ტრანსფერული ფასწარმოქმნის (Transfer Pricing) კონსულტაცია წარმოადგენს კრიტიკულად მნიშვნელოვან სერვისს მულტინაციონალური ჯგუფებისა და საერთაშორისო ტრანზაქციებში ჩართული კომპანიებისთვის საქართველოში. ტრანსფერული ფასწარმოქმნა ეხება დაკავშირებულ პირებს (მაგალითად, დედა და შვილობილ კომპანიებს) შორის განხორციელებული ტრანზაქციების ფასების დადგენას. საქართველოს კანონმდებლობა მოითხოვს, რომ ასეთი ტრანზაქციები განხორციელდეს "საბაზრო პრინციპის" (Arm's Length Principle) დაცვით — ანუ ისეთივე ფასებითა და პირობებით, როგორსაც დამოუკიდებელი პირები შეათანხმებდნენ იდენტურ სიტუაციაში. ამ პრინციპის დარღვევა იწვევს საგადასახადო ბაზის კორექტირებას და სერიოზულ ფინანსურ სანქციებს. ტრანსფერული ფასწარმოქმნის დოკუმენტაციის არარსებობა ან არასწორი მეთოდოლოგია საგადასახადო დავების ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მიზეზია გლობალურ ბიზნესში და საქართველოც არ არის გამონაკლისი, სადაც შემოსავლების სამსახური სულ უფრო აქტიურად ამოწმებს მსგავს ოპერაციებს.
რას მოიცავს ტრანსფერული ფასწარმოქმნის მომსახურება?
Legal.ge-ს სპეციალისტები გთავაზობენ სრულ მომსახურებას, რომელიც უზრუნველყოფს თქვენი ტრანზაქციების შესაბამისობას ქართულ და საერთაშორისო (OECD) სტანდარტებთან. მომსახურება მოიცავს:
- ტრანსფერული ფასწარმოქმნის დოკუმენტაციის მომზადებას: ადგილობრივი ფაილის (Local File) და ძირითადი ფაილის (Master File) შედგენას საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
- შედარებადობის ანალიზს (Benchmarking): სპეციალიზებული მონაცემთა ბაზების გამოყენებით შედარებადი დამოუკიდებელი ტრანზაქციების მოძიებას და საბაზრო ფასების დიაპაზონის დადგენას.
- მეთოდოლოგიის შერჩევას: ტრანზაქციის სპეციფიკიდან გამომდინარე, ყველაზე შესაფერისი მეთოდის (მაგ. შედარებადი დამოუკიდებელი ფასის მეთოდი, გადაყიდვის ფასის მეთოდი, დანახარჯებს პლუს მეთოდი და ა.შ.) შერჩევას.
- ფუნქციურ ანალიზს: ჯგუფის წევრებს შორის ფუნქციების, რისკებისა და აქტივების განაწილების დეტალურ შესწავლას.
- წინასწარ შეთანხმებას (APA): საგადასახადო ორგანოსთან ფასწარმოქმნის მეთოდოლოგიის წინასწარ შეთანხმების პროცესში წარმომადგენლობას სამომავლო რისკების გამოსარიცხად.
გავრცელებული სიტუაციები და სცენარები
ტრანსფერული ფასწარმოქმნის რისკები ხშირად იმალება ერთი შეხედვით მარტივ ოპერაციებში. მაგალითად, ქართული შვილობილი კომპანია იღებს მენეჯმენტის ან მარკეტინგულ მომსახურებას უცხოური დედა კომპანიისგან. თუ ამ მომსახურების საფასური აღემატება საბაზრო ღირებულებას, საგადასახადო ორგანო ჩათვლის, რომ კომპანიამ ხელოვნურად შეამცირა მოგება და დააკისრებს მოგების გადასახადს სხვაობაზე. მეორე სცენარია სესხის აღება დამფუძნებლისგან: თუ საპროცენტო განაკვეთი მნიშვნელოვნად განსხვავდება საბაზრო განაკვეთისგან, ესეც ექვემდებარება კორექტირებას. ასევე, ხშირია პრობლემები საქონლის ექსპორტისას დაბალ ფასად დაკავშირებულ დისტრიბუტორზე, რაც ამცირებს დასაბეგრ შემოსავალს საქართველოში. ყველა ამ შემთხვევაში, შესაბამისი დასაბუთების (დოკუმენტაციის) არარსებობა ავტომატურად ქმნის დაჯარიმების საფუძველს.
საქართველოს საკანონმდებლო ჩარჩო
სფერო რეგულირდება საქართველოს საგადასახადო კოდექსის სპეციალური თავით ტრანსფერული ფასწარმოქმნის შესახებ და საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებით „საერთაშორისო კონტროლირებად ოპერაციებზე ტრანსფერული ფასწარმოქმნის შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე“. ეს რეგულაციები ძირითადად ეფუძნება OECD-ის (ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაცია) სახელმძღვანელო პრინციპებს, რაც ნიშნავს, რომ ქართული პრაქტიკა შესაბამისობაშია საერთაშორისო სტანდარტებთან. კანონმდებლობა ავალდებულებს კომპანიებს, მოთხოვნის შემთხვევაში (ჩვეულებრივ 30 დღის ვადაში) წარადგინონ დოკუმენტაცია, რომელიც ადასტურებს, რომ მათი ტრანზაქციები განხორციელდა საბაზრო პრინციპის დაცვით.
მომსახურების პროცესი ეტაპობრივად
Legal.ge-ზე ტრანსფერული ფასწარმოქმნის ექსპერტთან მუშაობა მაღალპროფესიულ მიდგომას მოითხოვს. პირველ ეტაპზე ხდება დაკავშირებულ პირებთან განხორციელებული ყველა ტრანზაქციის იდენტიფიცირება და კლასიფიკაცია. მეორე ეტაპზე სპეციალისტები ატარებენ ფუნქციურ და ეკონომიკურ ანალიზს, ირჩევენ საუკეთესო მეთოდს და ეძებენ შესადარის მონაცემებს საერთაშორისო ბაზებზე (მაგ. Amadeus, Bloomberg). მესამე ეტაპი მოიცავს სრულყოფილი ანგარიშის (TP Study) მომზადებას, რომელიც იქნება მთავარი მტკიცებულება საგადასახადო შემოწმებისას. საჭიროების შემთხვევაში, სპეციალისტი ასევე ეხმარება კომპანიას შიდა პოლიტიკის შემუშავებაში სამომავლო ტრანზაქციებისთვის.
რატომ უნდა აირჩიოთ Legal.ge?
ტრანსფერული ფასწარმოქმნა არის საგადასახადო სამართლის ერთ-ერთი ყველაზე რთული და ვიწრო სპეციალიზაცია. Legal.ge გაძლევთ წვდომას ექსპერტებზე, რომლებსაც აქვთ წვდომა ძვირადღირებულ საერთაშორისო მონაცემთა ბაზებზე და ფლობენ OECD-ის მეთოდოლოგიას. ჩვენს პლატფორმაზე არჩეული სპეციალისტები დაგეხმარებიან არა მხოლოდ დოკუმენტაციის ფორმალურ მომზადებაში, არამედ რეალური ბიზნეს-პროცესების ისე დალაგებაში, რომ მინიმუმამდე შემცირდეს საგადასახადო რისკები გლობალურ დონეზე.
განახლდა: ...
