ინდივიდუალური მეწარმის დაბეგვრა (მცირე ბიზნესი)

მცირე ბიზნესის რეჟიმი სპეციალური დაბეგვრის სისტემაში

საქართველოს საგადასახადო კოდექსი აწყობს სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმების სისტემას, რომელიც ვრცელდება მიკრო ბიზნესის სტატუსის მქონე ფიზიკურ პირებზე, მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკურ პირებზე და ფიქსირებული გადასახადის გადამხდელის სტატუსის მქონე პირებზე. ინდივიდუალური მეწარმისთვის ამ სისტემის ცენტრალური რგოლი სწორედ მცირე ბიზნესის სტატუსია — გამარტივებული განაკვეთებით და გამარტივებული აღრიცხვით.

მცირე ბიზნესის სტატუსი შეიძლება მიენიჭოს მეწარმე ფიზიკურ პირს. ამავდროულად, საქართველოს პარლამენტის საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტთან შეთანხმებით, მთავრობას უფლება აქვს, აკრძალოს ცალკეული საქმიანობის განხორციელება, რომლის ფარგლებშიც ეს სტატუსი ვერ მიენიჭება მეწარმეს, და განსაზღვროს შემოსავლის ის სახეებიც, რომლებიც სპეციალური რეჟიმით არ დაიბეგრება და ერთობლივ შემოსავალშიც არ გაითვალისწინება.

სტატუსის მინიჭება და შემოსავლის ზღვრები

მეწარმე ფიზიკური პირი, რომელიც აკმაყოფილებს დადგენილ პირობებს, მცირე ბიზნესის სტატუსის მინიჭების მიზნით მიმართავს საგადასახადო ორგანოს, რომელიც გასცემს მცირე ბიზნესის სერტიფიკატს. კალენდარული წლის ერთობლივი შემოსავლის ზღვარი 500 000 ლარია, ხოლო ღვინის ტურიზმისა და აგროტურისტული საქმიანობის სუბიექტებისთვის — 700 000 ლარი.

ზღვრის ლოგიკა მეორდება გაუქმების წესშიც: თუ ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებულმა ერთობლივმა შემოსავალმა 2 კალენდარული წლის მიხედვით, თითოეული წლის განმავლობაში, 500 000 ლარს (ღვინის ტურიზმისა და აგროტურიზმის შემთხვევაში — 700 000 ლარს) გადააჭარბა, სტატუსი იქვება. ამ შემთხვევაში იგი გაუქმებულად მიიჩნევა მომდევნო წლის დასაწყისიდან.

სტატუსის გაუქმების სხვა საფუძვლები

გარდა ზღვრის გადაჭარბებისა, მცირე ბიზნესის სტატუსი უქმდება, თუ: პირმა ამ მოთხოვნით საგადასახადო ორგანოს კალენდარული წლის დასრულებამდე მიმართა — მაშინ სტატუსი მიმართვის თვის მომდევნო თვის პირველი რიცხვიდან ქულდება; პირი ახორციელებს აკრძალულ საქმიანობას ან არ აკმაყოფილებს რეჟიმის ძირითად მოთხოვნას — ამ დროს გაუქმება მიმდინარე წლის დასაწყისიდან ან შესაბამისი საფუძვლის წარმოშობის თარიღიდან მოქმედებს; ან პირი კალენდარული წლის განმავლობაში არანაკლებ 3-ჯერ დაჯარიმდა საკონტროლო-სალარო აპარატის გამოყენების წესების დარღვევისთვის.

კასის დისციპლინა აქ განსაკუთრებით აქტუალურია: სალარო აპარატთან დაკავშირებული სამი ჯარიმა წელიწადში სტატუსს ასახლებს და მეწარმეს ზოგად რეჟიმზე აბრუნებს, რაც საგადასახადო ტვირთის ზრდასთან არის დაკავშირებული.