სატრანსპორტო და უსაფრთხოების დანაშაულები

სატრანსპორტო დანაშაული სიმთვრალეში (მუხლი 276)

არის თუ არა სიმთვრალეში მართვა დანაშაული შედეგის გარეშე?

ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ მართვა დიახ — დამოუკიდებელი შემადგენლობაა და ისჯება ჯარიმით, შინაპატიმრობით ექვსი თვიდან ორ წლამდე, საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომით ორასიდან ოთხას საათამდე ან თავისუფლების აღკვეთით სამ წლამდე. ალკოჰოლის ზემოქმედების ქვეშ მართვა ცალკე შემადგენლობად ამ მუხლში არ არის გამოყვანილი შედეგის გარეშე.

როგორ იცვლება სასჯელი ზემოქმედების გამო?

ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედება ყოველ შედეგის დონეს დამამძიმებელს ხდის: ნაკლებად მძიმე დაზიანებით სამ წლამდე ნაცვლად — ორიდან ხუთ წლამდე; მძიმე დაზიანებით სამიდან ხუთ წლამდე ნაცვლად — ოთხიდან ექვს წლამდე; ერთი ადამიანის დაღუპვით ოთხიდან შვიდ წლამდე ნაცვლად — ექვსიდან ცხრა წლამდე; ორი ან მეტის დაღუპვით ექვსიდან ათ წლამდე ნაცვლად — რვიდან თორმეტ წლამდე.

როგორ დგინდება ზემოქმედების ფაქტი?

შენიშვნის თანახმად, ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედება დგინდება კლინიკური და ლაბორატორიული დასკვნებით, ხოლო ლაბორატორიულ გამოკვლევაზე უარის თქმისას — მხოლოდ კლინიკური დასკვნით. დასკვნების ხარისხი და გამოწვევის შესაძლებლობა დაცვის მნიშვნელოვანი ინსტრუმენტია.

როდის ემატება თანამდებობის უფლების ჩამორთმევა?

შენიშვნის თანახმად, თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევა სასჯელის სახედ გამოიყენება ალკოჰოლის ზემოქმედების ქვეშ ჩადენის შემთხვევაში — ეს პროფესიულ შეზღუდვებსაც ნიშნავს.

რას ამოწმებს ადვოკატი ასეთ საქმეზე?

ორ მიმართულებას: ზემოქმედების დასკვნების სისრულეს და კანონიერებას, და დარღვევასა შედეგს შორის მიზეზობრივ კავშირს — ტექნიკურ ექსპერტიზას, გზის გარემოს და მეორე მონაწილეთა ქმედებას. ადრეული ჩართვა ფაქტობრივი სურათის სისრულეს უზრუნველყოფს.

3 წთ·10 იან 2026

სიმთვრალეში მართვა და სატრანსპორტო დანაშაული — მუხლი 276

საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის მე-276 მუხლი აწესრიგებს პასუხისმგებლობას ტრანსპორტის მოძრაობის უსაფრთხოების ან ექსპლუატაციის წესის დარღვევისთვის. სიმთვრალესთან დაკავშირებულ საქმეებში ეს ნორმა ორ მიმართულებას აერთიანებს: ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ მართვა დამოუკიდებელ, შედეგის გარეშეც დანაშაულია, ხოლო ალკოჰოლის ან ამ ნივთიერებების ზემოქმედება წესის დარღვევის ყოველ შედეგის დონეს ცალკე, დამამძიმებელ შემადგენლობად აქცევს. თუ ბრალდება მოდის სიმთვრალესთან ერთად, სასჯელის დიაპაზონი ჯარიმიდან თორმეტი წლის თავისუფლების აღკვეთამდე ვრცელდება, და ზუსტი კვალიფიკაცია გადამწყვეტია.

რას ნიშნავს ზემოქმედების ქვეშ მართვა

მუხლის პირველი ნაწილი ცალკე შემადგენლობად აღწერს ავტომობილის, ტრამვაის, ტროლეიბუსის, ტრაქტორის ან სხვა მექანიკური სატრანსპორტო საშუალების ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ მართვას — აქ შედეგი აღარ არის საჭირო: თავად მართვის ფაქტი ამ მდგომარეობაში ამყარებს სისხლისსამართლებრივ პასუხისმგებლობას. კანონის შენიშვნა კი ზუსტად განსაზღვრავს დადგენის წესს: ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედება დგინდება კლინიკური და ლაბორატორიული დასკვნებით, ხოლო ლაბორატორიულ გამოკვლევაზე უარის თქმის შემთხვევაში — მხოლოდ კლინიკური დასკვნით. ეს ნიშნავს, რომ ბრალდების საფუძველი სამედიცინო დასკვნებია, და მათი სისრულე და წესის დაცვა დაცვის შესაძლებლობას ქმნის.

სანქციები მუხლი 276-ის მიხედვით — ყველა დონე

მუხლი ცხრა ნაწილისგან შედგება:

  • ნარკოტიკული, ფსიქოტროპული ან ახალი ფსიქოაქტიური ნივთიერების ზემოქმედების ქვეშ მართვა — ჯარიმა, ან შინაპატიმრობა ექვსი თვიდან ორ წლამდე, ან საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომა ორასიდან ოთხას საათამდე, ანდა თავისუფლების აღკვეთა სამ წლამდე;
  • წესის დარღვევა, რამაც ჯანმრთელობის ნაკლებად მძიმე დაზიანება გამოიწვია — ჯარიმა, ან შინაპატიმრობა ექვსი თვიდან ორ წლამდე, ან თავისუფლების აღკვეთა სამ წლამდე, თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის უფლების ჩამორთმევით სამ წლამდე ან უამისოდ;
  • იგივე ქმედება ალკოჰოლის ან ნივთიერებათა ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა ორიდან ხუთ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე ან უამისოდ;
  • წესის დარღვევა ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანებით — ჯარიმა ანდა თავისუფლების აღკვეთა სამიდან ხუთ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • იგივე ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა ოთხიდან ექვს წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • წესის დარღვევა ადამიანის სიცოცხლის მოსპობით — თავისუფლების აღკვეთა ოთხიდან შვიდ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • იგივე ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა ექვსიდან ცხრა წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • წესის დარღვევა ორი ან მეტი ადამიანის დაღუპვით — თავისუფლების აღკვეთა ექვსიდან ათ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე;
  • იგივე ზემოქმედების ქვეშ — თავისუფლების აღკვეთა რვიდან თორმეტ წლამდე, ჩამორთმევით სამ წლამდე.