M&A გარიგებების საგადასახადო ოპტიმიზაცია (Tax Structuring) არის სტრატეგიული დაგეგმვის პროცესი, რომლის მიზანია შერწყმისა და შეძენის ტრანზაქციების ისე ჩამოყალიბება, რომ მხარეებმა მიაღწიონ მაქსიმალურ საგადასახადო ეფექტიანობას მოქმედი კანონმდებლობის ფარგლებში. საქართველოში, სადაც საგადასახადო ტვირთი შეიძლება მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდეს გარიგების ფორმატის მიხედვით (მაგ., აქტივების შეძენა წილის შეძენის წინააღმდეგ), სწორი სტრუქტურირება პირდაპირ გავლენას ახდენს ინვესტიციის უკუგებასა და საბოლოო ფინანსურ შედეგზე. ეს სერვისი ეხმარება მყიდველებსა და გამყიდველებს, აირჩიონ ოპტიმალური იურიდიული და ფინანსური მოდელი, რათა თავიდან აიცილონ ზედმეტი გადასახადები, ორმაგი დაბეგვრა და სამომავლო ფისკალური რისკები. პროფესიონალი საგადასახადო იურისტის ჩართულობა გარიგების ადრეულ ეტაპზე გადამწყვეტია.
საგადასახადო ოპტიმიზაციის მომსახურება M&A გარიგებებისთვის მოიცავს მრავალშრიან ანალიზს და სტრატეგიულ რჩევებს. ძირითადი კომპონენტებია:
- გარიგების ფორმატის შერჩევა: ანალიზი, სჯობს "წილის შეძენა" (Share Deal) თუ "აქტივების შეძენა" (Asset Deal), დღგ-ს და მოგების გადასახადის გათვალისწინებით.
- ჰოლდინგური სტრუქტურის შექმნა: საქართველოსა და უცხოურ იურისდიქციებს შორის ოპტიმალური კორპორაციული სტრუქტურის დაგეგმვა დივიდენდების დაბეგვრის მინიმიზაციისთვის.
- დაფინანსების სტრუქტურირება: სესხის vs კაპიტალის (Debt vs Equity) შეფარდების განსაზღვრა და პროცენტის ხარჯად გამოქვითვის ოპტიმიზაცია.
- რეორგანიზაციის ტიპის განსაზღვრა: შერწყმის, გაყოფის ან გარდაქმნის ოპტიმალური მეთოდის არჩევა, რომელიც სარგებლობს საგადასახადო შეღავათებით.
- გასვლის სტრატეგიის (Exit Strategy) დაგეგმვა: ინვესტიციიდან სამომავლო გამოსვლისას მოსალოდნელი გადასახადების წინასწარი გათვლა და მინიმიზაცია.
განვიხილოთ რამდენიმე გავრცელებული სცენარი. პირველი: ინვესტორს სურს შეიძინოს ქარხანა. თუ ის იყიდის კომპანიის წილებს (Share Deal), ის მემკვიდრეობით მიიღებს კომპანიის ყველა წარსულ საგადასახადო ვალდებულებას, თუმცა დღგ-ს არ გადაიხდის. თუ ის იყიდის მხოლოდ აქტივებს (Asset Deal), ის თავს აარიდებს წარსულ რისკებს, მაგრამ შესაძლოა დაეკისროს 18% დღგ, რაც ზრდის გარიგების ღირებულებას. საგადასახადო სტრუქტურირება ეხმარება ამ დილემის გადაჭრაში. მეორე სცენარი: უცხოური კომპანია აფუძნებს შვილობილ კომპანიას საქართველოში სხვა რეგიონული კომპანიების სამართავად. აქ მნიშვნელოვანია ორმაგი დაბეგვრის თავიდან აცილების ხელშეკრულებების გამოყენება დივიდენდების რეპატრიაციისას. მესამე შემთხვევა: ორი ქართული კომპანიის შერწყმა, სადაც საჭიროა აქტივების გადაცემის ისე გაფორმება, რომ ეს არ ჩაითვალოს დასაბეგრ მიწოდებად.
საქართველოს სამართლებრივი ჩარჩო იძლევა მოქნილობის საშუალებას, თუმცა მოითხოვს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის დეტალურ ცოდნას. კერძოდ, კოდექსი განსაზღვრავს რეორგანიზაციის დროს აქტივების გადაცემის დაბეგვრის წესებს (ხშირ შემთხვევაში დღგ-სგან გათავისუფლებას). კანონი მეწარმეთა შესახებ არეგულირებს რეორგანიზაციის პროცედურულ ნაწილს, რაც მჭიდრო კავშირშია საგადასახადო შედეგებთან. ასევე მნიშვნელოვანია საერთაშორისო ხელშეკრულებები ორმაგი დაბეგვრის თავიდან აცილების შესახებ, რომლებიც საქართველოს აქვს გაფორმებული 50-ზე მეტ ქვეყანასთან. ეს ხელშეკრულებები ხშირად განსაზღვრავენ დივიდენდებზე, პროცენტებსა და როიალტიზე გადასახადის განაკვეთებს ტრანსსასაზღვრო M&A გარიგებების დროს.
სტრუქტურირების პროცესი იწყება კლიენტის კომერციული მიზნების შესწავლით. საგადასახადო იურისტები და კონსულტანტები ამუშავებენ რამდენიმე ალტერნატიულ სცენარს ("Step Plan"), ადარებენ თითოეულის საგადასახადო ტვირთს (Tax Leakage) და რისკებს. შემდეგ ხდება არჩეული მოდელის დეტალური გაწერა, ხელშეკრულებებში საგადასახადო პუნქტების (Tax Indemnities, Warranties) ფორმულირება და, საჭიროების შემთხვევაში, საგადასახადო ორგანოსთან წინასწარი გადაწყვეტილების (Advance Tax Ruling) მოპოვება რთულ საკითხებზე. ეს უზრუნველყოფს გარიგების უსაფრთხოებას და პროგნოზირებადობას.
Legal.ge გთავაზობთ წვდომას მაღალი კვალიფიკაციის საგადასახადო სტრუქტურირების ექსპერტებთან. ჩვენი პლატფორმის სპეციალისტებს აქვთ გამოცდილება როგორც ადგილობრივ, ისე საერთაშორისო M&A გარიგებებში. ისინი დაგეხმარებიან შექმნათ ისეთი არქიტექტურა თქვენი ბიზნესისთვის, რომელიც იქნება არა მხოლოდ კანონიერი, არამედ ფინანსურად ყველაზე მომგებიანი. ნუ დატოვებთ ფულს მაგიდაზე არასწორი დაგეგმვის გამო — იპოვეთ თქვენი სტრატეგიული საგადასახადო მრჩეველი Legal.ge-ზე დღესვე.
განახლდა: ...