შესავალი და სერვისის მიმოხილვა
გამარტივებული წარმოება შექმნილია ფულადი მოთხოვნების სწრაფად და ეფექტურად დასაკმაყოფილებლად. თუმცა, კანონმდებლობა აცნობიერებს, რომ დავის მოგვარების საუკეთესო გზა ყოველთვის არის მხარეთა შორის მშვიდობიანი შეთანხმება. სწორედ ამ მიზანს ემსახურება მორიგების შეთავაზება და პირობების დამტკიცება გამარტივებულ წარმოებაში. როდესაც აღსრულების ეროვნული ბიურო მოვალეს უგზავნის შეტყობინებას დავალიანების შესახებ, მოვალეს აქვს არა მხოლოდ ვალის გადახდის ან პროტესტის წარდგენის უფლება, არამედ შეუძლია კრედიტორს შესთავაზოს მორიგება — მაგალითად, ვალის ეტაპობრივი დაფარვა (განწილვადება), პროცენტების პატიება ან გადახდის ვადის გადაწევა. ეს სერვისი იძლევა შესაძლებლობას, თავიდან იქნას აცილებული მკაცრი იძულებითი ღონისძიებები, როგორებიცაა ანგარიშების დაყადაღება ან ქონების რეალიზაცია, და მხარეებმა მიაღწიონ ორივესთვის მისაღებ კომპრომისს.
მორიგების პირობების დამტკიცება ბიუროს მიერ ანიჭებს ამ შეთანხმებას იურიდიულ ძალას. ეს ნიშნავს, რომ კრედიტორი დაცულია — თუ მოვალე დაარღვევს მორიგების პირობებს, კრედიტორს აღარ დასჭირდება დავის თავიდან დაწყება, იგი პირდაპირ მოითხოვს შეთანხმების იძულებით აღსრულებას. მეორე მხრივ, მოვალე ინარჩუნებს ფინანსურ სტაბილურობას და იცილებს დამატებით სააღსრულებო ხარჯებსა და სტრესს.
რას მოიცავს მორიგების შეთავაზების სერვისი
მორიგების პროცესი გამარტივებულ წარმოებაში მოიცავს რამდენიმე იურიდიულ და საკომუნიკაციო ნაბიჯს. სერვისი იწყება მოვალის ინიციატივით — როდესაც იგი იღებს შეტყობინებას დავალიანების შესახებ, იურისტი ეხმარება მას შეიმუშაოს რეალისტური და კრედიტორისთვის მისაღები შეთავაზება. ეს შეთავაზება ფორმდება წერილობით, სადაც დეტალურად იწერება გადახდის ახალი გრაფიკი, ყოველთვიური შესატანის ოდენობა და ვადები.
ბიურო ამ შეთავაზებას უგზავნის კრედიტორს. კრედიტორის იურისტი სწავლობს შეთავაზებას, აფასებს რისკებს და კლიენტთან ერთად იღებს გადაწყვეტილებას — დაეთანხმოს პირობებს, უარყოს ისინი ან შესთავაზოს კონტრ-პირობები. თუ მხარეები თანხმდებიან, დგება ოფიციალური მორიგების აქტი. სერვისი სრულდება ამ აქტის აღსრულების ეროვნული ბიუროს მიერ დამტკიცებით. ბიურო ადასტურებს მორიგებას, რითაც გამარტივებული წარმოება სრულდება მხარეთა შეთანხმებით და იძულებითი გადახდევინების ბრძანება აღარ გამოიცემა, სანამ მოვალე ასრულებს მორიგების პირობებს.
გავრცელებული სიტუაციები და სცენარები
პრაქტიკაში ყველაზე გავრცელებული სცენარია სამომხმარებლო სესხები ან მიკროსაფინანსო ორგანიზაციების დავალიანებები. მაგალითად, მოვალეს აქვს 5,000 ლარის ვალი. ბიუროდან მისულ შეტყობინებაში წერია, რომ მან უნდა გადაიხადოს სრულად 10 დღეში. მოვალეს არ აქვს ეს თანხა ერთიანად, მაგრამ შეუძლია თვეში გარკვეული თანხის გადახდა. ის აკეთებს მორიგების შეთავაზებას (განწილვადება 10 თვეზე). საფინანსო ორგანიზაცია აცნობიერებს, რომ იძულებითი აღსრულება (ქონების ძიება, აუქციონი) შეიძლება უფრო მეტხანს გაიწელოს და დაეთანხმება შეთავაზებას. ბიურო ამტკიცებს გრაფიკს.
კიდევ ერთი მაგალითია კორპორატიული დავა, სადაც ერთ კომპანიას მეორის მცირე ვალი აქვს მომსახურების საფასურის სახით. მოვალე კომპანია აღიარებს ვალს, მაგრამ სთავაზობს ვალის ნაწილის ჩამოწერას (მაგალითად, დარიცხული პირგასამტეხლოს პატიებას) ძირითადი თანხის დაუყოვნებლივ გადახდის სანაცვლოდ. კრედიტორი თანხმდება, ბიურო ამტკიცებს მორიგებას, მოვალე იხდის ძირს და დავა სრულდება ყოველგვარი ყადაღის გარეშე, რაც ორივე ბიზნესს უნარჩუნებს კეთილ რეპუტაციას.