სტრატეგიული სამართალწარმოება (Public Interest Litigation - PIL) არის იურიდიული ინსტრუმენტი, რომელიც გამოიყენება არა მხოლოდ კონკრეტული პირის დასაცავად, არამედ სისტემური ცვლილებების მისაღწევად საზოგადოების ფართო ფენებისთვის. განსხვავებით ჩვეულებრივი დავისგან, სტრატეგიული სამართალწარმოების მიზანია შექმნას მნიშვნელოვანი სასამართლო პრეცედენტი, შეცვალოს კანონმდებლობა ან გააუმჯობესოს ადმინისტრაციული პრაქტიკა. საქართველოში ამ მეთოდს ხშირად იყენებენ გარემოსდაცვითი ორგანიზაციები, სამოქალაქო აქტივისტები და უფლებადამცველი ჯგუფები ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა ეკოლოგია, სოციალური დაცვა, მომხმარებელთა უფლებები ან ურბანული განვითარება. ეს არის გზა, რომ სასამართლოს მეშვეობით მოხდეს საჯარო პოლიტიკის ფორმირება და დაცული იყოს საზოგადოებრივი სიკეთე.
რას მოიცავს სტრატეგიული სამართალწარმოების მომსახურება?
Legal.ge-ს სპეციალისტები გთავაზობენ სრულ ციკლს სტრატეგიული დავების სამართავად:
- საქმის შერჩევა: პოტენციური ქეისების ანალიზი და იმ საქმის შერჩევა, რომელსაც აქვს პრეცედენტული მნიშვნელობა და წარმატების მაღალი პერსპექტივა.
- მოსარჩელეების მობილიზება: კოლექტიური სარჩელების ორგანიზება, დაზარალებულთა ჯგუფის შექმნა და მათი წარმომადგენლობა (Actio Popularis ელემენტები).
- სასამართლო მეგობრის (Amicus Curiae) პოზიცია: მიმდინარე მნიშვნელოვან დავებზე სასამართლოსთვის პროფესიული მოსაზრების წარდგენა საქმის სწორად გადაწყვეტის ხელშესაწყობად.
- გარემოსდაცვითი დავები: მშენებლობის ნებართვების, გზშ-ს (გარემოზე ზემოქმედების შეფასების) და ლიცენზიების გასაჩივრება, რომლებიც ზიანს აყენებს გარემოს.
- ადვოკატირების კამპანია: სამართლებრივი ბრძოლის პარალელურად საინფორმაციო კამპანიის წარმოება საზოგადოებრივი მხარდაჭერის მოსაპოვებლად.