთამეობის ბირთვული სისხლისსამართლებრივი აკრძალვები სისხლის სამართლის კოდექსშია და ამ კორპუსში არ შედის — ისინი მხოლოდ შედარებით კონტექსტად აღინიშნება. გვერდს ატარებს ქართული პრევენციული ანტიკორუფციული რეჟიმი.
პოლიტიკის დოკუმენტური ფორმა — შიდა ინსტრუქცია
ანგარიშვალდებული პირი ვალდებულია კანონის მოთხოვნებთან შესაბამისობის უზრუნველსაყოფად დანერგოს შიდა კონტროლის ისეთი პოლიტიკა, წესები, სისტემები და მექანიზმები, რომლებიც მისი საქმიანობის ხასიათის, მოცულობისა და მასთან დაკავშირებული ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების რისკების პროპორციულია. ამ სისტემის დანერგვის მიზნით შეიმუშავება შიდა ინსტრუქცია, რომელსაც ამტკიცებს მმართველობის ორგანო ან ხელმძღვანელობითი უფლებამოსილების მქონე პირი — ეს არის ანტიკორუფციული პოლიტიკის კანონიერი ფორმა. შიდა ინსტრუქცია განსაზღვრავს სისტემის ფუნქციონირებისთვის პასუხისმგებელი პირის ან სტრუქტურული ერთეულის ხელმძღვანელისა და თანამშრომელთა უფლებებსა და მოვალეობებს, თანამშრომელთა შერჩევის წესებს მაღალი კვალიფიკაციისა და რეპუტაციის მქონე პირების მისაღებად, თანამშრომელთა განგრძობითი სწავლების პროგრამას და დამოუკიდებელი აუდიტის ფუნქციას სისტემის ეფექტიანობის შესამოწმებლად. პასუხისმგებელი პირის თანამდებობა ზედა იერარქიულ დონეს უნდა შეესაბამებოდეს და ის ანგარიშვალდებულია სისტემის ეფექტიანობისთვის პასუხისმგებელ მმართველობით პირის მიმართ; ეფექტიანი შესაძლებლობით მან დროულად უნდა მოიპოვოს საჭირო ინფორმაცია და დამოუკიდებლად მიიღოს გადაწყვეტილება ანგარიშგების წარდგენის თაობაზე.
პოლიტიკის საგნობრივი ფარგლები — რას ებრძვის პოლიტიკა
კანონის ტერმინოლოგია განსაზღვრავს იმ მოვლენებს, რომლებისკენაც ანტიკორუფციული პოლიტიკა მიმართულია. ფულის გათეთრება და ტერორიზმის დაფინანსება სისხლისსამართლებრივი დანაშაულებია; საეჭვო გარიგება არის გარიგება, რომლის მიმართაც საფუძვლიანი ეჭვი არსებობს, რომ ის მომზადდა, დაიდო ან შესრულდა უკანონოდ მოპოვებული ქონების ან ასეთი ქონებისგან მიღებული შემოსავლის საფუძველზე, ფულის გათეთრების მიზნით ან ტერორიზმის დაფინანსებას უკავშირდება; უჩვეულო გარიგება კი გარიგებათა ერთობლიობაა, რომელიც კლიენტის საქმიანობის პროფილს არ შეესაბამება. პოლიტიკის ტექსტში სწორედ ამ ცნებების გარშემო ყალიბდება თანამშრომლის ქცევის სტანდარტი: რა არის ინფორმაცია, რომელიც ანგარიშვალდებულ პირს ობიექტურად უჩენს ეჭვს, და რომელი ქმედება ითვლება თავის არიდების მცდელობად — მათ შორის, გარიგების თანხის დანაწევრება.