სერვისის შესახებ
კორპორაციული და სავაჭრო დავები — წილის ურთიერთობები, მიწოდების ხელშეკრულებები, პარტნიორობის კონფლიქტები — ხშირად სწორედ ის კატეგორიაა, სადაც მედიაცია ბიზნესურთიერთობის შენარჩუნების საუკეთესო ინსტრუმენტია. ამ დროს გადამწყვეტი პრაქტიკული საკითხებია: ვინ და როგორ ირჩევს მედიატორს, რომელი კვალიფიკაციური კრიტერიუმებია გამოსაყენებელი და ვინ აფინანსებს პროცესს. „მედიაციის შესახებ“ კანონის მუხლები 4, 5 და 11 ამ საკითხებს ზუსტად აწყობს და ჩვენი სერვისი კომპანიებს ამ ჩარჩოს პრაქტიკულ გამოყენებაში ეხმარება.
მედიატორის არჩევა და დანიშვნა
მუხლი 4 იწყება მარტივი წესით: მედიაცია შეიძლება ერთდროულად ერთმა ან რამდენიმე მედიატორმა წარმართოს, და მედიატორის არჩევაზე თანხმდებიან მხარეები, გარდა კანონით გათვალისწინებული შემთხვევებისა. სასამართლო მედიაციის დროს მხარეები მედიატორს ირჩევენ სასამართლოს მიერ მედიატორთა ერთიანი რეესტრის საფუძველზე შედგენილი და მხარეებისთვის შეთავაზებული კანდიდატურების სიიდან, მისი საქმიანობის არეალის გათვალისწინებით; მედიატორთა ასოციაციას შეუძლია დამატებითი მოთხოვნებიც დააწესოს — ასაკი, სტაჟი ან/და უმაღლესი განათლება. თუ სიის შეთავაზებიდან 3 დღის განმავლობაში მხარეები ვერ შეთანხმდებიან, ასოციაციის უფლებამოსილი პირი ან ორგანო სასამართლოს მიმართვის მიღებიდან 3 დღის ვადაში მედიატორად ნიშნავს რეესტრში რეგისტრირებულ მომდევნო პირს. კერძო მედიაციის დროს მხარეები თვითონ ირჩევენ რეესტრში რეგისტრირებულ მედიატორს, ხოლო შეთანხმების არარსებობისას მედიატორს ნიშნავს ასოციაციის აღმასრულებელი საბჭო — თუ მხარეებს სხვა წესი არ აქვთ დადგენილი.
შერჩევის კვალიფიკაციური კრიტერიუმები
მუხლი 5 კორპორაციული დავისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვან საკითხს აწყობს: მხარეებმა — და ასოციაციამაც, როცა ის ნიშნავს მედიატორს — უნდა გაითვალისწინონ გარემოებები, რომლებიც დამოუკიდებელი და მიუკერძოებელი მედიატორის შერჩევას განაპირობებს. შესაძლო საკვალიფიკაციო კრიტერიუმებს კანონი ასახელებს პირდაპირ: მედიაციის ან მოლაპარაკების სხვა ისეთი პროცესის წარმართვის გამოცდილება, რომლის შინაარსი კანონს, საჯარო წესრიგს ან ზნეობრივ ნორმებს არ ეწინააღმდეგება; სასამართლო წარმოებაში ან დავის ალტერნატიული გზით გადაწყვეტაში მონაწილეობის გამოცდილება; დავის შინაარსის შესაბამის სამართლებრივ საკითხებზე მუშაობის გამოცდილება; მედიაციის აღიარებული ორგანიზაციის მიერ აკრედიტაცია; ეფექტიანი წარმართვის უნარ-ჩვევები, საქმიანი რეპუტაცია და ავტორიტეტი; აგრეთვე სხვა კრიტერიუმი, თუ მედიაციის თაობაზე შეთანხმებით ასეა გათვალისწინებული. კორპორაციულ დავაში სწორედ ამ ჩამონათვალზე დგება მედიატორის შერჩევის პრაქტიკული მატრიცა: კანონი კრიტერიუმებს შესაძლოდ ასახელებს და არჩევანს მხარეებს უტოვებს, ამიტომ მათი ზუსტი ფორმულირება მედიაციის თაობაზე შეთანხმებაში მნიშვნელოვანია.
ვინ ანაზღაურებს მედიაციას
მუხლი 11 ხარჯების საკითხს ცალკე აწყობს. კერძო მედიაციაში მედიატორის საქმიანობის ანაზღაურების წესი და პირობები განისაზღვრება მხარეებსა და მედიატორს შორის დადებული შეთანხმებით. თუ მედიაციის თაობაზე შეთანხმებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, თითოეული მხარე თავად ანაზღაურებს საკუთარ ხარჯებს, ხოლო პროცესთან დაკავშირებული საერთო ხარჯები მხარეებს შორის თანაბრად ნაწილდება. სასამართლო მედიაციას სხვა მოდელი აქვს: მედიატორი ვალდებულია ყოველწლიურად სასამართლო მედიაციის პროგრამით განსაზღვრული რაოდენობის საქმეზე მედიაცია ანაზღაურების გარეშე წარმართოს; ამ შემთხვევის გარდა, მედიატორის საქმიანობა ანაზღაურდება სახელმწიფო ბიუჯეტიდან სასამართლოებისთვის გამოყოფილი ასიგნებებიდან, თუ იუსტიციის უმაღლესმა საბჭომ დავის საგნის ღირებულების მიხედვით სხვა წესი არ დაადგინა — და ეს წესიც სწორედ უმაღლესი საბჭოს მიერ მტკიცდება. პრაქტიკული დასკვნა ბიზნესისთვის მარტივია: კერძო მედიაციის ბიუჯეტი წინასწარ აისახებს ხარჯების მართვად ნაწილად, და ანაზღაურების პირობები მედიაციის თაობაზე შეთანხმებაშივე ჯობია იყოს ზუსტად დაწესებული.
ხშირად დასმული კითხვები
კორპორაციული დავის მედიაციაზე გადასვლისას მხარეებს ეს კითხვები ყველაზე ადრე უჩნდებათ, და მათი პასუხები პროცესის გეგმას წინასწარ აწყობს.
რა მოხდება, თუ მხარეები ვერ შეთანხმდებიან მედიატორზე?
სასამართლო მედიაციის დროს, თუ სიიდან არჩევა 3 დღეში ვერ მოხერხდა, მედიატორს ნიშნავს მედიატორთა ასოციაციის უფლებამოსილი პირი ან ორგანო — სასამართლოს მიმართვიდან 3 დღის ვადაში. კერძო მედიაციაში ეს ფუნქცია ასოციაციის აღმასრულებელ საბჭოს აქვს, თუ სხვა წესი არ არის დადგენილი.
შეიძლება თუ არა ერთდროულად რამდენიმე მედიატორი?
დიახ, კანონით მედიაცია შეიძლება ერთდროულად ერთმა ან რამდენიმე მედიატორმა წარმართოს. კორპორაციულ დავებში ეს ხშირად გამართლებულია, როცა დავას ერთდროულად სამართლებრივი და ფინანსური განზომილება აქვს.
როგორ ნაწილდება ხარჯები?
კერძო მედიაციაში — შეთანხმებით; შეთანხმების არარსებობისას თითოეული მხარე ანაზღაურებს საკუთარ ხარჯებს და საერთო ხარჯები თანაბრად ნაწილდება. სასამართლო მედიაციაში მოქმედებს უანაზღაურო საქმეთა წლიური რაოდენობისა და სახელმწიფო დაფინანსების მოდელი.
ვინ აწესებს მედიატორისთვის დამატებით მოთხოვნებს?
სასამართლო მედიაციის კანდიდატურების სიის შემთხვევაში მედიატორთა ასოციაციას შეუძლია დაწესოს დამატებითი მოთხოვნები — ასაკი, სტაჟი ან/და უმაღლესი განათლება; ეს შესაძლებელია იმ შემთხვევისთვისაც, როცა მედიატორი მხარეთა შეთანხმების გარეშე ინიშნება.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
ჩვენ დაგეხმარებით კორპორაციული დავის მედიაციის მომზადებაში და წარმართვაში: შევადგენთ მედიატორის შერჩენის კრიტერიუმებს თქვენი დავის სპეციფიკიდან გამომდინარე; განვსაზღვრავთ მის კვალიფიკაციასთან დაკავშირებულ მოთხოვნებს მედიაციის თაობაზე შეთანხმებაში; დავგეგმავთ ხარჯების განაწილებას და ანაზღაურების პირობებს; წარმოგადგენთ პროცესში და დავიზღვრავთ, კერძო თუ სასამართლო მედიაციაა თქვენს შემთხვევაში უფრო ეფექტიანი. მიმართეთ — და მიიღეთ მედიაციის მოწესრიგებული გეგმა თქვენი ბიზნესდავისთვის.