სერვისის შესახებ
კარტელური გარიგებები კონკურენციის შესახებ კანონის ყველაზე მკაცრად აკრძალული ქმედებაა: ფასების შეთანხმა, ბაზრების განაწილება და წარმოების შეზღუდვა ეკონომიკურ აგენტებს შორის შეთანხმებული ქმედების სახით ფასდება, და მისი გამოვლენა სააგენტოს მიერ მძიმე ჯარიმით სრულდება. ეს გვერდი კარტელის სამართლებრივ ჩარჩოს აღწერს — აკრძალვის შინაარსს, უმნიშვნელოდ შემზღუდველი შეთანხმებების ფარგლებს, გამონაკლისებს, საქმის მოკვლევის წესს და ჯარიმების სკალას, აგრეთვე თანამშრომლობის პროგრამას, რომელიც კარტელის მონაწილეს ჯარიმისგან თავისუფლების შესაძლებლობას აძლევს. პრაქტიკაში დავა თითქმის ყოველთვის სამ კითხვაზეა აგებული: არსებობდა თუ არა შეთანხმება, მიზნად თუ შედეგად ჰქონდა კონკურენციის შეზღუდვა და შედის თუ არა საქმე გამონაკლისებსა თუ დემინიმის ფარგლებში.
აკრძალული შეთანხმების შინაარსი
კანონით აკრძალულია ეკონომიკურ აგენტებს შორის ან მათი ასოციაციის ფარგლებში ისეთი ხელშეკრულების დადება, გადაწყვეტილების მიღება ან შეთანხმებული ქმედების განხორციელება, რომლის მიზანია ან შედეგია შესაბამის ბაზარზე კონკურენციის შეზღუდვა, დაუშვებლობა ან აკრძალვა. კანონი ცალკე ასახელებს ტიპურ ფორმებს: შესყიდვის ან გაყიდვის ფასის ან სხვა სავაჭრო პირობების პირდაპირ ან არაპირდაპირ დადგენა; წარმოების, ბაზრის, ტექნოლოგიური განვითარების ან ინვესტიციების შეზღუდვა; ბაზრების ან მიწოდების წყაროების მომხმარებლის, ტერიტორიული ან სხვა ნიშნით განაწილება; გარკვეულ სავაჭრო პარტნიორებზე იდენტურ ტრანზაქციებზე განსხვავებული პირობების დაწესება; გარიგებასთან უკავშირო დამატებითი პირობების დადგენა. ასეთი შეთანხმება ბათილია, თუ მასზე კანონით დადგენილი გამონაკლისები არ ვრცელდება — ამრიგად, კარტელური ხელშეკრულება თავისთავად არაქმედითია.
დემინიმის ფარგლები და გამონაკლისები
აკრძალვა არ ვრცელდება უმნიშვნელო შეთანხმებებზე: ჰორიზონტალური შეთანხმების მხარეთა ერთობლივი საბაზრო წილი არ უნდა აღემატებოდეს 10 პროცენტს, ვერტიკალური შეთანხმების თითოეული მხარისა — 15 პროცენტს, ხოლო შერეული შეთანხმებისას თითოეული მხარის წილი 10 პროცენტს არ უნდა აღემატებოდეს. მნიშვნელოვანია: ეს შეღავათი არ გამოიყენება ფასის დადგენისა და ბაზრების განაწილების შემთხვევებში — კლასიკურ კარტელურ ფორმებზე დემინიმისი არ არსებობს. პარალელურად, აკრძალვა შეიძლება არ გამოყენებულ იქნეს იმ შეთანხმების მიმართ, რომელიც ხელს უწყობს წარმოების ან მიწოდების გაუმჯობესებასა და ტექნიკურ-ეკონომიკურ პროგრესს და უზრუნველყოფს მომხმარებლის კეთილდღეობის ზრდას, ორი პირობით: მას არ უწესებს მონაწილეებს მიზნებთან უკავშირო შეზღუდვებს და არ აძლევს მათ საშუალებას აღკვეთონ კონკურენცია ბაზრის მნიშვნელოვან ნაწილზე. ამ გარემოებების დასაბუთება თავად ეკონომიკურ აგენტებს ევალებათ, და ჯგუფური გამონაკლისები მთავრობის ნორმატიული აქტით დგინდება.

