გაწვევისგან გათავისუფლების საფუძვლები
სამხედრო სამსახურის შესახებ კოდექსის მე-64 მუხლი განსაზღვრავს, ვინ თავისუფლდება გაწვევისგან: ჯანმრთელობის გამო სამსახურისთვის შეუსაბამოდ ცნობილი პირი; უცხო ქვეყნის სამხედრო ძალებში სამსახურის გავლილი პირი; მძიმე ან განსაკუთრებით მძიმე დანაშაულისთვის ნასამართლევი პირი; შესაძლებლობის შეზღუდვის სტატუსის მქონე პირი; აგრეთვე პირი, რომლის ამ სტატუსის ვადა ამოიწურა — გადამოწმებამდე, მაგრამ არაუმეტეს 3 თვისა. გარდა ამისა, თავისუფლდება არასამხედრო ალტერნატიული შრომითი სამსახურის გავლილი პირი; ოჯახში ერთადერთი ვაჟი, რომლის ერთი წევრი მაინც დაიღუპა საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობისთვის ბრძოლებში ან სამხედრო სამსახურში; საქართველოს პარლამენტის წევრი. პრემიერ-მინისტრი კომისიის რეკომენდაციით უფლებამოსილია გაათავისუფლოს განსაკუთრებული ნიჭით დაჯილდოებული წვევამდელი; კომისიის წესს მთავრობა განსაზღვრავს.
გადავადება ჯანმრთელობისა და სამართლებრივი მდგომარეობის გამო
კოდექსის მე-65 მუხლი განსაზღვრავს გაწვევის გადავადების შემთხვევებს. ჯანმრთელობასთან დაკავშირებით, გაწვევა გადაუვადდება პირს, რომელიც სამსახურისთვის დროებით — 1 წლამდე ვადით — არის ცნობილი შეუსაბამოდ, და პირს, რომელიც შეზღუდულად შესაბამისია — 3 წლამდე ვადით. სამართლებრივი მდგომარეობიდან გამომდინარე, გადავადება ეკუთვნის პირს, რომლის მიმართაც მიმდინარეობს სისხლისსამართლებრივი დევნა — შესაბამისი ორგანოს გადაწყვეტილების მიღებამდე, და პირს, რომლის მიმართაც გამოყენებულია პირობითი მსჯავრი — ამ მსჯავრის დასრულებამდე. გადავადების საფუძვლები დროებითია — ამოწურვის შემდეგ პირი კვლავ ექვემდებარება გაწვევას.
განათლებასთან დაკავშირებული გადავადებები
გაწვევა გადაუვადდება ქართული უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულების აქტიური სტატუსის მქონე სტუდენტს — სწავლების თითოეულ საფეხურზე სწავლის დასრულებამდე; უცხო ქვეყნის აღიარებული პროგრამის სტუდენტს — იმავე პირობით, სრულად დისტანციური ფორმის გარდა; სამედიცინო განათლების რეზიდენტს — სარეზიდენტო პროგრამის დასრულებამდე. პროფესიული სტუდენტი გადავადდება პროგრამის დასრულებამდე მხოლოდ ერთხელ, თუ ერთი და იგივე უფლებით არ სარგებლობდა უმაღლესი ან სარეზიდენტო კატეგორიით. ზოგადსაგანმანათლებლო მოსწავლე გადაუვადდება 20 წლამდე, აპლიკანტი — დაწესებულების დასრულების წელს ჩარიცხვამდე, ერთიან ეროვნულ გამოცდებზე დარეგისტრირებული — შედეგების გამოცხადებამდე და ჩარიცხვის უფლების მოპოვებისას იმავე წელს ჩარიცხვამდე. ბაკალავრიატის დამთავრების წელს მაგისტრატურის გამოცდაზე დარეგისტრირებული პირი გადავადდება შედეგების გამოცხადებამდე და ჩარიცხვამდე; დოქტორანტურაში სწავლის გასაგრძელებლად კომისიას მიმართავს — ჩარიცხვის გადაწყვეტილებამდე; რეზიდენტურის კონკურსზე დარეგისტრირებული სამედიცინო დამამთავრებელი — კონკურსის დასრულებამდე. სრულად დისტანციური სწავლის გამო გადავადებით ვერ სარგებლობს პირი; გაწვევის შემთხვევაში მას შეუძლია კოდექსით გათვალისწინებული სამხედრო მომზადების პროგრამა ან სამსახურის სახე აირჩიოს.