ინფრასტრუქტურით სარგებლობის სამართლებრივი რეჟიმი
ენერგეტიკული ინფრასტრუქტურით სარგებლობა საქართველოში ენერგეტიკის შესახებ კანონით რეგულირდება, რომელიც ქსელებთან მესამე პირის დაშვების ერთიან პრინციპებს აყალიბებს. სისტემის ოპერატორები ვალდებულნი არიან უზრუნველყონ ელექტროენერგიისა და ბუნებრივი გაზის გადამცემ და გამანაწილებელ სისტემებთან მოსარგებლეთა არადისკრიმინაციური და შეუზღუდავი დაშვება, ხოლო დაშვების საფასურს კომისია ადგენს შესაბამისი მეთოდოლოგიის მიხედვით. თუ თქვენი საწარმო აპირებს ქსელზე მიერთებას, ენერგიის გადაცემას ან საკუთარი პირდაპირი ხაზის აშენებას, სწორედ ეს ნორმები განსაზღვრავს თქვენს უფლებებს ოპერატორებთან ურთიერთობაში.
ელექტროენერგიის გადამცემ სისტემასთან მესამე პირის დაშვება
გადამცემი სისტემის ოპერატორი ელექტროენერგიის გადამცემი ქსელის წესების მოთხოვნათა დაცვით უზრუნველყოფს გადამცემ სისტემასთან მოსარგებლის არადისკრიმინაციულ და შეუზღუდავ დაშვებას. სხვადასხვა მოსარგებლისთვის ერთი და იმავე მომსახურების შეთავაზება უნდა განხორციელდეს თანაბარი სახელშეკრულებო პირობებით, გადაცემის მომსახურების ჰარმონიზებული ხელშეკრულების გამოყენებით ან ქსელის წესების შესაბამისად. კანონი ხელს არ უშლის გრძელვადიანი ხელშეკრულებების გაფორმებას, იმ პირობით, რომ ისინი შეესაბამება საქართველოსა და ენერგეტიკული გაერთიანების კანონმდებლობით დადგენილ კონკურენციის წესებს. ოპერატორი საკუთარ ვებგვერდზე აქვეყნებს დაშვების პროცედურას, წესებსა და პირობებს, მათ შორის ქსელის წესებით დადგენილ მოთხოვნებსა და კომისიის მიერ განსაზღვრულ საფასურებს, აგრეთვე ტექნიკურ და რაოდენობრივ მონაცემებს, რომლებიც რეგულარულად უნდა განახლდეს.
კომისიის სამართლებრივი აქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში მესამე პირის დაშვებასთან დაკავშირებული მომსახურება შეიძლება მოსარგებლეს გაეწიოს მხოლოდ შესაბამისი ფინანსური გარანტიის წარდგენის შემდეგ. ასეთი გარანტია უნდა იყოს გათვალისწინებული ხელშეკრულების სტანდარტული პირობებით, არადისკრიმინაციული, გამჭვირვალე და პროპორციული, და არ უნდა ქმნიდეს ბაზარზე შესვლის გაუმართლებელ ბარიერს. ოპერატორს შეიძლება ჰქონდეს მეზობელი ქვეყნების ოპერატორების ქსელთან დაშვება ტრანსსასაზღვრო გადაცემისთვის, ხოლო დისპეტჩერიზაციისას პრიორიტეტი ენიჭება განახლებადი ენერგიის წყაროთი მომუშავე ობიექტებს.
მოწყობილობების მიერთება და გაზის ქსელებთან დაშვება
გადამცემი სისტემის ოპერატორი ქსელის წესების შესაბამისად უზრუნველყოფს ელექტროენერგიის მოწყობილობების გადამცემ ქსელთან მიერთებას, და მიერთების საფასურს კომისია ადგენს მეთოდოლოგიის საფუძველზე განხორციელებული გაანგარიშების შედეგად. იგივე არადისკრიმინაციული და შეუზღუდავი დაშვების პრინციპი ვრცელდება ბუნებრივი გაზის გადამცემ სისტემასა და გამანაწილებელ სისტემაზეც: ამ ქსელებთან დაშვების საფასური ეფუძნება კომისიის მიერ შესაბამისი მეთოდოლოგიის მიხედვით გაანგარიშებულ და დადგენილ ტარიფს. ეს ნიშნავს, რომ მოსარგებლეს ქსელთან დაშვებაზე უარის თქმის შესაძლებლობა ოპერატორს მხოლოდ წესებით გათვალისწინებულ შემთხვევებში აქვს, და არა კერძო შეხედულებისამებრ.