სერვისის შესახებ
მედიაციის ღირებულება საბოლოო დოკუმენტში ჯდება: სამედიაციო მორიგება ის წერილობითი აქტია, რომელშიც მედიაციის შედეგი ფიქსირდება და რომლის ხარისხი განსაზღვრავს მის შესრულებადობას. „მედიაციის შესახებ“ კანონის მუხლები 8, 9 და 10 სწორედ ამ დოკუმენტის გარშემო აწყობს წესებს: რა უნდა განუმარტოს მედიატორმა მხარეებს პროცესის დაწყებამდე, ვინ ადგენს მორიგებას და ვინ აწერს ხელს, და როგორ შეიძლება მორიგების ფაქტის დამტკიცება კონფიდენციალურობის რეჟიმის პირობებში. ჩვენი სერვისი მხარეებს სწორედ ამ დოკუმენტის ხარისხიან მომზადებაში ეხმარება.
რა უნდა იყოს ცნობილი მედიაციის დაწყებამდე
მუხლი 8 მედიატორს მედიაციის დაწყებამდე ავალდებულებს, მხარეებს განუმარტოს პროცესის წარმართვის პრინციპები, საკუთარი როლი, მხარეთა უფლებები — წარმომადგენლების მეშვეობით მონაწილეობის უფლების ჩათვლით — მოვალეობები, მედიაციის შესაძლო შედეგები და, რაც ამ გვერდისთვის გადამწყვეტია, მხარეთა შეთანხმების მიღწევის შედეგად შედგენილი სამედიაციო მორიგების აღსრულების წესი, აგრეთვე მედიატორის ანაზღაურების წესი და პირობები. ეს ნიშნავს, რომ შინაარსობრივი სიცხადე დოკუმენტის დაწერამდე კი არა, პროცესის დაწყებამდე იბადება: მხარემ უნდა იცოდეს, როგორ აღსრულდება მის მიერ ხელმოწერილი მორიგება, სანამ მორიგების პირობებზე დაიწყებს მოლაპარაკებას.
ამავე მუხლით განსაზღვრულია პროცესის რამდენიმე საყრდენი პირობა: მედიაციის ხანგრძლივობა შეზღუდული არ არის, თუ მედიაციის თაობაზე შეთანხმებით ან კანონით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, და მხარეები უზრუნველყოფილი უნდა იყვნენ საკმარისი დროითა და შესაძლებლობით შეთანხმების მისაღწევად; მხარე მონაწილეობს როგორც უშუალოდ, ისე წარმომადგენლის მეშვეობით, ხოლო მედიატორი მედიაციას წარმართავს როგორც ერთობლივი, ისე ინდივიდუალური კომუნიკაციის მეშვეობით. მხარეები შეიძლება შეთანხმდნენ მედიაციის წარმართვის ისეთ წესზეც, რომელიც კანონით არ არის დადგენილი — მათ შორის იმაზეც, როგორ დაიწეროს და შეიმუშავოს საბოლოო დოკუმენტი. ეს თავისუფლება პრაქტიკულ იარაღად იქცევა: წინასწარ დათქმული დაწერის წესი მორიგების ხარისხს პროცესის დაწყებამდევე ამაღლებს.
ვინ ადგენს მორიგებას და ვინ აწერს ხელს
მუხლი 9 ამ კითხვას მკაფიოდ პასუხობს: სამედიაციო მორიგების შედგენას უზრუნველყოფენ მხარეები ან/და მხარეთა წარმომადგენლები; მედიატორი შეიძლება დაეხმაროს მხარეებს მის შედგენაში, მაგრამ დოკუმენტის ავტორი მხოლოდ მხარეები არიან — მედიატორს დავასთან დაკავშირებული გადაწყვეტილების მიღების უფლება არა აქვს. ფორმის მოთხოვნა ორმაგია: მორიგება წერილობით დგება და მას ხელს აწერენ როგორც მხარეები, ისე მედიატორი. ხელმოწერების ეს შემადგენლობა შეცდომისთვის ადგილს არ ტოვებს: მედიატორის ხელმოწერის გარეშე დარჩენილი დოკუმენტი კანონის მოთხოვნას არ აკმაყოფილებს. ამავე მუხლით, მედიაციის დასრულების საფუძვლებს შორისაა მხარეთა წერილობითი შეთანხმება დავის ურთიერთშეთანხმებით დასრულებაზე — და მხარის მოთხოვნით მედიატორი გასცემს მედიაციის დასრულების დამადასტურებელ დოკუმენტს, რომელიც პროცესის ფაქტის დამადასტურებლადაც გამოდგება. დასრულების სხვა საფუძვლებიც კანონითაა გათვალისწინებული — მხარის წერილობითი უარი, ვადის ამოწურვა ან მედიატორის განცხადება გაგრძელების არაგონივრულობის შესახებ — და თითოეულ ამ შემთხვევაში დადასტურებითი დოკუმენტის გაცემა მხარის მოთხოვნაზეა დამოკიდებული.
კონფიდენციალურობა და მორიგების ფაქტის დამტკიცება
მუხლი 10 მედიაციის პროცესსა და მისგან გამომდინარე ინფორმაციას კონფიდენციალურობის ფართო რეჟიმს აძლევს, მაგრამ სწორედ დოკუმენტის ბედთან დაკავშირებით განსაზღვრავს მიზნობრივ გამონაკლისს: კონფიდენციალურობის ვალდებულება არ გამოიყენება მაშინ, როცა ინფორმაციის წარდგენა სამედიაციო მორიგების შედგენის ფაქტის დასამტკიცებლად ხდება, როდესაც მეორე მხარე ამ ფაქტს სადავოდ ხდის ან უარყოფს. ანუ თუ მორიგების არსებობა დავის საგანი ხდება, მისი არსებობის დამტკიცება დაშვებულია. ამასთან, კონფიდენციალურობის დაცვის ვალდებულება მედიაციის დასრულების შემდეგაც მოქმედებს, და მედიატორი ვალდებულია მედიაციის დაწყებამდევე მიაწოდოს მხარეებს ინფორმაცია ამ ვალდებულებისა და მისი ფარგლების შესახებ. მედიატორს ასევე არ უფლება მეორე მხარეს მიაწოდოს ინდივიდუალური კომუნიკაციის დროს გამჟღავნებული ინფორმაცია, გარდა აშკარა თანხმობის შემთხვევისა. პრაქტიკული დასკვნა მარტივია: მორიგება ისე უნდა დაიწეროს, რომ მისი არსებობის დამტკიცება საჭირო და შესაძლებელი იყოს, ხოლო პროცესის დეტალები დაცული დარჩეს.
ხშირად დასმული კითხვები
სამედიაციო მორიგების შედგენასთან დაკავშირებით მხარეებს ყველაზე ხშირად სწორედ ეს კითხვები უჩნდებათ, და პასუხები კანონის ტექსტიდანვე მოდის.
ვინ წერს სამედიაციო მორიგების პროექტს?
მორიგების შედგენას უზრუნველყოფენ მხარეები ან/და მხარეთა წარმომადგენლები; მედიატორი შეიძლება დაეხმაროს ამ პროცესში. გადაწყვეტილება კი მხარეების თავისუფალი, დამოუკიდებელი და ინფორმირებული ნების შედეგი უნდა იყოს.
ვის ხელმოწერებია სავალდებულო?
მორიგება წერილობით დგება და მას ხელს აწერენ როგორც მხარეები, ისე მედიატორი. მედიატორის ხელმოწერის გამოტოვება დოკუმენტს კანონის ფორმის მოთხოვნისგან აცლის.
როგორ უნდა იყოს დაწერილი მორიგება, რომ აღსრულდეს?
მედიაციის დაწყებამდე მედიატორი მხარეებს სწორედ მორიგების აღსრულების წესს უხსნის — ეს ცოდნა პირობების ჩამოყალიბებისას უნდა იქნას გამოყენებული, რათა დოკუმენტი შესრულებადი იყოს და მისი პირობების შედავება რთული იყოს.
შეიძლება თუ არა მორიგების არსებობის დამტკიცება?
დიახ — კონფიდენციალურობის რეჟიმი ამ მიზნით იხსნება: ინფორმაციის წარდგენა დასაშვებია მორიგების შედგენის ფაქტის დასამტკიცებლად, როდესაც მეორე მხარე ამ ფაქტს სადავოდ ხდის ან უარყოფს.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
ჩვენ მოვამზადებთ სამედიაციო მორიგების ისეთ პროექტს, რომელიც კანონის ფორმის მოთხოვნებს ზუსტად აკმაყოფილებს — წერილობითი ფორმა, მხარეთა და მედიატორის ხელმოწერები; ასახავს შესრულებად პირობებს და ვადებს; იცავს კონფიდენციალურობას იქ, სადაც ეს საჭიროა, და ტოვებს დამტკიცების საშუალებას იქ, სადაც ფაქტი სადავო შეიძლება გახდეს. მედიაციის დაწყებამდე დაგეხმარებით იმ საკითხების გააზრებაშიც, რომლების განმარტებაც მედიატორზეა დაკისრებული — მათ შორის მორიგების აღსრულების წესის. მიმართეთ — და მიიღეთ დოკუმენტი, რომელიც ღირებულია.