სატრანსპორტო და უსაფრთხოების დანაშაულები

ავტოსაგზაო შემთხვევის ადგილიდან მიმალვა (მუხლი 276)

რა სასჯელი ისჯება ტრანსპორტის მართვის წესის დარღვევისთვის, რამაც ადამიანი დაიღუპა?

თუ წესის დარღვევამ ადამიანის სიცოცხლის მოსპობა გამოიწვია, სასჯელია თავისუფლების აღკვეთა ოთხიდან შვიდ წლამდე თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევით სამ წლამდე; ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ ჩადენილი იგივე ქმედება — ექვსიდან ცხრა წლამდე; ორი ან მეტი ადამიანის დაღუპვისას — ექვსიდან ათ წლამდე, ხოლო ზემოქმედების ქვეშ — რვიდან თორმეტ წლამდე.

როგორ აისახება ალკოჰოლის ზემოქმედება კვალიფიკაციაზე?

ალკოჰოლის ზემოქმედება ყოველ შედეგის დონეს ცალკე დამამძიმებელ შემადგენლობად აქცევს: მაგალითად, ნაკლებად მძიმე დაზიანების შემთხვევაში სასჯელი იზრდება სამ წლამდე თავისუფლების აღკვეთიდან ორიდან ხუთ წლამდემდე. გარდა ამისა, სწორედ ალკოჰოლის ზემოქმედების დროს გამოიყენება თანამდებობის ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევა სასჯელის სახედ.

როგორ დგინდება ნივთიერებათა ზემოქმედების ფაქტი?

კანონის შენიშვნის თანახმად, ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედება დგინდება კლინიკური და ლაბორატორიული დასკვნებით, ხოლო ლაბორატორიულ გამოკვლევაზე უარის თქმისას — მხოლოდ კლინიკური დასკვნით. ალკოჰოლის ზემოქმედება საგზაო-სატრანსპორტო ექსპერტიზის ობიექტია.

მე-276 მუხლი პირდაპირ აღწერს შემთხვევის ადგილის დატოვებას?

არა — მუხლი აღწერს მოძრაობის უსაფრთხოების ან ექსპლუატაციის წესის დარღვევას და მის შედეგებს. ავტოსაგზაო შემთხვევასთან დაკავშირებული მძღოლის ვალდებულებები საგზაო მოძრაობის წესებით და სხვა ნორმატიული აქტებით იკვეთება, ამიტომ კვალიფიკაცია ყოველთვის კონკრეტული დარღვევისა და შედეგის კავშირზე აიგება.

როდის შეიძლება ჯარიმა ან საზოგადოებრივი სამუშაო?

ჯარიმა და საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომა ორასიდან ოთხას საათამდე გათვალისწინებულია ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ მართვის შემადგენლობით, ხოლო ჯარიმა — ნაკლებად მძიმე და მძიმე დაზიანების შემადგენლობებშიც. სიცოცხლის მოსპობის შემთხვევებში სასჯელი მხოლოდ თავისუფლების აღკვეთაა.

3 წთ·10 იან 2026

რას განსაზღვრავს სისხლის სამართლის კოდექსის მე-276 მუხლი

საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის მე-276 მუხლი ითვალისწინებს პასუხისმგებლობას ტრანსპორტის მოძრაობის უსაფრთხოების ან ექსპლუატაციის წესის დარღვევისთვის, რომელსაც მართვის უფლების მქონე პირი სვამს ავტომობილის, ტრამვაის, ტროლეიბუსის, ტრაქტორის ან სხვა მექანიკური სატრანსპორტო საშუალების მართვისას. ავტოსაგზაო შემთხვევასთან დაკავშირებულ საქმეებში ეს ნორმა სწორედ იმ საზღვარს აღწერს, სადაც მძღოლის ქმედება ან უმოქმედობა სისხლის სამართალში გადადის: წესის დარღვევა შედეგით — ჯანმრთელობის ნაკლებად მძიმე ან მძიმე დაზიანება, ადამიანის სიცოცხლის მოსპობა — ან მართვა ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ. თუ თქვენ ბრალდებული ხართ ასეთი ფაქტით, მუხლის ზუსტი შემადგენლობის გაგება პირველი ნაბიჯია დაცვისთვის.

მუხლის ფარგლები და ავტოსაგზაო შემთხვევის ადგილის დატოვება

მე-276 მუხლი პირდაპირ აღწერს მართვის წესების დარღვევას და მის შედეგებს. იმ ვალდებულებების დეტალური წესი, რომლებიც მძღოლს ავტოსაგზაო შემთხვევის შემდეგ აკისრია — გაჩერება, დაზარალებულისთვის დახმარების გაწევა, ადგილმდებარეობის შენარჩუნება — საგზაო მოძრაობის წესებით და სხვა ნორმატიული აქტებით არის დადგენილი, და ეს წესები თავად მე-276 მუხლში არ ჩამოყალიბებულა. სისხლისსამართლებრივი კვალიფიკაცია შედეგზეა აწყობილი: თუ წესის დარღვევამ ჯანმრთელობის ნაკლებად მძიმე დაზიანება გამოიწვია, მოქმედებს მუხლის მეორე ნაწილი; მძიმე დაზიანებისას — მეოთხე ნაწილი; სიცოცხლის მოსპობისას — მეექვსე ნაწილი; ორი ან მეტი ადამიანის დაღუპვისას — მერვე ნაწილი. ალკოჰოლის ან ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული, ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედება ყოველ ამ დონეს ცალკე, დამამძიმებელ შემადგენლობად აღწერს.

სანქციები მუხლი 276-ის მიხედვით

კანონი ცხრა ნაწილად აწყობს სასჯელებს და თითოეულ დონეს ცალკე განსაზღვრავს:

  • ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ მართვა — ჯარიმა, ან შინაპატიმრობა ვადით ექვსი თვიდან ორ წლამდე, ან საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომა ვადით ორასიდან ოთხას საათამდე, ანდა თავისუფლების აღკვეთა ვადით სამ წლამდე;
  • მოძრაობის უსაფრთხოების ან ექსპლუატაციის წესის დარღვევა მართვისას, რამაც ჯანმრთელობის ნაკლებად მძიმე დაზიანება გამოიწვია — ჯარიმა, ან შინაპატიმრობა ექვსი თვიდან ორ წლამდე, ან თავისუფლების აღკვეთა სამ წლამდე, თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევით სამ წლამდე ან უამისოდ;
  • იგივე ქმედება ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა ორიდან ხუთ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე ან უამისოდ;
  • წესის დარღვევა, რამაც ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანება გამოიწვია — ჯარიმა ანდა თავისუფლების აღკვეთა სამიდან ხუთ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • იგივე ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა ოთხიდან ექვს წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • წესის დარღვევა, რამაც ადამიანის სიცოცხლის მოსპობა გამოიწვია — თავისუფლების აღკვეთა ოთხიდან შვიდ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • იგივე ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა ექვსიდან ცხრა წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • წესის დარღვევა, რამაც ორი ან მეტი ადამიანის სიცოცხლის მოსპობა გამოიწვია — თავისუფლების აღკვეთა ექვსიდან ათ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • იგივე ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა რვიდან თორმეტ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე.

განახლდა: 17 ნოე 2026

გადამოწმებულია მოქმედ კანონმდებლობასთან: 9 ივლ 2026