მუქარა როგორც დანაშაული – მუხლი 151-ის შინაარსი
მუქარა საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცალკე დანაშაულად არის აღიარებული, რადგან სიცოცხლის, ჯანმრთელობის ან ქონების ხელშეუხებლობის შესახებ შიშის შექმნა თავისთავად არის საზიანო და სახელმწიფოს მიერ დასჯადია. ამავდროულად, ეს იმ იშვიათ შემადგენლობათა რიცხვს განეკუთვნება, რომლის არსებობაც ორი აუცილებელი პირობის ერთდროულ დადგენას მოითხოვს: მუქარის ფაქტი და მუქარის განხორციელების საფუძვლიანი შიში იმ პირის მხრიდან, ვისაც ემუქრებიან. სწორედ ამ პირობების ზუსტი ანალიზი წყვეტს საქმის შედეგს, და ამიტომ ასეთ ბრალდებაზე ადვოკატის ჩართვა პირველივე ეტაპიდან აუცილებელია.
შემადგენლობის ორი აუცილებელი ელემენტი
მუხლის პირველი ნაწილი განსაზღვრავს დანაშაულს როგორც სიცოცხლის მოსპობის ან ჯანმრთელობის დაზიანების ანდა ქონების განადგურების მუქარას, როდესაც იმას, ვისაც ემუქრებიან, გაუჩნდა მუქარის განხორციელების საფუძვლიანი შიში. პირველი ელემენტი – მუქარის შინაარსი – კანონით ზუსტად არის ჩამოყალიბებული: საუბარია სიცოცხლის მოსპობის, ჯანმრთელობის დაზიანების ან ქონების განადგურების მუქარაზე, და სხვა ხასიათის უსასურველი დაპირებები ამ ნორმის ფარგლებში არ ჯდება. მეორე ელემენტი – საფუძვლიანი შიში – სუბიექტური მხარეა, მაგრამ მისი არსებობა საქმის მასალებით უნდა დადგინდეს: გამოიყენება როგორც დაზარალებულის განცხადებები, ისე ქმედების კონტექსტი, მუქარის სახე, განხორციელების რეალური შესაძლებლობა და სხვა გარემოებები. ეს გარემოებები ერთად უნდა შეფასდეს: ერთი და იგივე სიტყვები, ნათქვამი სხვადასხვა ვითარებაში, სრულიად სხვა სამართლებრივ შეფასებას იმსახურებს. მაგალითად, ის, რაც მჭიდრო კონფლიქტის გაგრძელების ფონზე ჟესტიკულაციასთან ერთად ჟღერს, სხვანაირად აღიქმება, ვიდრე იგივე სიტყვები წერილობით ფორმაში, განცხადებული იმ პირის მიმართ, რომელსაც შემსრულებლის რეალური შესაძლებლობა აქვს დაემუქროს. სწორედ ამ ნიუანსების გამო საქმის ყოველი დეტალი – დრო, ადგილი, კომუნიკაციის ფორმა, მხარეთა წინაისტორია – ცალკე ანალიზის საგანია.