გაფიცვა

ლოკაუტის პროცედურები და კონსულტაცია

რა არის ლოკაუტი?

დავის შემთხვევაში დამსაქმებლის დროებითი ნებაყოფლობითი უარი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობების შესრულებაზე.

როდის იბადება ლოკაუტის უფლება?

შეტყობინების გაგზავნიდან ან მედიატორის დანიშვნიდან 21 კალენდარული დღის გასვლისთანავე.

რა მოჰყვება უკანონო ლოკაუტს?

სასამართლოს დაუყოვნებლივ აღსასრულებელი გადაწყვეტილება, შრომითი ურთიერთობის აღდგენა და გაცდენილი საათების ანაზღაურება.

3 წთ·8 თებ 2026

ლოკაუტის პროცედურები და მასთან დაკავშირებული კონსულტაცია საქართველოში სრულად არის განტარირებული შრომის კანონში — კერძოდ, კანონის 64-ე, 65-ე, 67-ე და 68-ე მუხლებში. ლოკაუტი არის დავის შემთხვევაში დამსაქმებლის დროებითი ნებაყოფლობითი უარი შრომითი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობების მთლიანად ან ნაწილობრივ შესრულებაზე, და მისი ყოველი პროცედურული პირობა — ვადები, შეტყობინებები, ხანგრძლივობის ზღვარი და შედეგები — კანონით არის დადგენილი. საპირისპირო ინსტიტუტი — გაფიცვა — დასაქმებულის დროებითი ნებაყოფლობითი უარია მოვალეობების მთლიანად ან ნაწილობრივ შესრულებაზე, თუმცა გაფიცვაში მონაწილეობის უფლება არ აქვთ საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრულ პირებს. უცხოურ სამართალში არსებული მუდმივი შემცვლელი ძალის გამოყენების მოდელები ქართულ სისტემაში არ მოქმედებს: აქ ლოკაუტი მკაცრად დროებითი ინსტრუტია, რომელიც შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძველს არ წარმოადგენს.

ლოკაუტის უფლების წარმოშობა და შეტყობინების წესი

კოლექტიური დავის დროს ლოკაუტის უფლება წარმოიშობა კანონით დადგენილი წესით მინისტრისთვის წერილობითი შეტყობინების გაგზავნიდან ან მინისტრის მიერ საკუთარი ინიციატივით დავის მედიატორის დანიშვნიდან 21 კალენდარული დღის გასვლისთანავე. ლოკაუტის დაწყებამდე დავის მხარეებმა ერთმანეთს და მინისტრს წერილობით უნდა შეატყობინონ არაუგვიანეს 3 კალენდარული დღისა ლოკაუტის დრო, ადგილი, ხასიათი და ინფორმაცია გაფიცვის მონაწილე პირთა რაოდენობის შესახებ. ლოკაუტის დროს მხარეები ვალდებული არიან განაგრძონ შემათანხმებელი პროცედურები — ეს მოვალეობა ღონისძიების მთელ პერიოდს არ ქრება. კონსულტაციის დონეზე ეს ნიშნავს, რომ ლოკაუტის ყოველი ეტაპი დოკუმენტურად უნდა იყოს გაფორმებული: მინისტრისთვის გაგზავნილი შეტყობინება, მხარეების შეტყობინება და მოლაპარაკებების გაგრძელების ფაქტი.

ხანგრძლივობის ზღვარი და ხელფასის საკითხი

კანონი ლოკაუტის ხანგრძლივობას მკაფიო ზღვრით წყვეტს: ლოკაუტი არ შეიძლება გაგრძელდეს 90 კალენდარულ დღეზე მეტ ხანს. ამავე დროს, გაფიცვის ან ლოკაუტის დროს დამსაქმებელი არ არის ვალდებული, გადაუხადოს დასაქმებულს შრომის ანაზღაურება — ეს გამოსავალი წესი იმ პერიოდსაც კივეცავს, როცა დასაქმებული მზად არის შეასრულოს მოვალეობა, მაგრამ დამსაქმებელი უარს ამბობს მის მიღებაზე. ყველაზე მნიშვნელოვანი გარანტია კი შემდეგია: გაფიცვა ან ლოკაუტი არ არის შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძველი — ლოკაუტის დასრულების შემდეგ ურთიერთობა ძალაში რჩება, და დასაქმებულის გათავისუფლება მხოლოდ კანონით დაშვებული სხვა საფუძვლებით არის შესაძლებელი.

განახლდა: 7 ნოე 2026

სამართლებრივი საფუძველი: