სერვისის შესახებ
სათამაშო აპარატების ტექნიკური შესაბამისობა აზარტული თამაშობების ორგანიზატორისთვის ყოველდღიური საოპერაციო საკითხი არაა — ის კანონით დადგენილი ვალდებულებების ერთობლიობაა, რომლის შეუსრულებლობა ინსპექციის დროს პირდაპირ დარღვევად ფიქსირდება. „ლათარიების, აზარტული და მომგებიანი თამაშობების მოწყობის შესახებ“ კანონი ამ სფეროში სამ საყრდენ მოთხოვნას აწესებს: მუხლი 23 სათამაშო აპარატებზე მოგების მინიმალურ გათვალისწინებას ეხება, მუხლი 33 მაგიდებისა და აპარატების იდენტიფიკაციასა და აღჭურვილობას, ხოლო მუხლი 36 ფინანსთა სამინისტროს კონტროლს აწესებს კანონისა და გათამაშების წესების (რეგლამენტის) ყველა პუნქტზე.
ეს სერვისი განკუთვნილია მორინეების, კლუბებისა და სათამაშო აპარატების სალონების ოპერატორებისთვის, რომლებიც ინსპექციამდე ამოწმებენ აპარატურის მზაობას. ჩვენ ვაანალიზებთ თქვენს აპარატურას ამ სამი მუხლის საფუძველზე, ვადგენთ ხარვეზებს და ვაწესრიგებთ იმას, რაც კანონით პირდაპირაა მოთხოვნილი — ისე, რომ არც ერთი მოთხოვნა არ არის გამოგონილი და არც ერთი რიცხვი არ არის სხვა წყაროდან აღებული.
ფსონის დაბრუნების მინიმალური გარანტია: მუხლი 23
მუხლი 23 მოკლედ და კატეგორიულად ფორმულირებს აპარატის მთავარ ეკონომიკურ სტანდარტს: სათამაშო აპარატებზე გათვალისწინებული უნდა იყოს დადებული ფსონის სულ ცოტა 80 პროცენტი მოგება. ეს ნიშნავს, რომ აპარატის კონფიგურაცია ისე უნდა იყოს აწყობილი, რომ მასზე დადებულ ფსონებთან მიმართებაში მოგების გათვალისწინებული წილი ამ ზღვარს არ დაემცირებოდეს. კანონი ერთს ერთადერთ რიცხობრივ ზღვარს აწესებს და სხვა პროცენტებს ამ მუხლიდან ვერავინ გამოიტანს.
პრაქტიკული თვალსაზრისით ეს სტანდარტი შემოწმების პირველი ობიექტია: აპარატის პარამეტრების ნებისმიერი ცვლილება, გადაკონფიგურაცია ან განახლება უნდა ამოწმებდეს იმას, არ დაირღვა თუ არა ეს მინიმალური გარანტია. თუ აპარატი ამ მოთხოვნას არ ასრულებს, მისი თამაშობისთვის გამოყენება თავისთავად უკანონო ხდება, დამოუკიდებლად იმისა, რამდენად სრულყოფილია დანარჩენი აღჭურვილობა.
საქარხნო ნომერი და ელექტრონული კონტროლის მოწყობილობა: მუხლი 33
მუხლი 33-ის პირველი პუნქტი განსაზღვრავს სათამაშო ინვენტარის სამართლებრივ მდგომარეობას: სამორინეს მაგიდები, კლუბის მაგიდები, სათამაშო აპარატები და სხვა სათამაშო ინვენტარი, რომელიც გამოიყენება თამაშობისათვის, შეიძლება იყოს აზარტული თამაშობის ორგანიზატორის საკუთრებაში ან სარგებლობაში. ეს ნიშნავს, რომ კანონი ორივე ვარიანტს აღიარებს — როგორც საკუთრებაში არსებულ, ისე სარგებლობაში მყოფ ინვენტარს, მაგრამ ორივე შემთხვევაში ის თამაშობის ორგანიზატორთან უნდა იყოს დოკუმენტურად მიბმული.
მუხლი 33-ის მეორე პუნქტით სამორინის მაგიდის და კლუბის მაგიდის თამაშობისთვის გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ ამ მაგიდაზე განმასხვავებელი აღნიშვნის — საქარხნო ნომრის — არსებობის შემთხვევაში. საქარხნო ნომერი მაგიდის იდენტიფიკაციის საშუალებაა: ინსპექციის დროს სწორედ მის მიხედვით ხდება კონკრეტული მაგიდის მოძიება და მისი დოკუმენტურ აღწერასთან შედარება.
სათამაშო აპარატებისთვის მოთხოვნა უფრო მკაცრია: მუხლი 33-ის მესამე პუნქტით, რომელიც ამოქმედდა 2021 წლის 1 სექტემბრიდან, სათამაშო აპარატის თამაშობისთვის გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ ამ აპარატზე განმასხვავებელი აღნიშვნის (საქარხნო ნომრის) და კონტროლის ელექტრონულად განხორციელებისთვის საჭირო მოწყობილობის არსებობის შემთხვევაში. აპარატს, რომელსაც საქარხნო ნომერი ან კონტროლის მოწყობილობა არ აქვს, თამაშობისთვის ვერ გამოიყენებთ, თუნდაც ის ტექნიკურად უმწიფარი იყოს სხვა ყველა პარამეტრით.
ფინანსთა სამინისტროს კონტროლი: მუხლი 36 და ინსპექციის ლოგიკა
მუხლი 36 კონტროლის საერთო საფუძველს აწესებს: საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო ვალდებულია კონტროლი დააწესოს ამ კანონისა და გათამაშების წესების (რეგლამენტის) ყველა პუნქტის მოთხოვნათა შესრულებაზე. აქ სიტყვა „ყველა“ გადამწყვეტია: კონტროლი ცალკეულ, წინასწარ დასახელებულ პუნქტებზე არ შემოიფარგლება — ინსპექცია კანონისა და რეგლამენტის ნებისმიერ მოთხოვნამდე აღწევს, და აპარატურის ტექნიკური შესაბამისობა ამ სრული სპექტრის ერთ-ერთი პირველი და ყველაზე ადვილად შემოწმებადი ნაწილია.
სწორედ ამიტომ ინსპექციისთვის მზადება არ უნდა შემოიფარგლებოდეს იმით, რაც თვალსაჩინოა: საქარხნო ნომრების ქონა და კონტროლის მოწყობილობის არსებობა მარტო არ კმარა, თუ აპარატის კონფიგურაცია მუხლი 23-ის მოთხოვნას არსებითად არღვევს, ან ინვენტარი ორგანიზატორის საკუთრებაში ან სარგებლობაში დოკუმენტურად არაა გაფორმებული.
ინსპექციისთვის მზადების ჩეკ-ლისტი
ჩვენი მიდგომა მარტივია: ინსპექციამდე ყველა ის მოთხოვნა, რომელიც სამ მოყვანილ მუხლშია დაწერილი, უნდა შეამოწმოთ საკუთარ თავზე. ჩეკ-ლისტი შემდეგნაირად გამოიყურება:
- ყოველი სათამაშო აპარატი ისეა კონფიგურირებული, რომ მასზე დადებული ფსონის სულ ცოტა 80 პროცენტი მოგება იყოს გათვალისწინებული (მუხლი 23);
- ყოველ სამორინე და კლუბის მაგიდას აქვს განმასხვავებელი აღნიშვნა — საქარხნო ნომერი (მუხლი 33);
- ყოველი სათამაშო აპარატი ატარებს საქარხნო ნომერს და აღჭურვილია ელექტრონულად კონტროლისთვის საჭირო მოწყობილობით (მუხლი 33);
- მაგიდები, აპარატები და სხვა სათამაშო ინვენტარი დოკუმენტურად არის აზარტული თამაშობის ორგანიზატორის საკუთრებაში ან სარგებლობაში (მუხლი 33);
- მომზადებული ხართ გათამაშების წესების (რეგლამენტის) ყველა პუნქტის შესრულების დემონსტრირებისთვის, რომელზეც კონტროლს ფინანსთა სამინისტრო აწესებს (მუხლი 36).
დეტალური ტექნიკური სპეციფიკაციები, ინსპექციის პროცედურის ფორმალური წესი და ვადები ამ მუხლებში არაა მოყვანილი — ისინი სხვა და კანონქვეშა ნორმატიული აქტებით არის განსაზღვრული. ამიტომ ჩვენი ჩეკ-ლისტი ორ დონეს აერთიანებს: კანონით პირდაპირ დაწერილი მოთხოვნების შემოწმებას და მოქმედი კანონქვეშა აქტების ვერიფიკაციას, რათა მომზადება მხოლოდ მეხსიერებაზე არ აღმოჩნდეს დაფუძნებული.
ხშირად დასმული კითხვები
რა მინიმალური მოგება უნდა იყოს გათვალისწინებული სათამაშო აპარატზე?
მუხლი 23-ის თანახმად, სათამაშო აპარატებზე გათვალისწინებული უნდა იყოს დადებული ფსონის სულ ცოტა 80 პროცენტი მოგება — ეს ერთადერთი რიცხობრივი ზღვარია, რომელსაც კანონი აპარატის მოგების გათვალისწინებასთან მიმართებაში აწესებს.
რა უნდა ჰქონდეს ყოველ მაგიდას და სათამაშო აპარატს?
მუხლი 33-ის თანახმად, სამორინის ან კლუბის მაგიდის თამაშობისთვის გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ საქარხნო ნომრის არსებობისას, ხოლო სათამაშო აპარატის შემთხვევაში საქარხნო ნომერთან ერთად აუცილებელია ელექტრონულად კონტროლისთვის საჭირო მოწყობილობაც, რომელიც კანონით დადგენილი მოთხოვნაა.
ვინ ამოწმებს ამ მოთხოვნებს შესრულებას?
მუხლი 36-ის თანახმად, საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო ვალდებულია კონტროლი დააწესოს კანონისა და გათამაშების წესების (რეგლამენტის) ყველა პუნქტის მოთხოვნათა შესრულებაზე, ამიტომ ტექნიკური შესაბამისობა ინსპექციის ერთ-ერთი პირველი ობიექტია.
სად არის დაწერილი დეტალური ტექნიკური მოთხოვნები და ინსპექციის წესი?
მოყვანილი მუხლები აპარატურის ფუნდამენტურ სტანდარტებს აწერენ; დეტალური ტექნიკური სპეციფიკაციები, ინსპექციის პროცედურა და ვადები სხვა და კანონქვეშა ნორმებით არის განსაზღვრული, ამიტომ მათი მოქმედი რედაქციების შემოწმება მზადების განუყოფელი ნაწილია.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
ინსპექციამდე აღმოჩენილი ხარვეზი გამოსწორებადია; ინსპექციის დროს აღმოჩენილი — უკვე დარღვევაა. ჩვენ გადავამოწმებთ თქვენს აპარატურას მუხლი 23-ის, მუხლი 33-ისა და მუხლი 36-ის საფუძველზე, შევადგენთ ხარვეზების ჩამონათვალს, მოვამზადებთ დოკუმენტურ საფუძვლებს ინვენტარის საკუთრებასა თუ სარგებლობასთან დაკავშირებით და გავცემთ კონკრეტულ რეკომენდაციებს ინსპექციამდე გასაწორებლად. დაგვიკავშირდით Legal.ge-ზე და მიიღეთ ზუსტი შეფასება თქვენი აპარატურის მზაობისა.