დისტანციური დასაქმების პოლიტიკის სამართლებრივი საფუძველი
დისტანციური დასაქმება შრომით ურთიერთობას არ ცვლის — ის მხოლოდ მის ფორმას ცვლის, და სწორედ ამიტომ საჭიროებს დაწერილ შინაგან წესს, რომელიც შრომის კანონმდებლობის მოთხოვნებს დისტანციურ რეალობასთან ათანაბრებს. ამ გვერდზე განმარტებულია, რომელი ნორმები უნდა დაეყრდნოს ასეთი პოლიტიკის ტექსტს და როგორ გადაითარგმნოს ისინი კონკრეტულ წესებად.
დისტანციური დასაქმების პოლიტიკა საქართველოში ცალკე კანონზე არ დგას — მისი სამართლებრივი შრე შრომის კოდექსის ოთხი მუხლია: არსებითი პირობები, რომლებშიც სამუშაო დრო და ადგილი ფიქსირდება (მუხლი 14), სამუშაო დროის ხანგრძლივობის ზღვრები (მუხლი 24), ზეგანაკვეთურის კონტროლი (მუხლი 27) და შვებულების მინიმუმები (მუხლი 31). ევროპული ტელემუშაკობის ჩარჩო და შრომის საერთაშორისო ორგანიზაციის რეკომენდაციები საყურადღებო წყაროებია, მაგრამ ქართული პოლიტიკისთვის სავალდებულო არაფერია — პოლიტიკა მუხლებით უნდა იდგეს.
ორი დებულება, რომელზედაც პოლიტიკა დგას
მუხლი 14 პოლიტიკის პირველ ორ სვეტს ასახელებს: სამუშაო დრო და დასვენების დრო, ასევე სამუშაო ადგილი — არსებითი პირობებია და ხელშეკრულებაში ფიქსირდება; პოლიტიკის დანიშნულება კი ის არის, რომ ეს პირობები დისტანციურ რეჟიმშიც ზუსტად იყოს განსაზღვრული და დასათვალისწინებელი. საათობრივი არქიტექტურა მუხლი 24-დან მოდის: ნორმირებული სამუშაო დრო კვირაში 40 საათს არ აღემატება, უწყვეტი პროცესის სპეციფიკურ საწარმოში — 48 საათს; სამუშაო დღეებს შორის დასვენება 12 საათზე ნაკლები არ არის; 6 საათზე მეტი სამუშაო დროისას წარმოიშობა შესვენების უფლება, არანაკლებ 6 საათიანი დღისას — სულ მცირე 60 წუთიანი; 1 წლამდე ბავშვის მკვებავ დედას მოთხოვნით დღეში არანაკლებ 1 საათი დამატებითი შესვენება ეძლევა — სამუშაო დროში ჩათვლით; 7-დღიან პერიოდში უწყვეტი დასვენება არანაკლებ 24 საათია (ორჯერ 24-საათიანი გამოყენება არაუმეტეს 14 დღეში); 16–18 წლის პირის ზღვარია კვირაში 36 და დღეში 6 საათი, 14–16 წლისა — კვირაში 24 და დღეში 4 საათი.
უხილავი ზეგანაკვეთურის მართვა
დისტანციურ რეჟიმში ზეგანაკვეთური ყველაზე უხილავი რისკია, და მუხლი 27 მისი მართვის ზუსტ წესებს აძლევს: ზეგანაკვეთურია მხარეთა შეთანხმებით ნორმირებულ დროს გადამეტებული მუშაობა, რომელიც საათობრივი განაკვეთის გაზრდილი ოდენობით ანაზღაურდება მომდევნო ყოველთვიურ ანაზღაურებასთან ერთად; ანაზღაურების ნაცვლად შეიძლება შეთანხმდნენ პროპორციულ დამატებით დასვენებაზე — არაუგვიანეს 4 კვირისა. დამსაქმებელი ზეგანაკვეთური შესახებ 1 კვირით ადრე წერილობით ატყობინებს, გარდა ობიექტურად შეუძლებლისა. არასრულწლოვნის ზეგანაკვეთური დღეში 2 საათს, კვირაში 4 საათს არ აღემატება; ორსულის, მეძუძურის, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის, არასრულწლოვნის ან 3 წლამდე ბავშვის მქონე პირის თანხმობის გარეშე ზეგანაკვეთურზე დასაქმება აკრძალულია. ამ ბლოკის დოკუმენტირება სწორედ პოლიტიკის საქმეა — შეტყობინების ფორმა, აღრიცხვის წესი და შეთანხმების პროცედურა.