უძრავი ქონების გასხვისების გადასახადი საქართველოში ერთ-ერთი ყველაზე აქტუალური საკითხია როგორც ფიზიკური პირებისთვის, ისე კომპანიებისთვის. როდესაც ადამიანი ან ორგანიზაცია ყიდის ბინას, სახლს, მიწის ნაკვეთს ან კომერციულ ფართს, წარმოიშობა საგადასახადო ვალდებულება მიღებულ შემოსავალზე. საქართველოს კანონმდებლობა ითვალისწინებს დაბეგვრის განსხვავებულ რეჟიმებს, რაც დამოკიდებულია გამყიდველის სტატუსზე (ფიზიკური პირი vs იურიდიული პირი), ქონების ფლობის ხანგრძლივობასა და გამოყენების მიზანზე. ხშირ შემთხვევაში, მოქალაქეებს არ აქვთ სრული ინფორმაცია იმის შესახებ, თუ როდის თავისუფლდებიან ისინი გადასახადისგან (მაგალითად, 2-წლიანი ფლობის წესი) და როდის ეკისრებათ ვალდებულება გადაიხადონ ნამეტი შემოსავლის გადასახადი. არასწორმა დეკლარირებამ ან გადასახადის გადაუხდელობამ შეიძლება გამოიწვიოს მნიშვნელოვანი ჯარიმები და საურავები, რაც ქონების რეალიზაციიდან მიღებულ სარგებელს საგრძნობლად ამცირებს. ამიტომ, კვალიფიციური იურიდიული და საგადასახადო კონსულტაცია აუცილებელია ტრანზაქციის სწორად დაგეგმვისთვის.
უძრავი ქონების გასხვისების გადასახადთან დაკავშირებული მომსახურება მოიცავს კომპლექსურ მხარდაჭერას, რათა კლიენტმა ზუსტად განსაზღვროს თავისი ვალდებულებები და გამოიყენოს კანონით მინიჭებული ყველა შეღავათი. სერვისი ფარავს შემდეგ ძირითად კომპონენტებს:
- ნამეტი შემოსავლის გაანგარიშება: ფიზიკური პირებისთვის 5%-იანი გადასახადის კალკულაცია, რომელიც იანგარიშება გასაყიდ ფასსა და შეძენის ფასს შორის სხვაობიდან.
- დღგ-ს ანალიზი: კომერციული ფართების ან ახალაშენებული ბინების გაყიდვისას დღგ-ს (18%) ვალდებულების წარმოშობის რისკების შეფასება, განსაკუთრებით განგრძობადი ეკონომიკური საქმიანობის შემთხვევაში.
- საგადასახადო შეღავათების იდენტიფიცირება: 2 წელზე მეტი ხნით საკუთრებაში არსებული საცხოვრებელი ბინის გაყიდვისას საშემოსავლო გადასახადისგან გათავისუფლების წესების გამოყენება.
- დეკლარირება და ანგარიშგება: შემოსავლების სამსახურში შესაბამისი დეკლარაციის მომზადება და წარდგენა კანონით დადგენილ ვადებში (მაგ., მომდევნო წლის 1 აპრილამდე ან ტრანზაქციის მომდევნო თვის 15 რიცხვამდე, სტატუსის მიხედვით).
- არარეზიდენტების დაბეგვრა: უცხო ქვეყნის მოქალაქეების მიერ საქართველოში უძრავი ქონების გაყიდვისას სპეციფიკური საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა.
რეალურ ცხოვრებაში არსებობს მრავალი სცენარი, სადაც პროფესიონალური ჩარევა აუცილებელია. მაგალითად, ფიზიკურმა პირმა შეიძინა ბინა მშენებარე კორპუსში 3 წლის წინ, თუმცა საკუთრების უფლება საჯარო რეესტრში მხოლოდ 1 წლის წინ დარეგისტრირდა. ბინის გაყიდვისას ჩნდება კითხვა: აითვლება თუ არა 2-წლიანი ვადა შეძენის მომენტიდან თუ რეგისტრაციის მომენტიდან? პასუხი გადამწყვეტია გადასახადისგან გათავისუფლებისთვის. მეორე მაგალითი: პირი ყიდის კომერციულ ფართს. თვლის, რომ 2 წელზე მეტია ფლობს და არ უნდა გადაიხადოს გადასახადი, თუმცა კანონი კომერციულ აქტივებზე ხშირად სხვა მიდგომას ითვალისწინებს, თუ აქტივი ეკონომიკურ საქმიანობაში გამოიყენებოდა. მესამე სცენარი: მემკვიდრეობით მიღებული ქონების გაყიდვა. აქ მნიშვნელოვანია იმის დადგენა, რა ითვლება "შეძენის ფასად" ნამეტი შემოსავლის გამოსათვლელად, რათა მინიმუმამდე იქნეს დაყვანილი საგადასახადო ტვირთი.
საქართველოს კანონმდებლობა, კერძოდ საქართველოს საგადასახადო კოდექსი, დეტალურად არეგულირებს ამ სფეროს. კოდექსის 81-ე და 82-ე მუხლები განსაზღვრავს საშემოსავლო გადასახადისგან გათავისუფლების პირობებს ფიზიკური პირებისთვის (მაგ., 2-წლიანი ფლობის წესი). ამავე კოდექსის მიხედვით, ნამეტი შემოსავალი იბეგრება 5%-ით, თუ ქონება საცხოვრებელი დანიშნულებისაა, ხოლო სხვა შემთხვევაში შესაძლოა გამოყენებულ იქნეს 20%-იანი განაკვეთი, თუ ტრანზაქცია ეკონომიკურ საქმიანობად დაკვალიფიცირდა. დღგ-ს ნაწილში მნიშვნელოვანია კოდექსის 161-ე მუხლი, რომელიც არეგულირებს მიწოდების დაბეგვრას. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი კი განსაზღვრავს საკუთრების უფლების გადაცემის მომენტს, რაც საგადასახადო ვალდებულების წარმოშობის თარიღია.
სპეციალისტთან მუშაობის პროცესი იწყება დოკუმენტაციის აუდიტით: ნასყიდობის ხელშეკრულებები, საკადასტრო ამონაწერები და ღირებულების დამადასტურებელი დოკუმენტები. იურისტი ან საგადასახადო კონსულტანტი აანალიზებს ტრანზაქციის ისტორიას და ითვლის ზუსტ გადასახდელ თანხას. თუ არსებობს შეღავათის საფუძველი, მზადდება შესაბამისი დასაბუთება საგადასახადო ორგანოსთვის. საბოლოო ეტაპზე ხდება დეკლარაციის ელექტრონულად წარდგენა RS.ge პორტალზე და გადახდის დავალების მომზადება, რაც კლიენტს იცავს შემდგომი გაუგებრობებისგან.
Legal.ge არის საუკეთესო პლატფორმა, რათა იპოვოთ გამოცდილი საგადასახადო იურისტები და კონსულტანტები უძრავი ქონების სექტორში. ჩვენი სპეციალისტები დაგეხმარებიან თავიდან აიცილოთ ზედმეტი გადასახადები კანონიერი გზებით და უზრუნველყოფენ თქვენი ტრანზაქციის სრულ შესაბამისობას საქართველოს კანონმდებლობასთან. ნუ გარისკავთ ფინანსური ჯარიმებით — მიიღეთ პროფესიონალური რჩევა Legal.ge-ზე უძრავი ქონების გაყიდვამდე.
განახლდა: ...