შესრულების გარანტია (Performance Bond/Guarantee) არის კონსტრუქციული კონტრაქტების უმნიშვნელოვანესი ნაწილი, რომელიც უზრუნველყოფს, რომ პროექტი დასრულდება შეთანხმებული სტანდარტებით. თუ კონტრაქტორი ვერ ასრულებს სამუშაოს ან ასრულებს უხარისხოდ, დამკვეთს უფლება აქვს მოითხოვოს თანხა გარანტიიდან ზარალის დასაფარად. დავა შესრულების გარანტიაზე წარმოიშობა მაშინ, როდესაც მხარეები ვერ თანხმდებიან, მოხდა თუ არა ხელშეკრულების ისეთი არსებითი დარღვევა, რომელიც ამართლებს გარანტიის ამოქმედებას. ხშირად, დამკვეთები ცდილობენ გარანტიის „უსაფუძვლოდ“ განაღდებას (Unfair calling), რათა მოიპოვონ ფულადი უპირატესობა, ხოლო კონტრაქტორები ცდილობენ სასამართლოს გზით შეაჩერონ ეს პროცესი.
ეს დავები გამოირჩევა სირთულით, რადგან ხშირად ეხება არა მხოლოდ იურიდიულ, არამედ ტექნიკურ საკითხებს: მიაღწია თუ არა პროექტმა „არსებით დასრულებას“? არის თუ არა დეფექტები იმდენად სერიოზული, რომ გარანტიის განაღდება გამართლდეს? Legal.ge გაძლევთ წვდომას ადვოკატებთან, რომლებიც დაგეხმარებიან ამ რისკების მართვაში. ისინი დაიცავენ თქვენს ინტერესებს როგორც გარანტიის მოთხოვნის, ისე მისი შეჩერების პროცესში, საერთაშორისო სტანდარტების (მაგ. URDG 758) გათვალისწინებით.
რას მოიცავს შესრულების გარანტიის დავების მომსახურება?
სერვისი ფარავს ყველა ასპექტს, რომელიც ეხება შესრულების ხარისხსა და გარანტიას:
- დარღვევის შეფასება: იმის დადგენა, წარმოადგენს თუ არა კონტრაქტორის ქმედება (მაგ. დაგვიანება, დეფექტები) გარანტიის ამოქმედების საფუძველს.
- გარანტიის მოთხოვნის ადმინისტრირება: დამკვეთისთვის იურიდიული დახმარება გარანტიის განაღდების პროცესში ბანკთან ან სადაზღვევო კომპანიასთან.
- აკრძალვის (Injunction) მოთხოვნა: კონტრაქტორისთვის დახმარება, რათა სასამართლომ დროებით აკრძალოს გარანტიის განაღდება, თუ დამკვეთის მოთხოვნა თაღლითურია.
- გარანტიის ვადის გაგრძელება: დავა „გააგრძელე ან გადაიხადე“ (Extend or Pay) მოთხოვნებთან დაკავშირებით.
- საარბიტრაჟო წარმომადგენლობა: თუ კონტრაქტი ითვალისწინებს არბიტრაჟს, გარანტიასთან დაკავშირებული დავის წარმოება საარბიტრაჟო ტრიბუნალში.
ხშირად გავრცელებული სიტუაციები
შესრულების გარანტიაზე დავა ხშირად შემდეგ შემთხვევებში იწყება:
პირველი სცენარია „სამუშაოს მიტოვება“. კონტრაქტორმა მიატოვა ობიექტი. დამკვეთი ითხოვს შესრულების გარანტიის სრულ თანხას ახალი კონტრაქტორის დასაქირავებლად. კონტრაქტორი ამტკიცებს, რომ მიტოვება დამკვეთის ბრალი იყო (გადაუხდელობა).
მეორე შემთხვევაა „ხარვეზები ჩაბარებისას“. ობიექტი დასრულდა, მაგრამ დამკვეთი აცხადებს, რომ ხარისხი არადამაკმაყოფილებელია და ითხოვს გარანტიის ნაწილობრივ განაღდებას ხარვეზების გამოსასწორებლად. დავა ეხება ხარვეზების ღირებულებას.
მესამე სცენარია „გარანტიის ვადა“. გარანტიას ვადა გასდის, პროექტი კი არ დასრულებულა. დამკვეთი ითხოვს „გააგრძელე ან გადაიხადე“. კონტრაქტორი უარს ამბობს გაგრძელებაზე მაღალი საკომისიოს გამო.
მეოთხე სიტუაციაა „თაღლითური მოთხოვნა“. დამკვეთი ითხოვს გარანტიას მიუხედავად იმისა, რომ სამუშაო სრულად მიღებულია და ხარვეზები არ არის. ეს არის კლასიკური შემთხვევა, როცა სასამართლო აჩერებს გადახდას.
საქართველოს კანონმდებლობა და რეგულაციები
შესრულების გარანტია რეგულირდება:
- სამოქალაქო კოდექსი: საბანკო გარანტიის ნორმები და ნარდობის ხელშეკრულების შესრულების წესები.
- ეროვნული ბანკის დებულებები: გარანტიების კლასიფიკაცია და ბანკების ვალდებულებები.
- საერთაშორისო პრაქტიკა: FIDIC კონტრაქტები და URDG 758 წესები, რომლებიც ხშირად გამოიყენება დიდ პროექტებში.
პროცესის მიმდინარეობა და ეტაპები
იურისტი პირველ რიგში ამოწმებს გარანტიის ტექსტს და კონტრაქტს. თუ დამკვეთი ხართ, მზადდება დასაბუთებული მოთხოვნა ბანკისთვის. თუ კონტრაქტორი ხართ და თვლით, რომ მოთხოვნა უსამართლოა, სასწრაფოდ შედის განცხადება სასამართლოში უზრუნველყოფის ღონისძიების (გადახდის შეჩერების) თაობაზე. ეს პროცესი ძალიან სწრაფია (რამდენიმე დღე), რადგან ბანკს აქვს მოკლე ვადა გადახდისთვის.
რატომ Legal.ge?
შესრულების გარანტიაზე დავა მოითხოვს მყისიერ რეაგირებას. დაგვიანებული ერთი დღეც კი შეიძლება ნიშნავდეს თანხის დაკარგვას. Legal.ge-ზე წარმოდგენილი სპეციალისტები დაგეხმარებიან, დაიცვათ თქვენი ფინანსური რესურსები და თავიდან აიცილოთ გარანტიის არასწორი გამოყენება.
განახლდა: ...