პარტნიორობის ხელშეკრულება (ხშირად მოიხსენიება როგორც დამფუძნებელთა შეთანხმება ან Shareholders' Agreement) არის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანი დოკუმენტი ნებისმიერი ბიზნესისთვის, რომელსაც ერთზე მეტი მფლობელი ჰყავს. საქართველოში კომპანიის რეგისტრაციისას სტანდარტული წესდება ყოველთვის ვერ არეგულირებს პარტნიორებს შორის ურთიერთობის ყველა ნიუანსს, განსაკუთრებით კრიზისულ სიტუაციებში. პარტნიორობის ხელშეკრულება არის "საქორწინო კონტრაქტი" ბიზნესში — ის წინასწარ განსაზღვრავს თამაშის წესებს, პასუხისმგებლობებს და დავის გადაწყვეტის მექანიზმებს, სანამ ურთიერთობები ჯერ კიდევ ჰარმონიულია. სტატისტიკურად, პარტნიორებს შორის კონფლიქტი არის სტარტაპების ჩავარდნის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი. კვალიფიციურად შედგენილი ხელშეკრულება ამცირებს ამ რისკს, უზრუნველყოფს ბიზნესის უწყვეტობას და იცავს თითოეული პარტნიორის ინტერესს გაუთვალისწინებელი გარემოებებისგან.
რას მოიცავს პარტნიორობის ხელშეკრულების შედგენა?
Legal.ge-ს სპეციალისტები გთავაზობთ პარტნიორობის ხელშეკრულების მომზადებას, რომელიც სრულად ფარავს თქვენი ბიზნესის სპეციფიკას. მომსახურება მოიცავს:
- წილების განაწილება და ვესტინგი: არა მხოლოდ ვინ რამდენს ფლობს, არამედ როდის და რა პირობებით იღებენ პარტნიორები წილებზე სრულ უფლებას (Vesting), რაც კრიტიკულია დამფუძნებლის ადრეული წასვლის შემთხვევაში.
- მართვა და გადაწყვეტილების მიღება: რომელი გადაწყვეტილებები მოითხოვს ერთხმად თანხმობას და რომელი — უბრალო უმრავლესობას. დირექტორების დანიშვნისა და გათავისუფლების წესები.
- ფინანსური ვალდებულებები და დივიდენდები: როდის და რა რაოდენობით ხდება მოგების განაწილება, და აქვთ თუ არა პარტნიორებს ვალდებულება, შეიტანონ დამატებითი კაპიტალი საჭიროების შემთხვევაში.
- გასვლის სტრატეგია (Exit Strategy): რა ხდება, თუ ერთ-ერთ პარტნიორს სურს ბიზნესიდან გასვლა? წილის გამოსყიდვის უპირატესი უფლება (Right of First Refusal) და წილის შეფასების მეთოდოლოგია.
- ჩიხური სიტუაციების (Deadlock) გადაწყვეტა: მექანიზმები სიტუაციის განმუხტვისთვის, როდესაც პარტნიორთა ხმები 50/50-ზე იყოფა და გადაწყვეტილების მიღება შეუძლებელია.
რეალური სიტუაციები, როდესაც გჭირდებათ ეს მომსახურება
პარტნიორობის ხელშეკრულების არარსებობამ შეიძლება სერიოზული პრობლემები შექმნას. აი, სად არის ის აუცილებელი:
- ბიზნესის დაწყება მეგობართან ერთად: ყველაზე ხშირი სცენარი. მეგობრობა არ არის გარანტია ბიზნესში. ხელშეკრულება გამიჯნავს პირად და საქმიან ურთიერთობებს.
- ინვესტორის შემოსვლა: როდესაც კომპანიაში შემოდის ახალი პარტნიორი ფულით, მას სურს გარანტიები და კონტროლის მექანიზმები. ხელშეკრულება არეგულირებს ძველ და ახალ პარტნიორებს შორის ბალანსს.
- პარტნიორის მიერ ვალდებულებების შეუსრულებლობა: რა ხდება, თუ ერთ-ერთი დამფუძნებელი აღარ მუშაობს აქტიურად, მაგრამ ინარჩუნებს წილის 50%-ს? ხელშეკრულება იძლევა საშუალებას, ასეთ დროს მოხდეს წილის კორექტირება ან გამოსყიდვა.
- პარტნიორის გარდაცვალება ან ქმედუუნარობა: ხელშეკრულება განსაზღვრავს, გადადის თუ არა წილი მემკვიდრეებზე, თუ დანარჩენ პარტნიორებს აქვთ მისი გამოსყიდვის უფლება, რათა თავიდან აიცილონ არასასურველი პირების ჩართვა ბიზნესში.
საქართველოს სამართლებრივი ჩარჩო და რეგულაციები
პარტნიორობის საკითხები საქართველოში ძირითადად რეგულირდება „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონით და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით. „მეწარმეთა შესახებ“ კანონი ადგენს კორპორაციული მართვის ზოგად სტანდარტებს, თუმცა ტოვებს დიდ სივრცეს პარტნიორთა შეთანხმებისთვის (ე.წ. დისპოზიციური ნორმები). მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ პარტნიორობის ხელშეკრულება (Shareholders' Agreement) არის ვალდებულებითი სამართლებრივი დოკუმენტი, რომელიც მოქმედებს პარტნიორებს შორის, განსხვავებით წესდებისგან, რომელიც საჯარო რეესტრშია რეგისტრირებული. კანონი „მეწარმეთა შესახებ“ ბოლო ცვლილებებით უფრო მეტ მოქნილობას ანიჭებს პარტნიორებს, მაგალითად, ხმის უფლებისა და დივიდენდის განაწილების არაპროპორციული წესების დადგენის კუთხით. პროფესიონალი იურისტი დაგეხმარებათ ამ შესაძლებლობების სწორად გამოყენებაში.
მომსახურების მიღების პროცესი
Legal.ge-ზე პარტნიორობის ხელშეკრულების შედგენა მოიცავს:
- პარტნიორებთან ინტერვიუ: იურისტი ხვდება ყველა პარტნიორს, რათა გაიგოს მათი ხედვები, მოლოდინები და პოტენციური შეშფოთების საგნები.
- სცენარების მოდელირება: სპეციალისტები განიხილავენ „რა მოხდება თუ...“ სცენარებს (მაგ. ერთ-ერთი პარტნიორის წასვლა, ბიზნესის გაყიდვა) და ათანხმებენ მათზე რეაგირების გეგმას.
- ხელშეკრულების დრაფტინგი: მზადდება დოკუმენტი, რომელიც ასახავს მიღწეულ შეთანხმებებს და ითვალისწინებს კანონის მოთხოვნებს.
- ხელმოწერა და აღსრულება: დოკუმენტის გაფორმება და საჭიროების შემთხვევაში, შესაბამისი ცვლილებების შეტანა კომპანიის წესდებაში საჯარო რეესტრში.
რატომ უნდა აირჩიოთ Legal.ge?
პარტნიორობის ხელშეკრულება არის რთული დოკუმენტი, რომელიც მოითხოვს როგორც იურიდიულ ცოდნას, ასევე ბიზნესის დინამიკის ღრმა გაგებას. Legal.ge-ზე წარმოდგენილი სპეციალისტები არიან გამოცდილი კორპორაციული იურისტები, რომლებსაც ნამუშევარი აქვთ მრავალ სტარტაპთან და მსხვილ კომპანიასთან. ისინი დაგეხმარებიან, შექმნათ მყარი ფუნდამენტი თქვენი ბიზნესისთვის და თავიდან აიცილოთ მომავალი კონფლიქტები. იპოვეთ თქვენი სანდო მრჩეველი Legal.ge-ზე დღესვე.
განახლდა: ...