ინფლუენსერული მომსახურების ხელშეკრულება კონტენტის შემქმნელსა და შემკვეთ ბრენდს შორის დგას: შემქმნელი იღებს ვალდებულებას, შეთანხმებული შინაარსის მატარებლები მოამზადოს და გადასცეს, ხოლო ბრენდი — რომ ამისთვის შეთანხმებული საზღაური გადაიხადოს. ქვემოთ ვხსნით, როგორ ფუნქციონირებს ეს მოდელი სამოქალაქო კოდექსის ნარდობის ხელშეკრულების ნორმების საფუძველზე და რომელი პირობების დათქმაა გადამწყვეტი.
ინფლუენსერული ხელშეკრულების სამართლებრივი ბუნება
საქართველოს კანონმდებლობაში „ინფლუენსერის ხელშეკრულება“ ცნებად არ არსებობს და ამ დასახელების ხელშეკრულებას სპეციალური წესები არ აქვს — ეს უნდა ითქვას პირდაპირ. კონტენტზე დაფუძნებული შეკვეთის სამართლებრივი ფორმა სამოქალაქო კოდექსის ნარდობის ხელშეკრულებაა: მუხლი 629-ის თანახმად, ნარდობის ხელშეკრულებით მენარდე კისრულობს შეასრულოს ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაო, ხოლო შემკვეთი ვალდებულია გადაუხადოს მენარდეს შეთანხმებული საზღაური. ინფლუენსერი აქ მენარდის პოზიციაშია, ბრენდი კი — შემკვეთის.
მუხლი 629 კიდევ ერთ მნიშვნელოვან წესს შეიცავს: თუ ნარდობა ითვალისწინებს რაიმე ნაკეთობის დამზადებას და მენარდე მას ამზადებს თავისი მიერ შეძენილი მასალით, იგი შემკვეთს გადასცემს საკუთრებას დამზადებულ ნაკეთობაზე, ხოლო თუ დამზადებულია გვაროვნული ნივთი, გამოიყენება ნასყიდობის წესები. ასევე მნიშვნელოვანია ხარჯების საკითხი: ნარდობასთან დაკავშირებული ხარჯთაღრიცხვის შედგენა არ ანაზღაურდება, თუ შეთანხმებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული
ანაზღაურება: რა ხდება, თუ თანხა არ არის დათქმული
მუხლი 630 ანაზღაურებაზე შეთანხმების დამატევით წესებს აწესრიგებს. ანაზღაურება უსიტყვოდაც ითვლება შეთანხმებულად, თუ გარემოებების მიხედვით ნარდობა მხოლოდ ანაზღაურებითაა მოსალოდნელი — თუ ანაზღაურების ოდენობა შეთანხმებული არ არის, ტარიფის არსებობისას შეთანხმებულად მიიჩნევა სატარიფო განაკვეთი, ხოლო თუ ტარიფები არ არსებოვს, მაშინ — ჩვეულებრივი ანაზღაურება. მიზანშეწონილია თანხა დოკუმენტში პირდაპირ ფიქსირდებოდეს, რადგან ოდენობის დადგენა დამატებით დავას იწვევს.
სამუშაოს პირადად შესრულების ვალდებულება
მუხლი 632-ის თანახმად, მენარდემ სამუშაო პირადად უნდა შეასრულოს მხოლოდ იმ შემთხვევებში, როცა ეს გამომდინარეობს კონკრეტული გარემოებებიდან ან სამუშაოს ხასიათიდან. ინფლუენსერული მომსახურებისთვის ეს გადამწყვეტია: აუდიტორია კონკრეტულ პიროვნებას, მის სტილსა და პერსონას მიჰყვება. თუ დათქმა არ არის, პირადი შესრულების ვალდებულება გარემოებების შეფასებით დგინდება.
ხელშეკრულების მოშლა შემკვეთის მიერ და ზიანის ანაზღაურება
მუხლი 636 შემკვეთს ფართო უფლებას ანიჭებს: მას შეუძლია სამუშაოს დასრულებამდე ნებისმიერ დროს თქვას უარი ხელშეკრულებაზე, მაგრამ ამ უფლებას თან ახლავს გარკვეული ვალდებულებები: უნდა აუნაზღაუროს მენარდეს უკვე შესრულებული სამუშაო და ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანი. ბრენდი პასუხს აგებს როგორც დასრულებულ ნაწილზე, ისე მოშლით მიყენებულ ზიანზე.
საზღაურის გადახდის წესი
მუხლი 648 ზოგად წესს აწესრიგებს: შემკვეთი მოვალეა მენარდეს გადაუხადოს საზღაური სამუშაოს შესრულების შემდეგ, თუ ხელშეკრულება არ ითვალისწინებს ნაწილ-ნაწილ გადახდას. ავანსი ან ტრანშები მხოლოდ მაშინ მოქმედებს, როცა პირდაპირ არის დათქმული. კრეატორისთვის ეს მთავარი სამოლაპარაკებო მომენტია.
საჯარო მხარე: რეკლამის მონიშვნა
ხელშეკრულების სამოქალაქო-სამართლებრივი ბუნება არ ათავისუფლებს მხარეებს საჯარო სივრცეში გავრცელებული მასალის სხვა მოთხოვნებისგან. ფასიანი პარტნიორობის შემთხვევაში გამოქვეყნებული კონტენტი რეკლამის შესახებ საკანონმდებლო რეგულაციის ქვეშ აღმოჩნდება, მათ შორის იმ მოთხოვნით, რომ რეკლამა მისი წარდგენის მომენტშივე ამოცნობადი უნდა იყოს. ამ საკითხებს ჩვენი ცალკე გვერდი ეთმობა, რომელიც ინფლუენსერული მარკეტინგის სამართლებრივ რეგულირებას აღწერს — აქ კი საკმარისია აღვნიშნოთ, რომ ხელშეკრულების ტექსტში მონიშვნის ვალდებულების განაწილება წინასწარ უნდა იყოს განსაზღვრული.
აუცილებელია თუ არა ხელშეკრულების წერილობითი ფორმა?
მოცემული მუხლები ნარდობის ხელშეკრულების ფორმას ცალკე არ აწესრიგებენ, თუმცა დავის რისკის გათვალისწინებით წერილობითი ფიქსაცია მნიშვნელოვნად ამარტივებს როგორც შესრულებული სამუშაოს, ისე მიყენებული ზიანის დადგენას.
რა ხდება, თუ ანაზღაურების ოდენობა საერთოდ არ არის შეთანხმებული?
მუხლი 630-ის მიხედვით, ანაზღაურება უსიტყვოდაც ითვლება შეთანხმებულად, თუ გარემოებებიდან ნარდობა მხოლოდ ანაზღაურებითაა მოსალოდნელი; ოდენობა კი ტარიფის არსებობისას სატარიფო განაკვეთით, მის არარსებობისას — ჩვეულებრივი ანაზღაურებით განისაზღვრება.
შეუძლიათ თუ არა ინფლუენსერს სამუშაოს გადაცემა სხვა პირს?
მუხლი 632 პირადი შესრულების ვალდებულებას მხოლოდ იმ შემთხვევაში აწესრიგებს, როცა ის გარემოებებიდან ან სამუშაოს ხასიათიდან გამომდინარეობს — დანარჩენ შემთხვევაში გადაცემა შესაძლებელია, თუმცა კონკრეტული კრეატორის პირადობაზე აგებული შეკვეთა ამ ნიშნით ჩვეულებრივ პირად შესრულებას მოითხოვს.
როგორ იხდება თანხა ხელშეკრულების მოშლისას?
მუხლი 636-ის მიხედვით, უარის თქმისას შემკვეთი აუნაზღაურებს მენარდეს შესრულებულ სამუშაოს და მოშლით მიყენებულ ზიანს, ხოლო მუხლი 648 ზოგად შემთხვევაში გადახდას შესრულების შემდეგ კავშირზე აბამს, თუ ნაწილ-ნაწილ გადახდა დათქმული არ არის.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
Legal.ge-ის გუნდი ეხმარება როგორც კონტენტის შემქმნელებს, ისე ბრენდებს ინფლუენსერული მომსახურების ხელშეკრულებების მომზადებასა და შემოწმებაში. დაგეხმარებით არსებითი პირობების სწორ ფიქსაციაში, არსებული შეთანხმებების აუდიტში და დავისას თქვენი ინტერესების დაცვაში. დაგვიკავშირდით კონსულტაციისთვის — შევაფასოთ თქვენი სიტუაცია, განვასხვავოთ რისკები, რომლებიც თან ახლავს არსებულ შეთანხმებას, და მოვამზადოთ ისეთი ხელშეკრულება, რომელიც სამოქალაქო კოდექსის წესებთან ერთად თქვენს პოზიციასაც დაიცავს.