უცხოეთში დარეგისტრირებული ქორწინება და განქორწინება — მათი მდგომარეობა საქართველოში
უცხო ქვეყანაში დარეგისტრირებული ქორწინება ან განქორწინება საქართველოში ავტომატურად არ ხდება ყოველდღიური რეალობის ნაწილი: საკითხს წყვეტს ის ნორმები, რომლებიც ქორწინებასთან დაკავშირებულ საქმეთა საერთაშორისო კომპეტენციას, გამოსაყენებელ სამართალსა და უცხო ქვეყნის გადაწყვეტილებათა ცნობას არეგულირებს. მათ მიხედვით ჯერ უნდა დადგინდეს, საერთოდ შეიძლება თუ არა საქართველოს სასამართლოს ამ საქმის განხილვა; შემდეგ — რომელი ქვეყნის სამართალი ერგება ქორწინების შეწყვეტას; და ბოლოს, საჭიროებს თუ არა უცხოური გადაწყვეტილება საქართველოში ცნობას. ჩვენ ამ საფეხურებს თანმიმდევრულად და სრულად ვაწყობთ და თქვენთვის ვადგენთ იმ მდგომარეობას, რომელიც დოკუმენტებითაა დასაბუთებული — იმის ნაცვლად, რომ ვარაუდებზე ააგოთ გეგმები, რომლებიც მოგვიანებით, სწორედ არასწორ მომენტში, ინგრევა.
საქართველოს სასამართლოების კომპეტენცია და გამოსაყენებელი სამართალი
ქორწინებასთან დაკავშირებულ საქმეებზე საქართველოს სასამართლოებს საერთაშორისო კომპეტენცია აქვთ, თუ ერთ-ერთი მეუღლე საქართველოს მოქალაქეა ან ქორწინებისას საქართველოს მოქალაქე იყო; მეუღლეს, რომლის წინააღმდეგაც საქმე აღძრულია, ჩვეულებრივი ადგილსამყოფელი საქართველოში აქვს; ან ერთ-ერთი მეუღლე მოქალაქეობის არმქონე პირია და ჩვეულებრივად საქართველოში ცხოვრობს. ამ საქმეებში გულისხმობა განქორწინება, ქორწინების შეწყვეტა ან ბათილად ცნობა, ქორწინების ან მეუღლეთა თანაცხოვრების ფაქტის დადგენა, და კომპეტენცია განქორწინების დამატებით შედეგებზეც ვრცელდება. გამოსაყენებელი სამართლის მხრივ: ქორწინების შეწყვეტა ექვემდებარება იმ ქვეყნის სამართალს, რომელიც გამოიყენება ქორწინების ზოგადი შედეგების მიმართ; ხოლო როდესაც უცხო ქვეყნის სამართლის მიხედვით განქორწინება შეუძლებელია, იგი შეიძლება განხორციელდეს საქართველოს სამართლის შესაბამისად, თუ განქორწინების მსურველი მეუღლე საქართველოს მოქალაქეა ან ქორწინებისას იყო. ეს ბოლო წესი იმ მეუღლეების გამოსავალია, რომელთაც უცხოური წესი ჩიხამდე მიიყვანს. პრაქტიკულად ეს ნიშნავს, რომ უცხოური აქტის ქართულ მიმართებაში გამოყენებამდე საქმე თანმიმდევრულად გადის კომპეტენციისა და გამოსაყენებელი სამართლის შეფასებას, და სწორედ ეს შეფასება წყვეტს, რომელი ორგანოს წინაშე დგება საკითხი და რომელი დოკუმენტები იქნება გადამწყვეტი.
უცხოური გადაწყვეტილების ცნობა — სად იღება საზღვარი
ცნობის საკითხში გადამწყვეტი წესი ასეთია: გადაწყვეტილების ცნობა საჭირო არ არის, თუ გადაწყვეტილების გამოტანისას მეუღლეები იმ ქვეყნის მოქალაქეები იყვნენ, რომლის დაწესებულებამაც ეს გადაწყვეტილება მიიღო. სხვა შემთხვევებში უცხოური განქორწინება საქართველოში ცნობის გზით მოქმედებს, და ამ სფეროში საქართველოს უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილება უცხო ქვეყნის გადაწყვეტილების ცნობის შესახებ სავალდებულოა. აქედან გამომდინარე, თქვენი საქმის ბედი ხშირად მეუღლეთა მოქალაქეობის ისტორიაზეა დამოკიდებული — რა იყო ისინი გადაწყვეტილების გამოტანის მომენტში, და ეს დოკუმენტურად უნდა იყოს ნაჩვენები. ჩვენ ვაწყობთ მოქალაქეობის ქრონოლოგიას და ცნობის საჭირობის დასკვნას სწორი საფუძვლებით. დოკუმენტაციის ფორმალური ფენა — თარგმანი, გადამოწმება, დაწესებულებათა შორის მიმოწერის სისწორე — ცნობის პროცესის გამართულობის ნაწილია, და ჩვენ ამ ფენასაც ვაკონტროლებთ, რომ საქმე ფორმალურ მიზეზებზე არ ჩერდებოდეს.
რას ვაკეთებთ ჩვენ ამ მომსახურებაში
ჩვენი მუშაობა სამი ფენისგან შედგება: ანალიზი — კომპეტენციის, გამოსაყენებელი სამართლისა და ცნობის წესების გამოყენება თქვენს კონკრეტულ ფაქტებზე; დოკუმენტაცია — უცხოური აქტების და გადაწყვეტილებების მომზადება იმ ფორმით, რომელიც ქართულ მიმართებაში მუშაობს; და წარმომადგენლობა — საჭიროების შემთხვევაში სასამართლო პროცესის წარმართვა მეუღლობრივი სტატუსის დადგენის თაობაზე. შედეგად თქვენ იღებთ დასაბუთებულ პასუხს იმაზე, მოქმედებს თუ არა თქვენი უცხოური ქორწინება ან განქორწინება საქართველოში, და რა ნაბიჯია საჭირო მის სრული ძალისთვის. ამასთან, თითოეული დასკვნა ვაფიქსირებთ წერილობით — ეს შემდგომ პროცესებში, მემკვიდრეობის, ქონებრივ ან საოჯახო საკითხებში საყრდენი მასალა ხდება.
ხშირად დასმული კითხვები
ქვემოთ ვპასუხობთ უცხოური აქტების აღიარებასთან დაკავშირებულ ყველაზე ხშირად დასმულ კითხვებს.
უცხოეთში განვქორწინდი — საქართველოში დავარეგისტრირებ ხელახლა?
ყოველთვის არა. თუ გადაწყვეტილების გამოტანისას მეუღლეები გამომცემელი ქვეყნის მოქალაქეები იყვნენ, ცნობა საჭირო არ არის; სხვა შემთხვევაში საკითხი ცნობის წესებით ფასდება და მათი მეუღლეთა მოქალაქეობის ისტორია წყვეტს.
ვერ ვშევდივარ უცხოურ სასამართლო პროცესს — რა ვქნა?
თუ უცხო ქვეყნის სამართლით განქორწინება შეუძლებელია და საქართველოს მოქალაქე ხართ ან ქორწინებისას იყავით, განქორწინება შეიძლება საქართველოს სამართლის შესაბამისად განხორციელდეს — ჩვენ ამ პირობას ვადასტურებთ და პროცესს ვაწარმოებთ.
როდის არის საქართველოს სასამართლო უფლებამოსილი ჩემს საქმეზე?
როცა ერთ-ერთი მეუღლე საქართველოს მოქალაქეა ან იყო, მოპასუხე მეუღლე საქართველოში ცხოვრობს ჩვეულებრივად, ან მოქალაქეობის არმქონე მეუღლე საქართველოში ცხოვრობს. ამ კომპეტენციას განქორწინების დამატებითი შედეგებიც მოჰყვება.
საჭიროა თუ არა უზენაესი სასამართლოს პოზიციის ცოდნა?
დიახ — უზენაესი სასამართლოს გადაწყვეტილება უცხო ქვეყნის გადაწყვეტილების ცნობის შესახებ სავალდებულოა, და მის გარეშე ცნობის სტრატეგიის აგება ზედაპირული იქნებოდა. ჩვენ ამ პრაქტიკას ყოველ საქმეში ვითვალისწინებთ.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
ჩვენ ვაანალიზებთ თქვენს აქტებს, ვაწყობთ მოქალაქეობისა და ადგილსამყოფელის ქრონოლოგიას, ვამზადებთ დოკუმენტაციას და საჭიროების შემთხვევაში ვაწარმოებთ სასამართლო პროცესს საქართველოში. დაგვიკავშირდით Legal.ge-ზე — შევაფასავთ თქვენს სიტუაციას, გავცემთ დასაბუთებულ პასუხს და საჭიროების შემთხვევაში პროცესს თავიდან ბოლომდე ჩვენ გადავატანინებთ.