უცხო ქვეყნის სასამართლოს მიერ გამოტანილი გადაწყვეტილება ავტომატურად არ მოქმედებს საქართველოს ტერიტორიაზე. იმისათვის, რომ უცხოური გადაწყვეტილება (მაგალითად, ვალის დაკისრება, განქორწინება ან ზიანის ანაზღაურება) აღსრულდეს საქართველოში, მან უნდა გაიაროს სპეციალური იურიდიული პროცედურა, რომელსაც „ცნობა და აღსრულება“ (Exequatur) ეწოდება. ეს პროცესი გულისხმობს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ გადაწყვეტილების შემოწმებას ფორმალურ შესაბამისობაზე. თუ სასამართლო ცნობს გადაწყვეტილებას, მას მიენიჭება იგივე იურიდიული ძალა, რაც ქართული სასამართლოს გადაწყვეტილებას და გაიცემა სააღსრულებო ფურცელი.
ანალოგიური პროცესია საჭირო, თუ გსურთ ქართული სასამართლოს გადაწყვეტილების აღსრულება საზღვარგარეთ. ცნობა-აღსრულების პროცედურა შეიძლება იყოს რთული და ხანგრძლივი, განსაკუთრებით მაშინ, თუ მეორე მხარე ეწინააღმდეგება პროცესს და ცდილობს დაამტკიცოს, რომ დარღვეული იყო მისი საპროცესო უფლებები ან გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება საქართველოს საჯარო წესრიგს. Legal.ge-ზე წარმოდგენილი სპეციალისტები გთავაზობენ სრულ იურიდიულ მხარდაჭერას ამ პროცესში, რაც მოიცავს დოკუმენტაციის მომზადებას, სასამართლოში წარმომადგენლობას და შემდგომ სააღსრულებო ბიუროსთან ურთიერთობას.
რას მოიცავს გადაწყვეტილების ცნობა-აღსრულების სერვისი?
- სასამართლოში განაცხადის შეტანა: საქართველოს უზენაეს სასამართლოში დასაბუთებული განცხადების მომზადება და შეტანა უცხოური გადაწყვეტილების ცნობის მოთხოვნით.
- დოკუმენტაციის ლეგალიზაცია: უცხოური გადაწყვეტილების და სხვა საბუთების აპოსტილით დამოწმება და ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანის უზრუნველყოფა.
- უარის საფუძვლების ანალიზი: დაცვის სტრატეგიის შემუშავება იმ შემთხვევისთვის, თუ მოწინააღმდეგე მხარე აპელირებს „საჯარო წესრიგის“ დარღვევაზე ან სათანადო შეტყობინების არარსებობაზე.
- საარბიტრაჟო გადაწყვეტილებების აღსრულება: ნიუ-იორკის კონვენციის საფუძველზე უცხოური საარბიტრაჟო გადაწყვეტილებების ცნობა-აღსრულება სააპელაციო სასამართლოში.
- ქართული გადაწყვეტილების აღსრულება უცხოეთში: კონსულტაცია და უცხოელ პარტნიორებთან კოორდინაცია ქართული გადაწყვეტილების სხვა ქვეყანაში ცნობისთვის.
- იძულებითი აღსრულება: ცნობის შემდეგ სააღსრულებო ფურცლის მიღება და კერძო ან სახელმწიფო აღმასრულებელთან მუშაობა თანხის ამოსაღებად.
ხშირი სცენარები, როდესაც გჭირდებათ ეს მომსახურება
ყველაზე გავრცელებული სცენარია კომერციული დავა, სადაც უცხოურმა კომპანიამ მოუგო ქართულ კომპანიას სასამართლო თავის ქვეყანაში, მაგრამ მოვალეს ქონება მხოლოდ საქართველოში აქვს. ვალის ამოსაღებად აუცილებელია გადაწყვეტილების ცნობა საქართველოში. მეორე სცენარია საოჯახო დავები, მაგალითად, უცხოეთში მიღებული გადაწყვეტილება ალიმენტის გადახდის ან ბავშვის მეურვეობის შესახებ, რომელიც უნდა აღსრულდეს საქართველოში. მესამე შემთხვევაა საარბიტრაჟო გადაწყვეტილება (მაგ. ლონდონის არბიტრაჟის), რომლის საფუძველზეც უნდა დაყადაღდეს კომპანიის ანგარიშები თბილისში.
საქართველოს სამართლებრივი ჩარჩო
პროცედურა რეგულირდება საქართველოს კანონით „საერთაშორისო კერძო სამართლის შესახებ“ და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით. გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს, არსებობს თუ არა საქართველოსა და შესაბამის ქვეყანას შორის ხელშეკრულება სამართლებრივი ურთიერთდახმარების შესახებ. თუ ასეთი ხელშეკრულება არ არსებობს, ცნობა ხდება „ნაცვალგების“ (Reciprocity) პრინციპის საფუძველზე (თუმცა კანონი ამას მკაცრად არ ითხოვს, პრაქტიკაში მნიშვნელოვანია). საარბიტრაჟო გადაწყვეტილებებისთვის მოქმედებს „არბიტრაჟის შესახებ“ კანონი და ნიუ-იორკის 1958 წლის კონვენცია.
მომსახურების პროცესი ეტაპობრივად
პროცესი იწყება უცხოური გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლის დადასტურებით. შემდეგ მზადდება განცხადება უზენაეს სასამართლოში. სასამართლო ამოწმებს მხოლოდ ფორმალურ მხარეს (დაიცვა თუ არა უცხოურმა სასამართლომ პროცედურები) და არ იხილავს საქმეს ხელახლა შინაარსობრივად. მოპასუხეს ეძლევა აზრის გამოთქმის საშუალება. დადებითი განჩინების შემთხვევაში, გაიცემა სააღსრულებო ფურცელი, რომლითაც იწყება იძულებითი აღსრულება.
რატომ უნდა აირჩიოთ სპეციალისტი Legal.ge-ზე?
ცნობა-აღსრულების პროცესი სავსეა ფორმალური რიფებით. ერთი არასწორად დამოწმებული დოკუმენტი ან ვადის გაშვება შეიძლება გახდეს უარის საფუძველი. Legal.ge-ზე თქვენ იპოვით იურისტებს, რომლებსაც აქვთ უზენაეს სასამართლოსთან მუშაობის გამოცდილება და იციან, როგორ აქციონ უცხოური ქაღალდი რეალურ ფულად საქართველოში.
განახლდა: ...