ელექტრონული დოკუმენტისა და ხელმოწერის კანონის არე
ციფრული იდენტობის სამართლებრივი ჩარჩო საქართველოში „ელექტრონული დოკუმენტისა და ელექტრონული ხელმოწერის შესახებ“ კანონს ეყრდნობა და სწორედ ეს კანონი ქმნის იმ სანდო საფუძველს, რომელზეც მომხმარებლის მიერ კონტროლირებადი იდენტობის მოდელია აგებული. ამავე ლოგიკით, კანონი არც ეროვნული ბანკისა და საფინანსო სექტორის წარმომადგენლებს არ აიძულებს მკაცრად გაჰყვნენ ზოგად მოდელს — მათთვის განსხვავებული პირობების გამოყენება დაშვებულია, თუ ეს ეროვნული ბანკის დადგენილ წესებს ემორჩილება. კანონის პირველი მუხლის თანახმად, ის განსაზღვრავს ელექტრონული დოკუმენტის, ელექტრონული ხელმოწერისა და ელექტრონული სანდო მომსახურების გამოყენების სამართლებრივ საფუძვლებს. ამავე დროს, კანონი არ ზღუდავს ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების უფლებას, საკუთარი არჩევანის შესაბამისად გამოიყენონ მატერიალური დოკუმენტი, პირადი ხელმოწერა ან კანონისგან განსხვავებული პირობებით შესრულებული ელექტრონული დოკუმენტი და ხელმოწერა. კანონის მოქმედება არ ვრცელდება სახელმწიფო საიდუმლოებად აღიარებულ ინფორმაციაზე. ეს მოქნილობა სწორედ იმ არჩევანის თავისუფლებას ემსახურება, რომელზეც თვითმმართველი ციფრული იდენტობაა აგებული.
ელექტრონული ხელმოწერისა და შტამპის იურიდიული ძალა
კანონის მე-3 მუხლის მიხედვით, კვალიფიციურ ელექტრონულ ხელმოწერას აქვს პირადი ხელმოწერის თანაბარი იურიდიული ძალა. კვალიფიციური ელექტრონული შტამპი იძლევა ელექტრონული დოკუმენტის მთლიანობისა და წარმომავლობის სისწორის დადასტურების შესაძლებლობას — ის უტყუარად ითვლება, ვიდრე საწინააღმდეგო არ დამტკიცდება. თუ ფიზიკური ან იურიდიული პირი ადმინისტრაციულ ორგანოსთან კომუნიკაციის ელექტრონულ ფორმას აირჩევს და დოკუმენტი ხელმოწერას ან შტამპს საჭიროებს, სავალდებულოა კვალიფიციური ხელმოწერა ან შტამპი. ადმინისტრაციული ორგანო თავის მხრივ ვალდებულია ელექტრონულ დოკუმენტზე დასვას კვალიფიციური შტამპი. დაუშვებელია სასამართლოში ან ადმინისტრაციულ წარმოებაში დოკუმენტზე უარის თქმა მხოლოდ იმ მოტივით, რომ ის ელექტრონული ფორმითაა წარდგენილი. ეს გარანტიები ციფრული იდენტობის სანდო საფუძველს ქმნის.
ელექტრონული დოკუმენტის სტატუსი
კანონის მე-4 მუხლის თანახმად, ელექტრონული დოკუმენტის ყველა ეგზემპლარი ორიგინალია და მას ელექტრონული ასლი არ გააჩნია. ელექტრონული დოკუმენტის გამოყენება შესაძლებელია ყველა შემთხვევაში, როცა მოითხოვება წერილობითი ფორმის მატერიალური დოკუმენტი, თუ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი. ელექტრონული დოკუმენტის ამონაბეჭდი მას თანაბარ იურიდიულ ძალას ინარჩუნებს, თუ ის შესაბამისი უფლებამოსილი პირის მიერ არის დამოწმებული. ამრიგად, ციფრულ გარემოში შექმნილი დოკუმენტი ქაღალდის ფორმასთან შედარებით არაფერს კარგავს, რაც განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იდენტობის მოწმობებისა და სხვა საბუთების ციფრული ასლების შემთხვევაში.