რას ნიშნავს კომერციული უძრავი ქონების შეძენა სამართლებრივად
კომერციული უძრავი ქონების შეძენა — კლინიკის, სტომატოლოგიური პრაქტიკის ან საკონსულტაციო ოფისის სახელოსნო შენობის შესყიდვა — საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით რეგულირებული გარიგებაა, რომლის ყოველი ელემენტიც კანონით განსაზღვრულია. უძრავ ნივთზე საკუთრების გადაცემის ან შეძენის ხელშეკრულება წერილობით ფორმას მოითხოვს — ზეპირი შეთანხმება ასეთ გარიგებას უკანონოს ხდის. ეს პირველი და უმთავრესი წესია, რომლითაც სამართალი უძრავი ქონების ბაზრის ყველა მონაწილეს აკონტროლებს.
ნასყიდობის ხელშეკრულების შინაარსიც კანონით არის გაწერილი: გამყიდველი მოვალეა მყიდველს გადასცეს საკუთრების უფლება ქონებაზე, მასთან დაკავშირებული საბუთები და მიაწოდოს საქონელი; მყიდველი კი მოვალეა გადაუხადოს შეთანხმებული ფასი და მიიღოს ნაყიდი ქონება. თუ ხელშეკრულებაში ფასი პირდაპირ არ არის მითითებული, მხარეები შეიძლება შეთანხმდნენ მისი განსაზღვრის საშუალებებზე — თუმცა პრაქტიკაში ფასის ზუსტი ფიქსაცია ხელშეკრულების სასარგებლოდ ყოველთვის უკეთესია.
ხარჯების განაწილება — ვინ რას იხდის
ხარჯების საკითხი უძრავი ქონების გარიგებებში ყველაზე ხშირად სადავოა, და კანონი აქ მკაფიო ნაგულისხმევს აწესებს: მიწის ნაკვეთისა და სხვა უძრავი ნივთის გამყიდველს ეკისრება ნასყიდობის ხელშეკრულების გაფორმების, საჯარო რეესტრში რეგისტრაციისა და ამისთვის აუცილებელი საბუთების წარდგენის ხარჯები — თუ მხარეთა შეთანხმების საფუძველზე ხელშეკრულებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. ანუ ნაგულისხმევად სარეგისტრაციო და გაფორმების ხარჯი გამყიდველზეა, და ამ ნაგულისხმევის შესაცვლელად სხვაობა ხელშეკრულებაში აშკარად უნდა იყოს დაფიქსირებული.
მიწის ნაკვეთთან დაკავშირებით ერთი დამატებითი წესიც არსებობს: გამყიდველი ვალდებულია გადაიხადოს ნაკვეთის ათვისებისა და მსგავსი ღონისძიებების გატარებისთვის ხელშეკრულების დადებამდე გაწეული ხარჯები, მიუხედავად გადახდის ვალდებულების წარმოშობის მომენტისა. კლინიკისთვის ან პრაქტიკისთვის მიწის ნაკვეთის შესყიდვისას ეს გარემოება ბიუჯეტის დაგეგმვის ნაწილი უნდა იყოს.