შეიძლება თუ არა სასოფლო-სამეურნეო მიწაზე მშენებლობა
კითხვა „შეიძლება თუ არა სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე სახლის ან სათბურის აშენება“ სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსით ჯღაბნის ერთი პირველი კითხვით წყდება: ხვდება თუ არა თქვენი ნაკვეთი განაშენიანების დეტალური გეგმის მოქმედების არეალში. მიწის ნაკვეთის განაშენიანების რეგულირების ძირითადი საფუძველი სწორედ განაშენიანების დეტალური გეგმაა. იმ ნაკვეთზე, რომელიც ამ გეგმის არეალში მდებარეობს, მშენებლობა გეგმის შესაბამისად არის ნებადართული, და თავად გეგმა მშენებლობის ნებართვის გაცემის ძირითადი საფუძველია.
აქ მოქმედებს კოდექსის ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი შემამცირებელი წესი: იმ მიწის ნაკვეთისთვის, რომელზეც ვრცელდება განაშენიანების დეტალური გეგმა, მშენებლობის ნებართვის გაცემის I სტადიის გავლა საჭირო არ არის — ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობებს პირდაპირ განაშენიანების დეტალური გეგმა განსაზღვრავს. თუ დეტალური გეგმა არ არსებობს, საჭირო ხდება ნებართვის I სტადიისთვის დადგენილი ადმინისტრაციული წარმოება. ამიტომ, სანამ პროექტზე დაიწყებთ მუშაობას, უმჯობესია დაადგინოთ, არის თუ არა თქვენი მუნიციპალიტეტისთვის დამახასიათებელი დეტალური გეგმა თქვენი ნაკვეთის ტერიტორიაზე — სწორედ ეს წყვეტს, რომელი გზით წარმოებს ნებართვის მიღება.
შენობა-ნაგებობის კლასი: მარტივი შეტყობინება თუ ნებართვა
მეორე გადამწყვეტი კრიტერიუმი შენობა-ნაგებობის კლასია. კოდექსის თანახმად, შენობა-ნაგებობები ადამიანის ჯანმრთელობის დაცვის, გარემოს დაცვის, აგრეთვე ნებართვის გაცემისა და ექსპლუატაციაში მიღების თვალსაზრისით 5 კლასად იყოფა: I კლასი უმნიშვნელო რისკით ხასიათდება, II — დაბალი რისკით, III — საშუალო რისკით, IV — მაღალი რისკით, V — მომეტებული ტექნიკური საფრთხის შემცველია. კლასი ენიჭება ობიექტს ფუნქციური დანიშნულებისა და პარამეტრების მიხედვით, ხოლო თუ ობიექტს სხვადასხვა კლასის განმსაზღვრელი მახასიათებლები აქვს, გათვალისწინდება ყველაზე მაღალი პარამეტრები.
სწორედ კლასი წყვეტს ადმინისტრაციულ ფორმას: I კლასის შენობა-ნაგებობის მშენებლობა, კოდექსით გათვალისწინებული შემთხვევების გარდა, ექვემდებარება მშენებლობის მარტივ შეტყობინებას, ხოლო II-IV კლასის ობიექტები — ნებართვის მიღების ვალდებულებას. სათბურების და მცირე მასშტაბის სამეურნეო ნაგებობების შემთხვევაში ეს ნიშნავს, რომ თუ ობიექტი აშკარად დაბალრისკიანია და I კლასს მიეკუთვნება, საკმარისია მარტივი შეტყობინება; თუმცა კონკრეტული ობიექტის კლასი განისაზღვრება მთავრობის დადგენილებით დაწესებული კლასგანმსაზღვრელი მახასიათებლების მიხედვით, ამიტომ საბოლოო პასუხი ობიექტის პარამეტრებზეა დამოკიდებული. გაითვალისწინეთ მუნიციპალური ცვლილებებიც: საკრებულოს უფლება აქვს, I კლასის ობიექტისთვის მარტივი შეტყობინების ნაცვლად დაწესდეს დეტალური შეტყობინება ან ნებართვა, ხოლო II კლასისთვის — ნებართვის ნაცვლად დეტალური შეტყობინება.
სამშენებლოდ გამოყენების პირობები და მათი დამტკიცება
როცა დეტალური გეგმა არ არსებობს, ნებართვის პროცესი იწყება მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცებით. ამ პირობებში აისახება საჯარო რეესტრის ამონაწერი და საკადასტრო მონაცემები, გამოყენების სახეობა, განაშენიანების ძირითადი პარამეტრები და სახეობა, შენობა-ნაგებობის განთავსების პირობები — მათ შორის განაშენიანების საზღვრები და სავალდებულო ხაზები — მაქსიმალური სიმაღლე და საჭიროების შემთხვევაში სართულიანობა, აგრეთვე ფუნქციური დანიშნულება. პირობებით შესაძლოა მოითხოვოს არსებული ინფრასტრუქტურული ქსელებისა და სატრანსპორტო ხაზების შეკეთება ან რეკონსტრუქციაც, თუ დაგეგმილი მშენებლობა მათ გაფართოებას ან დაზიანებას იწვევს.
განაცხადზე გადაწყვეტილება გამცემი ადმინისტრაციული ორგანო მიიღებს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით დადგენილი წესით და ვადა მკაცრად არის შეზღუდული: გადაწყვეტილება უნდა იქნეს მიღებული განცხადების მიღებიდან 10 სამუშაო დღის ვადაში. თუ საქმისთვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებათა დასადგენად მეტი დრო არის საჭირო, ორგანო უფლებამოსილია ვადა გააგრძელოს არაუმეტეს 3 თვით. თუ დადგენილ ვადაში გადაწყვეტილება არ მიიღეს, მოთხოვნილი პირობები დამტკიცებულად ჩაითვლება, ხოლო ვადის გასვლის შემდეგ ნებართვის მაძიებლის მოთხოვნით ორგანო ვალდებულია ისინი გასცეს მოთხოვნისთანავე, მაგრამ არაუგვიანეს 3 სამუშაო დღისა, თუ მოთხოვნები შესრულებულია.