იძულებითი გადადგომის (Constructive Dismissal) გასაჩივრება არის რთული, მაგრამ მნიშვნელოვანი სამართლებრივი მექანიზმი იმ თანამშრომლებისთვის, რომლებიც იძულებულნი გახდნენ დაეწერათ განცხადება წასვლის შესახებ დამსაქმებლის აუტანელი მოპყრობის გამო. ხშირად დამსაქმებლები, კომპენსაციის თავიდან არიდების მიზნით, მიმართავენ ტაქტიკას, რომ "თავისი ნებით" წაიყვანონ თანამშრომელი: ამცირებენ ხელფასს, ცვლიან სამუშაო ადგილს, მიმართავენ ბულინგს ან ართმევენ ფუნქციებს. თუმცა, კანონის თვალში, თუ გადადგომა გამოწვეული იყო დამსაქმებლის მიერ ხელშეკრულების პირობების არსებითი დარღვევით, ეს უტოლდება გათავისუფლებას. შესაბამისად, დასაქმებულს უფლება აქვს მოითხოვოს კომპენსაცია, თითქოს ის უკანონოდ გაათავისუფლეს.
რას მოიცავს იძულებითი გადადგომის დავების სერვისი?
Legal.ge-ს სპეციალისტები გეხმარებიან დაამტკიცოთ, რომ თქვენი "ნებაყოფლობითი" წასვლა სინამდვილეში იძულება იყო:
- ფაქტების დოკუმენტირება: მტკიცებულებების (ელ-წერილები, აუდიო ჩანაწერები, მოწმეთა ჩვენებები) შეგროვება, რომლებიც ადასტურებენ დამსაქმებლის მხრიდან ზეწოლას ან პირობების გაუარესებას.
- საჩივრის (Grievance) მომზადება: წასვლამდე დამსაქმებლისთვის ოფიციალური პრეტენზიის წარდგენა, რაც აუცილებელია შემდგომი დავისთვის.
- გადადგომის წერილის სწორი ფორმულირება: განცხადების შედგენა ისე, რომ მასში მკაფიოდ ჩანდეს წასვლის რეალური მიზეზი (პროტესტი) და არა უბრალო სურვილი.
- სასამართლო დავა: სარჩელის შეტანა კომპენსაციის ან განაცდურის მოთხოვნით.
- დისკრიმინაციისა და შევიწროების ფაქტების დადგენა: კავშირის დადგენა ტოქსიკურ გარემოსა და იძულებით გადადგომას შორის.
ხშირად გავრცელებული სიტუაციები
იძულებითი გადადგომა ხშირად ხდება შემდეგი სცენარებით:
- ხელფასის უკანონო შემცირება: როდესაც დამსაქმებელი ცალმხრივად ამცირებს ანაზღაურებას, რათა აიძულოს თანამშრომელი წავიდეს.
- ფუნქციების ჩამორთმევა: კვალიფიციურ მენეჯერს ართმევენ გუნდს და აძლევენ დამამცირებელ ან უაზრო დავალებებს.
- სამუშაო ადგილის შეცვლა: თანამშრომლის გადაყვანა შორეულ ფილიალში ან სარდაფში, რათა შეუქმნან დისკომფორტი.
- მობინგი და ბულინგი: მენეჯერის მხრიდან სისტემატური ყვირილი, კრიტიკა და ფსიქოლოგიური ტერორი.
საქართველოს კანონმდებლობა და სამართლებრივი ჩარჩო
იძულებითი გადადგომის კონცეფცია გამომდინარეობს საქართველოს შრომის კოდექსის პრინციპებიდან, რომლებიც კრძალავს დისკრიმინაციას, შევიწროებას და ხელშეკრულების პირობების ცალმხრივად შეცვლას (მუხლი 11). თუმცა, მტკიცების ტვირთი აქ უფრო რთულია, ვიდრე პირდაპირი გათავისუფლებისას. დასაქმებულმა უნდა დაამტკიცოს, რომ დამსაქმებლის ქმედებებმა შეუძლებელი გახადა მუშაობის გაგრძელება.
სასამართლო პრაქტიკით, თუ დასაქმებული წერილში წერს "გთხოვთ გამათავისუფლოთ პირადი განცხადების საფუძველზე" და არ უთითებს პრეტენზიას, დავის მოგება რთულდება. ამიტომ კრიტიკულად მნიშვნელოვანია იურისტის ჩართვა მანამ, სანამ განცხადებას დაწერთ.
პროცესის ეტაპები სპეციალისტთან მუშაობისას
სწორი სტრატეგია გადამწყვეტია:
- კონსულტაცია: ნუ დაწერთ განცხადებას იურისტთან კონსულტაციის გარეშე.
- პრეტენზიის გაგზავნა: წერილობითი მოთხოვნა დამსაქმებელს, შეწყვიტოს უკანონო ქმედება.
- გადადგომა "პროტესტით": განცხადების დაწერა სპეციალური ფორმულირებით.
- დავა: კომპენსაციის მოთხოვნა სასამართლოში.
რატომ უნდა აირჩიოთ სპეციალისტი Legal.ge-ზე?
იძულებითი გადადგომის საქმეები იურიდიულად ყველაზე რთულ კატეგორიას მიეკუთვნება. საჭიროა მყარი მტკიცებულებების ჯაჭვის შექმნა. Legal.ge-ს სპეციალისტები დაგეხმარებიან სტრატეგიის დაგეგმვაში, რათა არ დაკარგოთ კომპენსაციის უფლება და ამხილოთ დამსაქმებლის არაკეთილსინდისიერი ტაქტიკა.
განახლდა: ...
