შესავალი: რა არის სააქციო საზოგადოება (სს)?
სააქციო საზოგადოება (სს) არის კაპიტალური საზოგადოება, რომლის საწესდებო კაპიტალი დაყოფილია აქციებად. ეს ფორმა განკუთვნილია მსხვილი ბიზნესებისთვის, რომლებსაც სურთ დიდი მოცულობის კაპიტალის მოზიდვა და ინვესტორთა ფართო წრის ჩართვა. შპს-სგან განსხვავებით, სს-ს აქვს უფრო რთული კორპორაციული სტრუქტურა, რაც მოიცავს აქციონერთა საერთო კრებას, სამეთვალყურეო საბჭოს და დირექტორატს. ეს ფორმა სავალდებულოა ისეთი ინსტიტუტებისთვის, როგორიცაა ბანკები და სადაზღვევო კომპანიები, ასევე მათთვის, ვინც გეგმავს აქციების საჯარო შეთავაზებას (IPO) საფონდო ბირჟაზე. სს უზრუნველყოფს კაპიტალის მარტივ ბრუნვას აქციების ყიდვა-გაყიდვის გზით, რაც მას მიმზიდველს ხდის პასიური ინვესტორებისთვის.
რას მოიცავს ეს მომსახურება?
სააქციო საზოგადოების დაფუძნება მოითხოვს პროფესიონალურ იურიდიულ მიდგომას:
- წესდების შემუშავება: ინდივიდუალური წესდების შედგენა, რომელიც დეტალურად გაწერს აქციების კლასებს (ჩვეულებრივი, პრივილეგირებული), ხმის მიცემის უფლებებსა და დივიდენდების განაწილების წესს.
- კაპიტალის სტრუქტურირება: განთავსებული და ნებადართული კაპიტალის განსაზღვრა, აქციების ნომინალური ღირებულების დადგენა და არაფულადი შენატანების შეფასების ორგანიზება.
- მმართველობითი ორგანოების ფორმირება: სამეთვალყურეო საბჭოს წევრების არჩევა და მათი უფლებამოსილებების გაწერა კანონის შესაბამისად.
- რეგისტრაცია: დოკუმენტების წარდგენა საჯარო რეესტრში და სს-ის რეგისტრაცია.
- აქციათა რეესტრი: დამოუკიდებელი რეგისტრატორის შერჩევა (თუ აქციონერთა რაოდენობა 50-ს აღემატება ან აქციები საჯაროა) და რეესტრის წარმოების დაწყება.
ხშირად გავრცელებული სიტუაციები
სს-ის ფორმა აირჩევა კონკრეტული ბიზნეს მიზნებისთვის:
- საბანკო და სადაზღვევო საქმიანობა: კანონმდებლობა პირდაპირ ითხოვს ამ ტიპის საქმიანობისთვის სააქციო საზოგადოების ფორმას.
- მსხვილი ინფრასტრუქტურული პროექტები: ენერგეტიკული ან სამშენებლო პროექტები, სადაც საჭიროა მრავალი ინვესტორის გაერთიანება მკაფიო უფლებებით.
- საფონდო ბირჟაზე გასვლა: კომპანიები, რომლებიც გეგმავენ აქციების განთავსებას ლონდონის ან თბილისის ბირჟაზე, ვალდებულნი არიან იყვნენ სს.
- ჰოლდინგური სტრუქტურები: მსხვილი ჯგუფები ხშირად იყენებენ სს-ს, როგორც სათავო კომპანიას შვილობილი კომპანიების სამართავად.
საქართველოს კანონმდებლობა და რეგულაციები
სს-ის საქმიანობა რეგულირდება „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონით (2021 წლის ახალი რედაქცია), რომელმაც დანერგა ევროპული სტანდარტები კაპიტალის დაცვისა და მართვის კუთხით. კანონი მკაცრად არეგულირებს აქციების გამოშვებას, დივიდენდების გაცემას და კაპიტალის შემცირებას კრედიტორთა ინტერესების დასაცავად. თუ სს არის საანგარიშგებო საწარმო (მისი აქციები დაშვებულია ბირჟაზე), მასზე ვრცელდება „ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ კანონი და ეროვნული ბანკის რეგულაციები გამჭვირვალობის შესახებ. ასევე მნიშვნელოვანია „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ კანონი, რომელიც ავალდებულებს სს-ებს (უმეტეს შემთხვევაში) ფინანსური ანგარიშგების აუდიტს.
მომსახურების პროცესი
სს-ის დაფუძნება Legal.ge-ს მეშვეობით მოიცავს:
- სტრუქტურის დაგეგმვა: აქციონერთა შეთანხმებისა და კორპორაციული მართვის მოდელის შემუშავება.
- დამფუძნებელთა კრება: კრების ოქმის მომზადება, სადაც მტკიცდება წესდება და ინიშნება ხელმძღვანელობა.
- კაპიტალის შეტანა: საბანკო ანგარიშის გახსნა საწესდებო კაპიტალის შესატანად (თუ ფულადია).
- სახელმწიფო რეგისტრაცია: იუსტიციის სახლში რეგისტრაციის პროცედურების გაავლა.
- პოსტ-რეგისტრაცია: აქციათა რეესტრის ფორმირება და პირველი საანგარიშგებო დოკუმენტების მომზადება.
რატომ Legal.ge?
სააქციო საზოგადოების დაფუძნება გაცილებით რთულია, ვიდრე შპს-ს რეგისტრაცია. ახალი კანონმდებლობით გაჩნდა მრავალი ნიუანსი (მაგ. ნომინალური ღირებულება, კაპიტალის ტესტი), რომელთა გაუთვალისწინებლობამ შეიძლება გამოიწვიოს სერიოზული სამართლებრივი პრობლემები. Legal.ge-ზე თქვენ იპოვით კორპორაციული სამართლის ექსპერტებს, რომლებიც დაგეხმარებიან შექმნათ მყარი და ინვესტორებისთვის მიმზიდველი სტრუქტურა.
განახლდა: ...