სპორტული კლუბის წილებზე, მართვაზე თუ ქონებაზე დავა ისეთივე სამართლებრივი კონფლიქტია, როგორც ნებისმიერი სხვა იურიდიული პირის ირგლის ბრძოლა — და საქართველოში სპორტისთვის განსაკუთრებული სასამართლო ან საკანონმდებლო რეჟიმი ამ დავებისთვის არ არსებობს. ამ გვერდზე ვხსნით, რა სამართლებრივი ფორმა აქვს კლუბსა და ფედერაციას „სპორტის შესახებ“ კანონით, რატომ გადის მათი მფლობელობის დავები საერთო წესებით და რომელი ნორმები ქმნის იმ ჩარჩოს, რომელშიც ეს დავები წყდება.
ჩარჩო: სპორტული ორგანიზაციების სამართლებრივი ფორმა
„სპორტის შესახებ“ კანონის მერვე მუხლის თანახმად, საზოგადოებრივი და სხვა არასახელმწიფო სპორტული ორგანიზაცია არის სპორტული ფედერაცია, ასოციაცია, კლუბი და სხვა გაერთიანება, რომელიც მიზნად ისახავს სპორტის განვითარებას. სახელმწიფო ხელს უწყობს ამ ორგანიზაციების აქტივობის განვითარებას და იზიდავს მათ სპორტის მართვის საქმეში; აუცილებლობის შემთხვევაში განათლების, მეცნიერების, კულტურისა და სპორტის სამინისტროს შეუძლია მათ გადასცეს ცალკეული უფლებამოსილებანი და გააკონტროლოს მათი განხორციელება. ამავე მუხლით ეს ორგანიზაციები საქმიანობას წარმართავენ კანონით და სპორტის სფეროში მოქმედი სხვა ნორმატიული აქტებით. აქედან გამომდინარე, კლუბისა თუ ფედერაციის მფლობელობის საკითხები წყდება იმ ზოგადი წესებით, რომლებიც შესაბამის სამართლებრივ ფორმას ერგება, და სპორტული სპეციფიკა ჩარჩოს აყალიბებს, მაგრამ სადავო ურთიერთობებს არ ცვლის.
ფედერაციის სტრუქტურა და მართვა
მუხლი 10 განსაზღვრავს საქართველოს ეროვნული სპორტული ფედერაციის სტატუსს: ის სამოქალაქო კოდექსის საფუძველზე შექმნილი კერძო სამართლის არასამეწარმეო იურიდიული პირია, რომელიც საქმიანობას წარმართავს კანონის, სხვა ნორმატიული აქტების, საერთაშორისო სპორტული ფედერაციებისა და საკუთარი წესდების შესაბამისად. ფედერაცია ერთადერთი ხელმძღვანელი ორგანოა სპორტის შესაბამის სახეობაში და წარმოადგენს ამ სახეობას როგორც ქვეყნის შიგნით, ისე მის ფარგლებს გარეთ. ფედერაციის სტატუსი ენიჭება იმ გაერთიანებას, რომლის დამფუძნებელი დოკუმენტები აკმაყოფილებს ქართული კანონმდებლობისა და შესაბამისი საერთაშორისო ფედერაციის მოთხოვნებს, ხოლო მისი უფლებამოსილება ვრცელდება მთელ ტერიტორიაზე. მმართველობითი წესებიდან აღსანიშნავია: ფედერაციის უმაღლესი ორგანოა ყრილობა, რომლის წევრთა არანაკლებ სამ მეოთხედს სპორტული ორგანიზაციები უნდა წარმოადგენდნენ; პრეზიდენტი შეიძლება იყოს მაღალი რეპუტაციის მქონე, უმაღლესი განათლების მქონე საქართველოს მოქალაქე, რომელსაც ნასამართლობა არ აქვს. ეს მოთხოვნები სწორედ ის წერტილებია, რომლებზედაც დავა ყველაზე ხშირად იღვარება: ყრილობის შემადგენლობა, ხმის მიცემის კანონიერება და პრეზიდენტის უფლებამოსილება.