დავები შეცდომაში შემყვანი რეკლამის გამო საქართველოში რეკლამის შესახებ კანონით წყდება. ამ კანონში ცალკე „შეცდომაში შემყვანი რეკლამის“ მუხლი არ არსებობს: თავდასხმა შეცდომაში შემყვანებლობაზე მიდის გასაგებობისა და ზუსტი შედარების ზოგადი მოთხოვნებით და არასათანადო რეკლამის ცნებით, ხოლო შედეგი — კონტრრეკლამით, პასუხისმგებლობის გამიჯვნით და სასამართლო სარჩელით. ქვემოთ განვმარტავთ ამ გზას კანონის მეოთხე, თორმეტ მეორე, მეცხუთმეტე, ოცდამეათე და ოცდამეერთე მუხლების მიხედვით.
გასაგებობის საწყისი მოთხოვნა
მეოთხე მუხლის თანახმად, რეკლამა მისი წარდგენის მომენტშივე გასაგები უნდა იყოს სპეციალური ცოდნისა და ტექნიკური საშუალებების გამოუყენებლად, როგორც უშუალოდ რეკლამა. ეს საწყისი წესია ყოველი სარეკლამო დავისთვის: თუ მომხმარებელი ვერ ამოიცნობს ან ვერ ამოიკითხავს შეტყობინებას იმ ფორმით, რომლითაც ის ეწყობა, საქმე რეკლამის მიერ კანონის მოთხოვნების დარღვევაზე მიდის. ამასთან, რეკლამა საქართველოს მთელ ტერიტორიაზე სახელმწიფო ენაზე ვრცელდება, და ენობრივი წესების დარღვევაც ასევე შეიძლება დავის საფუძველი გახდეს.
შედარებითი რეკლამის საზღვრები
შეცდომაში შემყვანი შეტყობინებები ყველაზე ხშირად შედარებით რეკლამაში ცხოვრობს. კანონის შესაბამისი ნორმა შედარებით რეკლამას საზღვრავს: ის დაიშვება, თუ ერთმანეთს ადარებს იმავე საჭიროებისთვის გამოყენებად საქონელს ან მომსახურებას; ობიექტურად ადარებს ერთ ან მეტ საგნობრივ, არსებით, შემოწმებად და ტიპურ თვისებას, რომლებსაც შეიძლება შეიცავდეს ღირებულება; არ იწვევს აღრევას დამკვეთსა და კონკურენტს შორის; არ ახდენს კონკურენტის ან მისი ნიშნების დისკრედიტაციას; არ სარგებლობს კონკურენტის სავაჭრო ნიშნის რეპუტაციით.
დამატებითი პირობებიც არსებობს: წარმოშობის მითითებით გამოშვებული პროდუქციის რეკლამირებისას შედარება თითოეულ შემთხვევაში უნდა მიუთითებდეს იმავე დასახელების პროდუქციას, და შედარება არ უნდა იყოს იმ საქონლის რეპროდუქცია, რომლის სავაჭრო ნიშანი და დასახელება დაცულია. შედარება, რომელიც ამ პირობებს არღვევს — მაგალითად, გამოუწმენტავი ან დაუდასტურებელი უპირატესობის მითითება — სწორედ ის ფორმაა, რომელიც შეცდომაში შემყვანებად ითვლება და არასათანადო რეკლამის ცნებას ექვემდებარება.
კონტრრეკლამა
მეცხუთმეტე მუხლი განსაზღვრავს გამოსავალს: კონტრრეკლამა უნდა გავრცელდეს იმავე საშუალებებით და მათი თანამიმდევრობის, სივრცისა და ადგილის იმავე მახასიათებლების გამოყენებით, რომლებითაც არასათანადო რეკლამა. ეს ნიშნავს, რომ შეცდომაში შემყვანებლი განცხადების შემცირებული ან ჩამალული უარყოფა არ კმარა — გამოსწორება იმავე ხილვადობით უნდა მოხდეს, რაც თავად დარღვევას ჰქონდა.