კვლევითი ორგანიზაციის (Think Tank) დაფუძნება საქართველოში არის ინტელექტუალური და ანალიტიკური საქმიანობის ინსტიტუციონალიზაციის პროცესი. „თინქ თენქები“ გადამწყვეტ როლს თამაშობენ საჯარო პოლიტიკის ფორმირებაში, დემოკრატიული პროცესების განვითარებასა და საზოგადოებრივი ცნობიერების ამაღლებაში. იურიდიული თვალსაზრისით, კვლევითი ორგანიზაცია ყველაზე ხშირად რეგისტრირდება როგორც არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირი (ა(ა)იპ), თუმცა მისი სტრუქტურა და სადამფუძნებლო დოკუმენტები მოითხოვს სპეციფიკურ მიდგომას. სტანდარტული NGO-სგან განსხვავებით, კვლევითი ორგანიზაციის წესდებაში ხაზგასმული უნდა იყოს სამეცნიერო-კვლევითი, საგანმანათლებლო და საექსპერტო საქმიანობა. ეს აუცილებელია არა მხოლოდ იურიდიული სიზუსტისთვის, არამედ საერთაშორისო დონორებისგან სპეციალიზებული გრანტების მისაღებად და სახელმწიფო უწყებებთან პარტნიორობისთვის. კვლევითი ორგანიზაციის წარმატება დიდწილად დამოკიდებულია მის სწორ სამართლებრივ დიზაინზე, რომელიც უზრუნველყოფს აკადემიურ თავისუფლებასა და ადმინისტრაციულ გამჭვირვალობას.
კვლევითი ორგანიზაციის დაფუძნების სერვისი მოიცავს კომპლექსურ იურიდიულ მომსახურებას, რომელიც მორგებულია ანალიტიკური ცენტრების სპეციფიკაზე. ჩვენი პლატფორმის სპეციალისტები გთავაზობენ:
- ორგანიზაციის წესდების შემუშავებას, რომელიც ითვალისწინებს მრჩეველთა საბჭოს ან სამეთვალყურეო საბჭოს არსებობას აკადემიური მიმართულების განსაზღვრისთვის;
- ინტელექტუალური საკუთრების დაცვის მექანიზმების გაწერას შიდა რეგულაციებში (კვლევების, პუბლიკაციების და ანალიტიკური მასალების საავტორო უფლებები);
- გრანტების მიღებისა და ადმინისტრირების სამართლებრივი პროცედურების გამართვას;
- შრომითი და მომსახურების ხელშეკრულებების მომზადებას მკვლევარებისა და ექსპერტებისთვის;
- კონსულტაციას საგადასახადო შეღავათებზე სამეცნიერო და საგანმანათლებლო გრანტებთან მიმართებაში;
- რეგისტრაციის პროცესის სრულ მენეჯმენტს საჯარო რეესტრში.
კვლევითი ორგანიზაციის დაფუძნება აქტუალურია მრავალი სცენარის დროს. მაგალითად, ეკონომისტების ჯგუფს სურს შექმნას დამოუკიდებელი ინსტიტუტი ეკონომიკური რეფორმების მონიტორინგისთვის — მათ სჭირდებათ ოფიციალური სტატუსი ანგარიშების გამოსაქვეყნებლად და კონფერენციების მოსაწყობად. მეორე მაგალითია უსაფრთხოების ექსპერტები, რომლებიც აფუძნებენ რეგიონული უსაფრთხოების კვლევით ცენტრს და სჭირდებათ ლეგალური ბაზა უცხოური ფონდებიდან დაფინანსების მისაღებად. ასევე ხშირია აკადემიური პერსონალის მიერ „თინქ თენქის“ შექმნა უნივერსიტეტის ბაზაზე ან მისგან დამოუკიდებლად, რათა განახორციელონ გამოყენებითი კვლევები. კიდევ ერთი სცენარია სოციოლოგიური კვლევების ცენტრის დაარსება, რომელსაც სჭირდება პერსონალური მონაცემების დაცვის მკაცრი სტანდარტების დანერგვა და ლეგალური ოპერირება.
სამართლებრივი ჩარჩო ეყრდნობა „საქართველოს სამოქალაქო კოდექსს“ და „მეცნიერების, ტექნოლოგიებისა და მათი განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონს (თუ ორგანიზაცია იძენს სამეცნიერო ინსტიტუტის სტატუსს). ძირითადად, კვლევითი ორგანიზაციები ოპერირებენ როგორც ა(ა)იპ-ები. მნიშვნელოვანია „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის გათვალისწინება, რადგან „თინქ თენქის“ მთავარი პროდუქტი ინტელექტუალური ნამუშევარია. საგადასახადო კუთხით, „საქართველოს საგადასახადო კოდექსი“ განსაზღვრავს საგრანტო შემოსავლების დაბეგვრის რეჟიმს. სპეციალისტები გეხმარებიან ამ კანონების ჰარმონიზაციაში თქვენი ორგანიზაციის წესდებასთან და შინაგანაწესთან.
პროცესი იწყება სტრატეგიული დაგეგმვით: რა ტიპის მმართველობა სჭირდება ორგანიზაციას? ვინ იქნებიან დამფუძნებლები? იურისტი ამზადებს წესდებას, სადაც დეტალურად გაიწერება კვლევითი საქმიანობის მიმართულებები. შემდეგ ხდება დოკუმენტების ნოტარიული დამოწმება და საჯარო რეესტრში წარდგენა. რეგისტრაციის შემდეგ, იურისტი ეხმარება ორგანიზაციას შიდა პოლიტიკის დოკუმენტების შემუშავებაში (ეთიკის კოდექსი, ინტერესთა კონფლიქტის მართვა), რაც ხშირად სავალდებულო მოთხოვნაა დასავლური დონორებისგან. Legal.ge-ზე სპეციალისტის დახმარებით თქვენ თავიდან აიცილებთ სტრუქტურულ ხარვეზებს და შექმნით მყარ ფუნდამენტს თქვენი ანალიტიკური საქმიანობისთვის.
Legal.ge არის იდეალური ადგილი იმისთვის, რომ იპოვოთ იურისტები, რომლებსაც ესმით აკადემიური და კვლევითი სექტორის საჭიროებები. კვლევითი ორგანიზაციის დაფუძნება მეტია, ვიდრე უბრალოდ რეგისტრაცია — ეს არის ინსტიტუტის მშენებლობა. ჩვენი სპეციალისტები დაგეხმარებიან ისეთი სამართლებრივი გარემოს შექმნაში, რომელიც ხელს შეუწყობს თქვენი იდეების გავლენის ზრდას. დაიწყეთ თქვენი „თინქ თენქის“ ისტორია Legal.ge-სთან ერთად.
განახლდა: ...
