შესავალი: სასჯელის ინდივიდუალიზაცია და შემსუბუქება
როდესაც არასრულწლოვნის მიმართ გამამტყუნებელი განაჩენის გამოტანა გარდაუვალია, კრიტიკულ მნიშვნელობას იძენს სასჯელის შემსუბუქების (მიტიგაციის) სტრატეგია. საქართველოს კანონმდებლობა არასრულწლოვანთა მიმართ სასჯელის დანიშვნისას განსხვავებულ, უფრო ჰუმანურ მიდგომას იყენებს. მიზანი არის არა შურისძიება, არამედ მოზარდის დაბრუნება სწორ გზაზე. სასჯელის შემსუბუქების სერვისი გულისხმობს ადვოკატის მიერ ყველა იმ გარემოების წარმოჩენას და დასაბუთებას, რამაც შეიძლება შეამსუბუქოს მოსალოდნელი სასჯელი. ეს შეიძლება იყოს ოჯახური პირობები, ფსიქოლოგიური მდგომარეობა, დანაშაულის ჩადენის მოტივი ან გულწრფელი მონანიება. კვალიფიციური ადვოკატის მუშაობამ შეიძლება გადაწყვიტოს, გაატარებს თუ არა მოზარდი წლებს საპატიმროში, თუ მიესჯება პირობითი სასჯელი ან შინაპატიმრობა.
რას მოიცავს ეს მომსახურება?
სასჯელის შემსუბუქებაზე მუშაობა მოითხოვს სიღრმისეულ ანალიზს და მტკიცებულებების შეგროვებას:
- შემამსუბუქებელი გარემოებების იდენტიფიცირება: ადვოკატი იკვლევს კლიენტის ცხოვრების დეტალებს — რთულ სოციალურ ფონს, ჯანმრთელობის პრობლემებს, სხვების გავლენას, რაც შეიძლება ჩაითვალოს პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელ ფაქტორად.
- ალტერნატიული სანქციების მოთხოვნა: არგუმენტირებული შუამდგომლობის მომზადება თავისუფლების აღკვეთის ნაცვლად შინაპატიმრობის, საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომის ან პირობითი მსჯავრის გამოყენების თაობაზე.
- ინდივიდუალური შეფასების ანგარიშის ანალიზი: სოციალური მუშაკის მიერ მომზადებული ანგარიშის შესწავლა და მასში არსებული პოზიტიური ფაქტორების (სწავლის სურვილი, სპორტული აქტივობა) სასამართლოს წინაშე ხაზგასმა.
- სასჯელის ვადების მინიმიზაცია: თუ პატიმრობა გარდაუვალია, ბრძოლა იმისთვის, რომ დაინიშნოს კანონით გათვალისწინებული მინიმალური ვადა, არასრულწლოვანთა შეღავათების გათვალისწინებით.
- საპროცესო შეთანხმება: პროკურატურასთან მოლაპარაკება სასჯელის შემცირებაზე ბრალის აღიარების სანაცვლოდ, თუ ეს კლიენტის ინტერესებშია.
გავრცელებული სიტუაციები და საჭიროებები
სასჯელის შემსუბუქების საჭიროება დგება განაჩენის ეტაპზე:
- პირველი დანაშაული: მოზარდმა პირველად ჩაიდინა დანაშაული. ადვოკატი ამტკიცებს, რომ ეს იყო იზოლირებული შემთხვევა და არა ცხოვრების წესი, შესაბამისად, იზოლაცია არ არის საჭირო.
- სხვების გავლენა: დანაშაული ჩადენილია უფროსების ან მეგობრების იძულებით/გავლენით. ეს არის ძლიერი არგუმენტი პასუხისმგებლობის შესამცირებლად.
- ზიანის ანაზღაურება: თუ ოჯახმა აანაზღაურა ზიანი და დაზარალებულს არ აქვს პრეტენზია, ადვოკატი იყენებს ამ ფაქტს პირობითი სასჯელის მისაღწევად.
- ჯანმრთელობის/განვითარების პრობლემები: თუ მოზარდს აქვს ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემები ან განვითარების შეფერხება, ადვოკატი ითხოვს სამედიცინო ხასიათის ზომებს დასჯის ნაცვლად.
საქართველოს სამართლებრივი ჩარჩო
სასჯელის დანიშვნის წესები მოცემულია „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში“ და „არასრულწლოვანთა მართლმსაჯულების კოდექსში“. კანონი ადგენს, რომ არასრულწლოვნისთვის დანიშნული ვადიანი თავისუფლების აღკვეთა მცირდება: 14-დან 16 წლამდე პირებისთვის — ერთი მესამედით, ხოლო 16-დან 18 წლამდე პირებისთვის — ერთი მეოთხედით. ასევე, დაუშვებელია უვადო თავისუფლების აღკვეთა. კოდექსი პრიორიტეტს ანიჭებს არასაპატიმრო სასჯელებს. მოსამართლე ვალდებულია დაასაბუთოს, რატომ არ გამოიყენა უფრო მსუბუქი სასჯელი, თუ პატიმრობას უსჯის. ეს საკანონმდებლო ბერკეტები ადვოკატს აძლევს საშუალებას, ეფექტურად იბრძოლოს კლიენტის თავისუფლებისთვის.
პროცესი ნაბიჯ-ნაბიჯ
1. მზადება სასჯელის ეტაპისთვის: ადვოკატი აგროვებს დახასიათებებს სკოლიდან, მეზობლებისგან, ტრენერებისგან.
2. სოციალურ მუშაკთან მუშაობა: ადვოკატი უზრუნველყოფს, რომ სოციალურმა მუშაკმა მიიღოს სრული ინფორმაცია მოზარდის პოზიტიურ მხარეებზე.
3. სასამართლო სხდომა: ადვოკატი წარმოთქვამს დასკვნით სიტყვას, სადაც აჯამებს ყველა შემამსუბუქებელ გარემოებას.
4. მოლაპარაკება: პარალელურად მიმდინარეობს კონსულტაციები პროკურორთან საპროცესო შეთანხმების თაობაზე.
5. განაჩენი და გასაჩივრება: თუ სასჯელი ზედმეტად მკაცრია, ადვოკატი ასაჩივრებს მას სააპელაციო სასამართლოში სასჯელის შემცირების მოთხოვნით.
რატომ უნდა აირჩიოთ სპეციალისტი Legal.ge-ზე?
სასჯელის შემსუბუქება ხელოვნებაა, რომელიც მოითხოვს კანონის ნიუანსების ცოდნას და დამაჯერებელ არგუმენტაციას. Legal.ge-ზე წარმოდგენილი ადვოკატები არიან ექსპერტები, რომლებმაც იციან, როგორ წარმოაჩინონ თქვენი შვილის საუკეთესო მხარეები სასამართლოს წინაშე. ისინი იბრძოლებენ თითოეული დღისთვის და შეეცდებიან, რომ სასჯელი იყოს მინიმალური და ორიენტირებული მომავალზე. იპოვეთ თქვენი დამცველი Legal.ge-ზე.
განახლდა: ...