კატასტროფის აღდგენის გეგმის (DRP) შედგენა: IT ინფრასტრუქტურის გადარჩენა
ციფრულ ეპოქაში მონაცემები კომპანიის ყველაზე ღირებული აქტივია. კატასტროფის აღდგენის გეგმა (Disaster Recovery Plan - DRP) არის ტექნიკური დოკუმენტი და პროცესი, რომელიც უზრუნველყოფს IT სისტემების, სერვერებისა და მონაცემების აღდგენას კრიტიკული ინციდენტის შემდეგ. განსხვავებით ზოგადი ბიზნესის უწყვეტობის გეგმისგან, DRP ფოკუსირებულია ტექნოლოგიურ ასპექტებზე. საქართველოში, კიბერშეტევების გახშირებასა და ტექნოლოგიურ ხარვეზებთან ერთად, DRP-ის არარსებობა ნიშნავს, რომ სერვერის ერთი დაზიანებაც კი შეიძლება ფატალური აღმოჩნდეს ბიზნესისთვის. DRP-ის სერვისი ეხმარება ორგანიზაციებს, მინიმუმამდე დაიყვანონ მონაცემთა დაკარგვა (RPO) და სისტემების გაჩერების დრო (RTO), რაც აუცილებელია კლიენტების მომსახურების უწყვეტობისა და კანონმდებლობით დადგენილი ვალდებულებების შესასრულებლად.
რას მოიცავს ეს მომსახურება?
DRP-ის შედგენა მოითხოვს ღრმა ტექნიკურ და სამართლებრივ ცოდნას:
- RTO და RPO განსაზღვრა: Recovery Time Objective (დრო, რომელიც სჭირდება სისტემის აღდგენას) და Recovery Point Objective (მონაცემთა მაქსიმალური დასაშვები დანაკარგი) პარამეტრების დადგენა ბიზნესის საჭიროებების მიხედვით.
- სარეზერვო კოპირების (Backup) სტრატეგია: მონაცემთა დაცული შენახვის მეთოდების შერჩევა (ღრუბლოვანი სერვისები, ფიზიკური სერვერები, ჰიბრიდული მოდელი) და მათი გეოგრაფიული დივერსიფიკაცია.
- ალტერნატიული საიტების (DR Sites) მოწყობა: ცხელი (Hot), თბილი (Warm) ან ცივი (Cold) სარეზერვო ინფრასტრუქტურის დაგეგმვა, რომელიც მზად იქნება ძირითადი სისტემის ჩანაცვლებისთვის.
- აღდგენის პროცედურების გაწერა: ნაბიჯ-ნაბიჯ ტექნიკური ინსტრუქციები IT პერსონალისთვის სისტემების ეტაპობრივი ამუშავების შესახებ.
- კიბერ-ინციდენტზე რეაგირება: DRP-ის ინტეგრაცია კიბერუსაფრთხოების პროტოკოლებთან, რათა აღდგენა მოხდეს სუფთა (ვირუსისგან თავისუფალი) ასლებიდან.
- რეგულარული ტესტირება: DRP-ის ტესტირება რეალურთან მიახლოებულ პირობებში (Failover tests) გარანტირებული შედეგისთვის.
ხშირი სცენარები, როდესაც გჭირდებათ ეს მომსახურება
DRP აქტიურდება ტექნოლოგიური კრიზისების დროს:
- სერვერის ფიზიკური დაზიანება: ხანძარმა ან წყალმა გაანადგურა სერვერული ოთახი. DRP უზრუნველყოფს მონაცემების აღდგენას ღრუბლოვანი საცავიდან ან მეორადი ლოკაციიდან.
- მონაცემთა ბაზის კორუფცია: პროგრამული შეცდომის გამო წაიშალა კლიენტთა ბაზა. DRP საშუალებას იძლევა, დაბრუნდეთ ბოლო გამართულ ვერსიაზე მინიმალური დანაკარგით.
- Ransomware შეტევა: ჰაკერებმა დაშიფრეს ყველა ფაილი. თუ არსებობს გამართული DRP და იზოლირებული ბექაპი, კომპანიას არ მოუწევს გამოსასყიდის გადახდა.
- ელექტროენერგიის ხანგრძლივი გათიშვა: როდესაც გენერატორები ვეღარ უზრუნველყოფენ კვებას, DRP ითვალისწინებს სისტემების უსაფრთხო გათიშვას და გადართვას სხვა რეგიონის მონაცემთა ცენტრში.
საქართველოს სამართლებრივი ჩარჩო
ტექნოლოგიური ინფრასტრუქტურის დაცვას არეგულირებს საქართველოს კანონი „ინფორმაციული უსაფრთხოების შესახებ“, რომელიც კრიტიკული ინფორმაციული სისტემის სუბიექტებს (ბანკები, ტელეკომები, სახელმწიფო უწყებები) ავალდებულებს იქონიონ ინფორმაციული უსაფრთხოების პოლიტიკა და აღდგენის გეგმა. ასევე, პერსონალურ მონაცემთა დაცვის კანონი მოითხოვს, რომ მონაცემთა დამამუშავებელმა უზრუნველყოს მონაცემთა მთლიანობა და ხელმისაწვდომობა, რაც DRP-ის გარეშე შეუძლებელია. ეროვნული ბანკის კიბერუსაფრთხოების მართვის ჩარჩო კომერციულ ბანკებს უწესებს მკაცრ მოთხოვნებს აღდგენის დროის (RTO) ლიმიტებზე.
მომსახურების მიღების პროცესი
DRP-ის შედგენა იწყება IT აუდიტით და რისკების ანალიზით. სპეციალისტები განსაზღვრავენ, რომელი სისტემებია ყველაზე კრიტიკული. შემდეგ ირჩევა ტექნოლოგიური გადაწყვეტა (მაგ. Cloud replication). იწერება დეტალური გეგმა და ინიშნება პასუხისმგებელი პირები. საბოლოო და ყველაზე მნიშვნელოვანი ეტაპია „სწავლება“ — IT გუნდი ატარებს სისტემების ხელოვნურ გათიშვას და ზომავს, რამდენ ხანში მოხერხდა მათი აღდგენა, რათა დააკმაყოფილოს ბიზნესის მოთხოვნები.
რატომ Legal.ge?
კატასტროფის აღდგენის გეგმა არ არის მხოლოდ IT ამოცანა; ეს არის სამართლებრივი პასუხისმგებლობის საკითხი. Legal.ge-ზე თქვენ იპოვით ექსპერტებს, რომლებიც აერთიანებენ ტექნოლოგიურ ცოდნასა და იურიდიულ კომპეტენციას. ისინი დაგეხმარებიან, შეადგინოთ ისეთი DRP, რომელიც შეესაბამება საქართველოს კანონმდებლობას და უზრუნველყოფს თქვენი ბიზნესის ტექნოლოგიურ უკვდავებას. ნუ დაელოდებით სისტემის კრახს, იმოქმედეთ დღესვე.
განახლდა: ...