პროგრამის ავტორის უფლება არის ინტელექტუალური საკუთრების სამართლის ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფად მზარდი და მნიშვნელოვანი მიმართულება თანამედროვე საქართველოში. ინფორმაციული ტექნოლოგიების სექტორის განვითარებასთან ერთად, სულ უფრო მეტი ქართველი დეველოპერი, სტარტაპი და IT კომპანია ქმნის უნიკალურ პროგრამულ უზრუნველყოფას, აპლიკაციებსა და კომპიუტერულ კოდს. ამ არამატერიალური აქტივების დაცვა სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ბიზნესის მდგრადობისა და კონკურენტუნარიანობისთვის. პროგრამული უზრუნველყოფის საავტორო უფლებებით დაცვა გულისხმობს კომპიუტერული პროგრამის, როგორც ლიტერატურული ნაწარმოების, სამართლებრივ აღიარებას და მის დაცვას უნებართვო კოპირებისგან, გავრცელებისგან ან მოდიფიკაციისგან. საქართველოში პროგრამული კოდი ავტომატურად არის დაცული შექმნის მომენტიდან, თუმცა მისი ფორმალური რეგისტრაცია (დეპონირება) და უფლებების სწორი მართვა გადამწყვეტ როლს თამაშობს სასამართლო დავების დროს და ინვესტიციების მოზიდვის პროცესში. ეს სერვისი განკუთვნილია როგორც ინდივიდუალური პროგრამისტებისთვის, ასევე IT კომპანიებისთვის, რომლებსაც სურთ თავიანთი ინტელექტუალური შრომის შედეგების სამართლებრივი იმუნიტეტი.
რას მოიცავს პროგრამის ავტორის უფლების მომსახურება?
პროგრამული უზრუნველყოფის სამართლებრივი დაცვა კომპლექსური პროცესია, რომელიც სცდება მხოლოდ კოდის რეგისტრაციას. კვალიფიციური იურისტები დაგეხმარებიან შემდეგ საკითხებში:
- წყაროს კოდის (Source Code) და ობიექტური კოდის დაცვა: პროგრამის ძირითადი ტექსტისა და მანქანური ენის დაცვა უნებართვო რეპროდუცირებისგან.
- საავტორო უფლებების დეპონირება საქპატენტში: ნაწარმოების (პროგრამის) ოფიციალური რეგისტრაცია ინტელექტუალური საკუთრების ეროვნულ ცენტრში, რაც წარმოადგენს საავტორო უფლების არსებობის პრეზუმფციას დავების დროს.
- სალიცენზიო ხელშეკრულებების (EULA, SaaS) შედგენა: მომხმარებლებთან ურთიერთობის სამართლებრივი ჩარჩოს შექმნა, სადაც გაწერილია პროგრამის გამოყენების პირობები და შეზღუდვები.
- უფლებების გადაცემის ხელშეკრულებები: დეველოპერებსა და დამკვეთებს, ან დამსაქმებლებსა და დასაქმებულებს შორის უფლებების სწორი გადანაწილება (ვის ეკუთვნის კოდი).
- ღია კოდის (Open Source) აუდიტი: პროგრამაში გამოყენებული ღია ლიცენზიების (GPL, MIT და ა.შ.) თავსებადობის შემოწმება საკუთრების უფლებებთან.
- ინტელექტუალური საკუთრების დარღვევის პრევენცია და დავა: ინტერნეტ სივრცეში პროგრამის არალეგალური გავრცელების (პირატობის) წინააღმდეგ ბრძოლა და ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნა.