აქტივების ტოკენიზაციის სამართლებრივი მხარდაჭერა (RWA - Real World Assets)
რეალური სამყაროს აქტივების (RWA) ტოკენიზაცია ფინანსური ტექნოლოგიების ერთ-ერთი ყველაზე პერსპექტიული მიმართულებაა, რომელიც გულისხმობს ფიზიკური აქტივების (უძრავი ქონება, ხელოვნება, ძვირფასი ლითონები, სასაქონლო მარაგები) უფლებების ციფრულ ტოკენებში კონვერტაციას ბლოკჩეინზე. ეს პროცესი ზრდის ლიკვიდურობას, ამარტივებს წილობრივ მფლობელობას და აჩქარებს ტრანზაქციებს. თუმცა, ტოკენიზაციის წარმატება მთლიანად დამოკიდებულია მყარ სამართლებრივ "ხიდზე", რომელიც აკავშირებს ციფრულ ტოკენს რეალურ აქტივთან. საქართველოში, სადაც უძრავი ქონებისა და ბიზნესის რეგისტრაციის პროცესები გამჭვირვალეა, ტოკენიზაციის დიდი პოტენციალი არსებობს, მაგრამ აუცილებელია სამოქალაქო და კორპორაციული სამართლის ნორმების ზუსტი დაცვა, რათა ტოკენის მფლობელს რეალურად ჰქონდეს მოთხოვნის უფლება აქტივზე.
აქტივების ტოკენიზაციის სერვისი მოიცავს კომპლექსურ სამართლებრივ სტრუქტურირებას, რომელიც უზრუნველყოფს ტოკენის და რეალური აქტივის განუყოფელ კავშირს:
- SPV (Special Purpose Vehicle) შექმნა: სპეციალური მიზნობრივი კომპანიის დაფუძნება, რომელიც ფლობს ფიზიკურ აქტივს და რომლის წილების ან უფლებების ტოკენიზაციაც ხდება.
- აქტივების სამართლებრივი შემოწმება (Due Diligence): ტოკენიზაციამდე უძრავი ქონების ან სხვა აქტივის უფლებრივი მდგომარეობის დეტალური შესწავლა.
- მეურვეობის (Custody) სტრუქტურა: სამართლებრივი მექანიზმების შექმნა აქტივის უსაფრთხო შენახვისთვის, რათა ტოკენის მფლობელები დაცულნი იყვნენ აქტივის გასხვისებისგან მათი ნებართვის გარეშე.
- ხელშეკრულებების სმარტ-კონტრაქტებში ასახვა: იურიდიული პირობების (დივიდენდები, ხმის უფლება) ტექნიკურ კოდში სწორი ტრანსფორმაციის ზედამხედველობა.
- ფრაქციული მფლობელობის რეგულირება: წილობრივი საკუთრების წესების გაწერა, თანამესაკუთრეთა შეთანხმების (Shareholders' Agreement) მომზადება.
- რეგისტრირებულ უფლებებთან სინქრონიზაცია: საჯარო რეესტრის მონაცემებისა და ბლოკჩეინ ჩანაწერების სამართლებრივი ჰარმონიზაცია.
ტოკენიზაციის პროცესში ხშირია სამართლებრივი გამოწვევები. მაგალითად, თუ ხდება უძრავი ქონების ტოკენიზაცია, უბრალოდ ტოკენის ფლობა ავტომატურად არ ნიშნავს ბინის მესაკუთრედ ყოფნას საჯარო რეესტრში. საჭიროა შუალედური რგოლი (მაგალითად, ჰოლდინგური კომპანია), სადაც ტოკენი წარმოადგენს კომპანიის წილს ან ვალდებულებას. თუ ეს სტრუქტურა არასწორად არის აგებული, ტოკენის მფლობელი რჩება "ჰაერში", ყოველგვარი რეალური უფლების გარეშე. ასევე, პრობლემურია აღსრულების საკითხი: თუ ტოკენის მფლობელს სურს აქტივის გაყიდვა ან იპოთეკით დატვირთვა, სამართლებრივი მექანიზმი უნდა იძლეოდეს ამის საშუალებას რეალურ სამყაროში დაბრკოლებების გარეშე. ხშირად დავა ჩნდება აქტივის შეფასებასთან და მენეჯმენტთან დაკავშირებითაც (ვინ აქირავებს ბინას, ვინ უვლის ოქროს საცავს).
საქართველოში ტოკენიზაციის სამართლებრივი ბაზა ეყრდნობა სამოქალაქო კოდექსს (სანივთო და ვალდებულებითი სამართალი), "საჯარო რეესტრის შესახებ" კანონს და "მეწარმეთა შესახებ" კანონს. უძრავი ქონების შემთხვევაში კრიტიკულია საჯარო რეესტრის ჩანაწერების პრიმატი. თუ ტოკენიზაცია გულისხმობს ფასიანი ქაღალდების შექმნას, ჩართულია "ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ" კანონი. RWA პროექტებისთვის ასევე მნიშვნელოვანია საგადასახადო კოდექსის გათვალისწინება, რათა აქტივის გადაცემამ და შემოსავლის განაწილებამ არ გამოიწვიოს არასასურველი საგადასახადო ტვირთი.
იურისტთან თანამშრომლობა იწყება აქტივის იდენტიფიკაციით და ტოკენიზაციის მოდელის შერჩევით (პირდაპირი მფლობელობა, ფონდის წილი, სასესხო ინსტრუმენტი). შემდეგ იქმნება SPV და ხდება აქტივის გადაცემა მის ბალანსზე. ამის შემდეგ მზადდება შეთავაზების დოკუმენტი და სამართლებრივი დასკვნა (Legal Opinion) ტოკენის სტატუსზე. იურისტები ასევე მუშაობენ ტექნოლოგიურ პარტნიორებთან, რათა უზრუნველყონ "Oracles"-ის (მონაცემთა წყაროების) სანდოობა, რომლებიც აკავშირებენ რეალურ სამყაროს მონაცემებს (მაგ. ფასები, ამინდი, რეგისტრაცია) ბლოკჩეინთან.
Legal.ge გთავაზობთ წვდომას ინოვაციურ იურისტებთან, რომლებსაც ესმით როგორც ტრადიციული აქტივების მართვა, ისე Web3 ტექნოლოგიები. აქტივების ტოკენიზაცია მომავლის ფინანსური მოდელია, მაგრამ ის მოითხოვს უზუსტეს სამართლებრივ არქიტექტურას. ჩვენი პლატფორმის სპეციალისტები დაგეხმარებიან, შექმნათ გამჭვირვალე, დაცული და კანონიერი სტრუქტურა თქვენი აქტივების ციფრულ ეკონომიკაში ინტეგრაციისთვის. იპოვეთ RWA ტოკენიზაციის ექსპერტები Legal.ge-ზე.
განახლდა: ...