სერვისის შესახებ
ხელოვნური ინტელექტის სისტემები თანდათანობით ერთვება საფინანსო, სამედიცინო, საწარმოო, სატრანსპორტო და ყოფით პროცესებში, რაც ბუნებრივად აყენებს კითხვას: ვინ და რომლის წესით პასუხობს იმ ზიანზე, რომელსაც ასეთი სისტემა მიაყენებს ადამიანს, მის ქონებას ან ბიზნესს. საქართველოს სამართალში ხელოვნური ინტელექტის მიერ ზიანის მიყენების შესახებ ცალკე, სპეციალური კანონი ჯერ არ არსებობს, ამიტომ ასეთი დავა ფასდება სამოქალაქო კოდექსის ზოგადი ნორმებით: დელიქტური პასუხისმგებლობის, დამკვიდრებლის პასუხისმგებლობის, სოლიდარული პასუხისმგებლობისა და წუნდებული პროდუქტის მწარმოებლის პასუხისმგებლობის წესებით. სწორედ ამ ნორმებიდან გამომდინარეობს, ვინ არის ვალდებული ზიანი აანაზღაუროს, რომელი გარემოება ათავისუფლებს ვალდებულებისგან და როგორ ნაწილდება პასუხისმგებლობა სისტემის რამდენიმე მონაწილე პირს შორის. ჩვენი გუნდი ეხმარება როგორც დაზარალებულ პირებს ანაზღაურების მოთხოვნის მომზადებაში, ისე ტექნოლოგიურ კომპანიებს ზიანის რისკის შეფასებასა და თავდაცვის პოზიციის ჩამოყალიბებაში.
ზოგადი დელიქტური პასუხისმგებლობა — ყოველი მოთხოვნის საფუძველი
სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლი ადგენს საბაზისო წესს: პირი, რომელიც სხვა პირს მართლსაწინააღმდეგო, განზრახ ან გაუფრთხილებელი მოქმედებით მიაყენებს ზიანს, ვალდებულია აუნაზღაუროს მას ეს ზიანი. ხელოვნური ინტელექტის კონტექსტში ეს იმას ნიშნავს, რომ თუ სისტემის ოპერატორი ან გამომყენებელი მართლსაწინააღმდეგო ქმედებას ახორციელებს სისტემის გამოყენებისას და ამის შედეგად ვინმეს ზიანი მიადგება, დგებს ანაზღაურების ვალდებულება. კანონი მოქმედებას აღიარებს როგორც განზრახ, ისე გაუფრთხილებელ ფორმად, რაც ხელოვნური ინტელექტის შემთხვევებისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია: ტექნოლოგიური ზიანის უმეტესი ნაწილი სწორედ გაუფრთხილებლობით — სისტემის არასათანადარი გამოყენებით, შედეგების შეუმოწმებლად დატოვებით ან აშკარა რისკის იგნორირებით — არის განპირობებული. სწორედ ამიტომ დავის განხილვაში გადამწყვეტია, სისტემას ვინ, როგორ და რომელი შემოწმებით იყენებდა.
პასუხისმგებლობა მუშაკის მოქმედებისთვის — როცა სისტემას ადამიანი იყენებს სამსახურებრივად
სამოქალაქო კოდექსის 997-ე მუხლი აწესრიგებს იმ შემთხვევას, როცა ზიანს მიაყენებს არა თავას ორგანიზაციას, არამედ მისი მუშაკი: პირი ვალდებულია აანაზღაუროს ზიანი, რომელიც მესამე პირს მიადგა მისი მუშაკის მართლსაწინააღმდეგო მოქმედებით შრომითი, ანუ სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებისას. ეს წესი პირდაპირ ეხება ხელოვნური ინტელექტის სამსახურებრივ გამოყენებას: თუ თანამშრომელი სისტემის გამონატანზე ეყრდნობა გადაწყვეტილების მიღებისას და ამით მესამე პირს ზიანი მიადგება, მოთხოვნა შეიძლება სწორედ დამკვიდრებელ ორგანიზაციას წარედგინოს. ამასთან კანონი ამჟღავნებს მნიშვნელოვან საზღვარსაც: პასუხისმგებლობა არ დგება, თუ მუშაკი მოქმედებდა ბრალის გარეშე. ამის დასაბუთება ხშირად სწორედ დავის ყველაზე დავის საგანი ხდება და მოითხოვს იმის დამადასტურებელი ფაქტობრივი გარემოებების შეგროვებას, რამდენადაც შესაძლებელი იყო მუშაკისთვის შედეგის განჭვრეტა და რა ხარისხის შემოწმებას ითხოვდა მისგან ვითარება.