მართვა ნარკოტიკულ თრობაში – მუხლი 276 და მისი სასჯელის საფეხურები
სატრანსპორტო დანაშაული, ჩადენილი ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ, საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის მუხლი 276-ით არის აწესრიგებული და კანონის თვალში ეს გარემოება განსაკუთრებით ამძიმებს პასუხისმგებლობას: იმავე ქმედებისათვის, რაც ფხიზელ მდგომარეობაში სასჯელის შედარებით მსუბუქ ფორმას ითვალისწინებს, ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ ჩადენისას სასჯელი მკვეთრად მაღალია. ამავდროულად, ასეთი საქმის მტკიცებულებათა ბაზა სპეციფიკურია – თრობის დადგენა სამედიცინო დასკვნებზეა დამოკიდებული – და სწორედ აქ იხსნება თავდაცვის რეალური შესაძლებლობები.
მუხლის პირველი ნაწილით, ავტომობილის, ტრამვაის, ტროლეიბუსის, ტრაქტორის ან სხვა მექანიკური სატრანსპორტო საშუალების ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ მართვა ისჯება ჯარიმით ან შინაპატიმრობით ვადით ექვსი თვიდან ორ წლამდე ან საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომით ვადით ორასიდან ოთხას საათამდე ანდა თავისუფლების აღკვეთით ვადით სამ წლამდე. ეს ნაწილი თავისთავად – შედეგის გარეშე – არის დასჯადი, და საქმის ბედი თრობის ფაქტის დადგენაზეა დამოკიდებული.
შედეგიერი შემადგენლობები – ზიანის ტიპის მიხედვით
კანონი შედეგის სიმძიმის მიხედვით აწესრიგებს პასუხისმგებლობას. მოძრაობის უსაფრთხოების ან ექსპლუატაციის წესის დარღვევა იმის მიერ, ვინც სატრანსპორტო საშუალებას მართავს, რამაც ჯანმრთელობის ნაკლებად მძიმე დაზიანება გამოიწვია, ისჯება ჯარიმით ან შინაპატიმრობით ვადით ექვსი თვიდან ორ წლამდე ანდა თავისუფლების აღკვეთით ვადით სამ წლამდე, თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევით ვადით სამ წლამდე ან უამისოდ. ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანების შემთხვევაში განკუთვნილია ჯარიმა ანდა თავისუფლების აღკვეთა ვადით სამიდან ხუთ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე. ადამიანის სიცოცხლის მოსპობის შემთხვევაში – თავისუფლების აღკვეთა ვადით ოთხიდან შვიდ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე; ორი ან მეტი ადამიანის სიცოცხლის მოსპობისას – თავისუფლების აღკვეთა ვადით ექვსიდან ათ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე.
თრობის გამამძიმებელი ზემოქმედება – მინიმუმ ორჯერ უფრო მკაცრი სასჯელი
თითოეული ჩამოთვლილი შედეგიერი შემადგენლობისათვის კანონი ცალკე, გამამძიმებელ ვარიანტს განსაზღვრავს ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ ჩადენისას. ნაკლებად მძიმე დაზიანების შემთხვევაში თრობაში ჩადენილი ქმედება ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით ორიდან ხუთ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე ან უამისოდ. მძიმე დაზიანებისას – თავისუფლების აღკვეთა ვადით ოთხიდან ექვს წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე. სიცოცხლის მოსპობისას – თავისუფლების აღკვეთა ვადით ექვსიდან ცხრა წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე. ორი ან მეტი პირის სიცოცხლის მოსპობისას – თავისუფლების აღკვეთა ვადით რვიდან თორმეტ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე. როგორც ჩანს, თრობაში ჩადენილი ქმედებისათვის სასჯელის ქვედა საზღვარიც კი მკვეთრად მაღალია – და სწორედ ამიტომ თრობის დადგენის სისწორე საქმის ცენტრალური საკითხია.