ოჯახური და არასრულწლოვანთა დანაშაულები

შვილად აყვანის წესის დარღვევა (მუხლი 172) - ადვოკატი

რა სასჯელი გათვალისწინებულია არასრულწლოვნის ყიდვისთვის შვილად აყვანის მიზნით?

სისხლის სამართლის კოდექსის მუხლი 172-ის თანახმად, ასეთი ქმედება ისჯება ჯარიმით ან თავისუფლების აღკვეთით ვადით ერთ წლამდე.

რამდენ წელს ისჯება არასრულწლოვნის გაყიდვა შვილად აყვანის მიზნით?

ამ შემთხვევაში კანონი უფრო მკაცრ სასჯელს ითვალისწინებს, კერძოდ, თავისუფლების აღკვეთას ვადით ორიდან ხუთ წლამდე.

ნიშნავს თუ არა ეს, რომ ყველა შვილად აყვანა დანაშაულია?

არა. დანაშაულია მხოლოდ არასრულწლოვნის მიმართ უკანონო გარიგება შვილად აყვანის მიზნით. კანონით დადგენილი წესით განხორციელებული შვილად აყვანა კანონიერია და სასჯელს არ იწვევს.

როდის უნდა მივმართოთ ადვოკატს ამ მუხლით ბრალდების დროს?

რაც შეიძლება ადრე, სასურველია გამოძიების პირველივე ეტაპიდან. ადვოკატის დროული ჩართვა იძლევა იმის საშუალებას, რომ მტკიცებულებანი დროულად იქნეს გადამოწმებული და დაცვის პოზიცია თავიდანვე სწორად აიგოს.

3 წთ·10 იან 2026

რას ისჯება სისხლის სამართლის მუხლი 172

საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის მუხლი 172 ადამიანის ვაჭრობის სფეროსთან მჭიდროდ დაკავშირებული ნორმაა და ისჯებს არასრულწლოვნის მიმართ უკანონო გარიგების განხორციელებას შვილად აყვანის მიზნით. კანონის ენით, დანაშაული ორი ძირითადი ფორმით არის აღწერილი: არასრულწლოვნის ყიდვა და არასრულწლოვნის გაყიდვა, თუ ეს ქმედება შვილად აყვანის მიზნით ხორციელდება. გარდა ამისა, ნორმა მოიცავს ნებისმიერ სხვა უკანონო გარიგებას არასრულწლოვნესთან დაკავშირებით, რომელიც ამავე მიზნით არის განხორციელებული. ეს ნიშნავს, რომ დანაშაულად ჩაითვლება არა მხოლოდ ფულადი ხასიათის გარიგება, არამედ სხვა სახის უკანონო შეთანხმებაც, თუ მისი შინაარსი არასრულწლოვნის შვილად აყვანისკენ არის მიმართული. თუ თქვენ ან თქვენი ოჯახის წევრი ხდება ამ მუხლით ბრალდების ობიექტი, მნიშვნელოვანია, რომ დაუყოვნებლივ მიმართოთ გამოცდილ ადვოკატს, რადგან აქამდე რაც მოხდა, საქმის შემდგომი მიმართულება დიდწილად პირველ დღეებში მიღებულ გადაწყვეტილებებზეა დამოკიდებული.

სასჯელის ორი დონე მუხლი 172-ში

მუხლი 172 ორ ნაწილად არის დაყოფილი და სასჯელის სიმკაცრე პირდაპირ არის დამოკიდებული იმაზე, რომელი ფორმით არის ჩადენილი ქმედება. კანონის თანახმად, არასრულწლოვნის ყიდვა ან მის მიმართ სხვა უკანონო გარიგების განხორციელება შვილად აყვანის მიზნით ისჯება ჯარიმით ან თავისუფლების აღკვეთით ვადით ერთ წლამდე. რაც შეეხება მეორე ნაწილს, არასრულწლოვნის გაყიდვა ან მის მიმართ სხვა უკანონო გარიგების განხორციელება შვილად აყვანის მიზნით ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით ორიდან ხუთ წლამდე. ამ ორი ნაწილის განსხვავება მკაფიოდ ჩანს: გაყიდვის შემთხვევაში კანონდებელი მკაცრ სასჯელს განიხილავს და ჯარიმა, როგორც ალტერნატიული სასჯელი, ამ ნაწილში საერთოდ არ არის გათვალისწინებული. სასჯელის შეფარდებისას სასამართლო ითვალისწინებს ქმედების ყველა გარემოებას, მაგრამ სწორედ ამ კანონიერად დადგენილი საზღვრების ფარგლებში მოქმედებს.

რა უნდა დაამტკიცოს ბრალდებამ

ამ მუხლით ქმედების კვალიფიკაციისთვის აუცილებელია რამდენიმე ელემენტის ერთობლიობა. პირველი ეს არის ის, რომ გარიგება ეხება არასრულწლოვანს, ანუ იმ პირს, რომელიც კანონით დადგენილ ასაკამდეა. მეორე ეს არის გარიგების უკანონო ხასიათი, რადგან შვილად აყვანა თავისი არსით კანონიერი ინსტიტუტია და მისი წესით გათვალისწინებული პროცედურის დაცვის შემთხვევაში დანაშაული არ არსებობს. მესამე და გადამწყვეტი ელემენტია მიზანი, კერძოდ, შვილად აყვანის მიზნით ჩადენილი ქმედება უნდა იყოს. ბრალდებამ უნდა დაამტკიცოს, რომ პირს სწორედ ეს მიზანი ჰქონდა და არა რაიმე სხვა. სუბიექტური მხარე ამ დანაშაულისათვის გულისხმობს ბრალეულ ფორმას, ანუ პირი ცნობიერებდა, რომ უკანონო გარიგებას ახორციელებდა და ეს სურდა კიდეც. თუ მიზანი არ არის დადგენილი ან საეჭვოა, კვალიფიკაცია ვერ გამართლდება და ეს დაცვისთვის ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი არგუმენტია.

განახლდა: 7 ნოე 2026

გადამოწმებულია მოქმედ კანონმდებლობასთან: 9 ივლ 2026