ზედამხედველ ორგანოსთან ურთიერთობა: მითითებები, შემოწმებები, სანქციები
ფინანსურ სექტორში მოქმედი სუბიექტისთვის ზედამხედველობა ყოველდღიური რეალობაა და არა გამონაკლისი ღონისძიება. ვირტუალური აქტივების მომსახურების პროვაიდერებისთვის ეს ურთიერთობა ეროვნული ბანკის შესახებ საქართველოს ორგანული კანონითაა განსაზღვრული: ბანკი უზრუნველყოფს ზედამხედველობას — რეგისტრაციისა და მისი გაუქმების, შემოწმებისა და რეგულირების, წერილობითი მითითებების გაცემის, დამატებითი მოთხოვნების, შეზღუდვებისა და სანქციების დაწესების გზით. ამ გვერდზე განვმარტავთ, რას ნიშნავს ეს პრაქტიკულად ზედამხედველობის ქვეშ მყოფი პირისთვის და რომელი ინსტრუმენტები როდის ირთვება.
ეს გვერდი შესვლის შემდეგ ურთიერთობას ეხება. თვით შესვლისთვის — რეგისტრაციის სრული ციკლისთვის — იხილეთ ჩვენი VASP ლიცენზიის მოპოვების გვერდი.
მითითებები და მოთხოვნები: ყოველდღიური ზედამხედველობის ენა
ზედამხედველობის ყველაზე ხშირი ინსტრუმენტი წერილობითი მითითებაა. მის გარდა, ბანკი სამართლებრივი აქტებით აწესებს დამატებით მოთხოვნებს: განსაზღვრავს რეგულირების წესს მომსახურების კატეგორიიდან გამომდინარე; დაუდგენს მინიმალურ საზედამხედველო კაპიტალს და მისი გაანგარიშების წესს; დაადგენს აქტივების შენახვისა და რისკების მართვის სტანდარტებს — მათ შორის საოპერაციო და კიბერუსაფრთხოების რისკების; მოითხოვს რისკების მართვის საერთო ჩარჩოსა და შიდა კონტროლის ეფექტიანობის უზრუნველყოფას; და განსაზღვრავს გადაცემისას თანმხლებ ინფორმაციას. ზედამხედველობის ქვეშ მყოფი პირისთვის ეს ნიშნავს: მითითება შესასრულებელი დოკუმენტია და არა რეკომენდაცია, და მისი დაუყოვნებელი შესრულება პროცესის ნაწილი უნდა იყოს.
შემოწმება და ინფორმაციის მიწოდება
ბანკი უფლებამოსილია ადგილზე ან დისტანციურად შეამოწმოს კანონმდებლობის მოთხოვნებთან ან საკუთარ მიერ დადგენილ მოთხოვნებთან შესაბამისობა; განახორციელოს ბუღალტრული აღრიცხვის დოკუმენტების, ანგარიშგების კომპონენტებისა და სხვა მასალების აუდიტი; და მოითხოვოს და მიიღოს ნებისმიერი, მათ შორის კონფიდენციალური ინფორმაცია. შემოწმებისთვის მოსამზადებლად გადამწყვეტია სამი პრაქტიკული საკითხი: რომელი მასალები რომელ მოთხოვნას პასუხობს; ვინ არის პასუხისმგებელ პირთა ჯაჭვში; და როგორ ფიქსირდება შესრულება. ბანკს ასევე უფლება აქვს მოითხოვოს ინფორმაცია კაპიტალის წარმოშობის წყაროებისა და მნიშვნელოვანი წილის მესაკუთრეების შესახებ — ეს კითხვები შესვლის შემდეგაც რჩება.