საინვესტიციო ბინადრობის ნებართვა საქართველოს იმიგრაციულ სისტემაში კაპიტალზე აგებული ცალკე მარშრუტია: იგი იმ უცხოელს და მის ოჯახის წევრებს ეძლევა, რომელიც განსაზღვრული ოდენობის ინვესტიციას ახორციელებს ან შესაბამისი ღირებულების უძრავ ნივთს ფლობს. ამ გვერდზე ვხსნით ამ მარშრუტის სამ საყრდენს საქართველოს „უცხოელთა და მოქალაქეობის არმქონე პირთა სამართლებრივი სტატუსის შესახებ“ კანონით: თავად საინვესტიციო ნებართვას, მის ვადებსა და ინვესტორის ვალდებულებებს და უვადო ბინადრობის შემდგომ ეტაპს.
საინვესტიციო ბინადრობის ნებართვის საფუძვლები
კანონი ორ საფუძველს ასახელებს. პირველი — ინვესტიცია: ნებართვა გაიცემა იმ უცხოელზე და მისი ოჯახის წევრებზე, რომელმაც „საინვესტიციო საქმიანობის ხელშეწყობისა და გარანტიების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად განახორციელა არანაკლებ 300 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტის ოდენობის ინვესტიცია. მეორე — უძრავი ნივთი: იმ უცხოელზე, რომელსაც საქართველოს ტერიტორიაზე, დადგენილი წესით, აქვს საკუთრების უფლება უძრავ ნივთზე — გარდა სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწისა — რომლის საბაზრო ღირებულება აღემატება 300 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტს. ღირებულებას აკრედიტებული შემფასებელი ადგენს. ოჯახის წევრებად ამ მიზნებისთვის ითვლებიან მეუღლე, არასრულწლოვანი შვილი და სრულ კმაყოფაზე მყოფი შრომისუუნარო პირები. აქვე განვასხვავებთ მოკლევადიან ბინადრობის ნებართვასაც: 2026 წლის 1 მარტიდან ამოქმედებული რედაქციით იგი 150 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტზე მეტი ღირებულების უძრავ ნივთზე გაიცემა და საინვესტიციო ნებართვისგან განსხვავებულ, უფრო მოკლე და უფრო შეზღუდულ ინსტრუმენტს წარმოადგენს — მისი ვადა თითოეულ ჯერზე 1 წლით გაგრძელდება. საფუძვლის სისრულე ხელშეკრულების ტექსტსა და გადასახადების ანგარიშს ერთად ეყრდნობა.
ვადები და ინვესტორის ვალდებულებები
საინვესტიციო ნებართვა გაიცემა 5 წლის ვადით, მაგრამ ეს ვადა პირობითია: ინვესტორი ვალდებულია ყოველწლიურად, ნებართვის ვადის ყოველი წლის ამოწურვამდე, შემოსავლების სამსახურს წარუდგინოს ინფორმაცია სამეწარმეო საქმიანობიდან წლიური ბრუნვის შესახებ. ნებართვის მოქმედების ვადა წყდება, თუ არ დადგინდება დიფერენცირებული ბრუნვა: პირველი წლის განმავლობაში — არანაკლებ 50 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტის, მეორე წელს — არანაკლებ 100 000-ის, ხოლო მესამე, მეოთხე და მეხუთე წლებში — არანაკლებ 120 000-ის წლიური ბრუნვა. უძრავ ნივთზე საკუთრების საფუძველზე ნებართვის მფლობელი ვალდებულია ამ ნივთზე საკუთრება შეინარჩუნოს. ამიტომ ინვესტორის კალენდარი თავიდანვე ორი დონით იგება: პირველი — საინვესტიციო ბინადრობის ციკლი, მეორე — უვადო ბინადრობაზე გადასვლის წინაპირობათა ციკლი, და თითოეული დოკუმენტი ორივე კალენდარს ერთდროულად ემსახურება.
უვადო ბინადრობის ეტაპი
მარშრუტის გაგრძელება უვადო ბინადრობის ნებართვაა, რომელიც 300 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტის ინვესტიციის საფუძველზე გაცემული საინვესტიციო ნებართვის მფლობელს და მის ოჯახის წევრებს ეძლევა. პირობები კანონშივეა: უვადო ნებართვის მისაღებად ინვესტორმა საინვესტიციო ნებართვის მოქმედების 5-წლიანი ვადის ამოწურვამდე უნდა მიმართოს სააგენტოს და წარადგინოს მე-5 წლის ბრუნვის შესახებ ინფორმაცია — არანაკლებ 120 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტის ოდენობის; უძრავ ნივთზე დაფუძნებული ინვესტორი კი ჯამურად 5 წლის განმავლობაში საკუთრებას ინარჩუნებს და ამის ცნობას წარადგენს. მიმართვიდან გადაწყვეტილებამდე საინვესტიციო ნებართვა ძალაში რჩება — ეს გარანტია იმ პერიოდს ფარავს, როდესაც განაცხადი განიხილება. უვადო ეტაპზე გადასვლის მოთხოვნა დოკუმენტების უწყვეტობას ეყრდნობა.
რა უნდა ვიცოდეს სხვა მოდელების ფონზე
სხვა სახელმწიფოების „ოქროს ვიზის“ ან მწვანე ბარათის ინსტიტუტები, ისევე როგორც შენგენის სივრცის მსგავსი პროგრამები, საქართველოში არ მოქმედებს: აქ არსებობს მხოლოდ ქართული კანონით დაწერილი ინსტრუმენტები. ასევე აღვნიშნავთ, რომ ინვესტიციური მარშრუტი არ არის სამეწარმეო საქმიანობისგან განცალკევებული: კანონით უცხოელს შეუძლია საინვესტიციო და სამეწარმეო საქმიანობის განხორციელება კანონმდებლობის შესაბამისად, და ამ შემთხვევაში მას მოქალაქის თანაბარი უფლებები და მოვალეობები აქვს, თუ კანონმდებლობით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. ეს განსხვავება მოდელის არჩევისას გადამწყვეტი კრიტერიუმია, რადგან შეცდომა წლებით ძვირდება.
ხშირად დასმული კითხვები
ქვემოთ ვპასუხობთ საინვესტიციო ბინადრობასთან დაკავშირებულ ყველაზე გავრცელებულ კითხვებს.
რა ოდენობის ინვესტიციაა საჭირო?
არანაკლებ 300 000 აშშ დოლარის ლარში ეკვივალენტის — ინვესტიციის ან ამ ღირებულებაზე მეტი უძრავი ნივთის სახით, რომელსაც აკრედიტებული შემფასებელი აფიქსირებს.
რამდენი ხელით გაიცემა ნებართვა?
5 წლით, ყოველწლიური ბრუნვის დოკუმენტირების პირობით: 50 000 — პირველ წელს, 100 000 — მეორეში, 120 000 — მესამიდან მეხუთემდე.
როგორ ვიღებ უვადო ნებართვას?
5-წლიანი ვადის ამოწურვამდე მიმართავთ სააგენტოს და წარადგენთ მე-5 წლის ბრუნვას — არანაკლებ 120 000-ს — ან 5-წლიანი საკუთრების ცნობას; განხილვის პერიოდში ნებართვა ძალაში რჩება.
აყვება თუ არა ოჯახის წევრები?
დიახ — მეუღლე და არასრულწლოვანი შვილი, აგრეთვე სრულ კმაყოფაზე მყოფი შრომისუუნარო პირები.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
Legal.ge-ის გუნდი ამოწმებს თქვენი ინვესტიციის შესაბამისობას კანონის საფუძვლებთან, აწყობს შეფასებისა და დოკუმენტაციის პაკეტს და გეგმავს ბრუნვის წლიურ კალენდარს ისე, რომ ნებართვა და უვადო ეტაპი ურისკოდ იყოს დაკავშირებული. წერილობითი კონსულტაციის ფარგლებში მიიღებთ შეფასებას თქვენი აქტივების სტრუქტურით. მოგვმართეთ Legal.ge-ის საიტზე.