სოციალური მედიის წესის სამართლებრივი ჩარჩო
სოციალური მედიის კორპორატიული წესი შრომით ურთიერთობაში ჩართული ყველა მხარის ინტერესს აბალანსებს: დამსაქმებლის კანონიერ ინტერესებს, თანამშრომლის გამოხატვის თავისუფლებას და მესამე პირთა უფლებებს. ამ გვერდზე ვხსნით, რომელი ნორმები აწესრიგებს ამ ბალანსს და რა უნდა აისახოს წესის ტექსტში.
სოციალური მედიის გამოყენების კორპორატიული წესი საქართველოში ცალკე სტატუტს არ ეყრდნობა — ის ცოცხალია მხოლოდ მაშინ, თუ სამ ნორმაზეა აწყობილი: შრომის შინაგანაწესი, როგორც სამართლებრივი ფორმა (მუხლი 23), ხელშეკრულებასთან მისი მიბმის წესი, რომელიც დარღვევას პასუხისმგებლობის საფუძვლად აქცევს (მუხლი 47), და ინფორმაციის დანიშნულების ზღვარი, რომელიც თანამშრომლის შესახებ მოპოვებული მონაცემების ფარგლებს ზღუდავს (მუხლი 11). ამერიკული პრაქტიკის სასამართლო სწავლებები სოციალურ მედიაში დაცული „კოლექტიური საქმიანობის“ შესახებ ქართულ სამართალში არ არსებობს — მათი იმპორტი პოლიტიკის ტექსტში შეცდომაა.
ფორმა — შრომის შინაგანაწესი
მუხლი 23 პოლიტიკის კანონიერ სახლს აძლევს: დამსაქმებელს უფლება აქვს დაადგინოს შრომის შინაგანაწესი და იგი ვალდებულია დასაქმებულს გააცნოს; ეს წერილობითი დოკუმენტია, რომლითაც შეიძლება განისაზღვროს სამუშაო კვირისა და დღის წესი, დასვენება, ანაზღაურების გაცემა, შვებულებები, შრომის პირობების დაცვის წესები, წახალისებისა და პასუხისმგებლობის სახეები და განცხადების/საჩივრის განხილვის წესი; სამუშაოს სპეციფიკის გათვალისწინებით — სპეციალური წესებიც. სოციალური მედიის წესი სწორედ ასეთი სპეციალური წესია. გადამწყვეტი შეზღუდვა კი პუნქტი 6-შია: ბათილია შინაგანაწესის ის დებულება, რომელიც კანონს, ინდივიდუალურ ან კოლექტიურ ხელშეკრულებას ეწინააღმდეგება — პოლიტიკის პროექტი ამ ზღვარით უნდა იყოს გაწონისწორებული.
პასუხისმგებლობის ჯაჭვი — მუხლი 47
წესი, როგორც ტექსტი, არაფერს ნიშნავს პასუხისმგებლობის მექანიზმის გარეშე, და ეს მექანიზმი მუხლი 47-შია: შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლებს შორისაა დასაქმებულის მიერ ხელშეკრულებით, კოლექტიური ხელშეკრულებით ან/და შრომის შინაგანაწესით დაკისრებული ვალდებულების უხეში დარღვევა, ასევე ასეთი დარღვევა, თუ მის მიმართ ბოლო 1 წლის განმავლობაში უკვე გამოყენებული იყო დისციპლინური პასუხისმგებლობის ზომა. მაგრამ მე-2 პუნქტი ზუსტ პირობას აყენებს: შინაგანაწესით დაკისრებული ვალდებულების დარღვევა შეწყვეტის საფუძველი მხოლოდ მაშინ ხდება, თუ შინაგანაწესი შრომითი ხელშეკრულების ნაწილია. სოციალური მედიის წესის გამოყენებადობა სწორედ ამ მიბმაზე დგას: წესი უნდა იყოს ან ხელშეკრულების ნაწილად გამოცხადებული, ან დასაქმებულს ხელშეკრულებითვე უნდა ექნეს მასზე მითითება.