შესავალი და სერვისის ზოგადი მიმოხილვა
სააღსრულებო სისტემაში ფულადი მოთხოვნების ამოღება ყველაზე მოთხოვნადი და პრაქტიკული პროცედურაა. როდესაც კრედიტორს (ბანკს, კომპანიას ან ფიზიკურ პირს) ხელში უჭირავს სასამართლოს ან ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცელი, მისი მთავარი მიზანია კუთვნილი თანხის რაც შეიძლება სწრაფად დაბრუნება. საქართველოს კანონმდებლობა კრედიტორებს აძლევს უფლებას, სახელმწიფო ბიუროს ნაცვლად, მიმართონ ლიცენზირებულ კერძო აღმასრულებლებს. კერძო აღმასრულებლის მეშვეობით ფულადი მოთხოვნის ამოღება 500,000 ლარამდე არის სპეციალიზებული სერვისი, რომელიც უზრუნველყოფს მოვალისგან დავალიანების იძულებით ამოღებას ინდივიდუალური მიდგომით, მოქნილად და უმოკლეს ვადებში. ეს ლიმიტი (500,000 ლარი) კანონით არის დადგენილი კერძო აღმასრულებლებისთვის, რათა განისაზღვროს მათი განსჯადობის არეალი ფულად დავებში.
კერძო აღმასრულებლის მთავარი უპირატესობა მის მოტივაციაშია — მისი ანაზღაურება პირდაპირ არის დამოკიდებული ამოღებულ თანხაზე. შესაბამისად, იგი არ ელოდება მოვალისგან ნებაყოფლობით გადახდას და მყისიერად რთავს იძულების ყველა კანონიერ მექანიზმს. სერვისი მოიცავს მოვალის ფინანსური მდგომარეობის აგრესიულ მონიტორინგს, საბანკო ანგარიშების გაყინვასა და ქონების რეალიზაციას, რაც კრედიტორს აძლევს რეალურ შანსს, დაიბრუნოს თავისი ფული მანამ, სანამ მოვალე აქტივების გადამალვას მოასწრებს.
რას მოიცავს მოთხოვნის ამოღების სერვისი
მომსახურება წარმოადგენს სრულ სააღსრულებო ციკლს, რომელსაც კოორდინაციას უწევს კრედიტორის ადვოკატი. პირველ ეტაპზე იურისტი კერძო აღმასრულებელს აწვდის სააღსრულებო ფურცელს. აღმასრულებელი გამოსცემს დადგენილებას და დაუყოვნებლივ აგზავნის ელექტრონულ ინკასოს (ყადაღას) საქართველოს ყველა კომერციულ ბანკში. ეს ნიშნავს, რომ მოვალის ანგარიშზე არსებული ან მომავალში ჩარიცხული ნებისმიერი თანხა (500,000 ლარის ფარგლებში) ავტომატურად ჩამოიჭრება კრედიტორის სასარგებლოდ.
პარალელურად, სერვისი მოიცავს მოვალის უძრავი და მოძრავი ქონების (ბინები, მიწები, ავტომობილები, წილები კომპანიებში) მოძიებას საჯარო და შსს-ს რეესტრებში და მათზე ყადაღის დადებას. თუ საბანკო ანგარიშებიდან ვალის ამოღება ვერ ხერხდება, აღმასრულებელი იწყებს დაყადაღებული ქონების ფიზიკურ აღწერას, ნიშნავს ექსპერტ-შემფასებელს და ამზადებს ქონებას საჯარო ელექტრონული აუქციონისთვის. სერვისის ფარგლებში ადვოკატი მუდმივად აკონტროლებს კერძო აღმასრულებლის მოქმედებების კანონიერებასა და სისწრაფეს, რათა აუქციონი არ გაჭიანურდეს და ამოღებული თანხა დროულად ჩაირიცხოს კრედიტორის ანგარიშზე.
გავრცელებული სიტუაციები და პრაქტიკული მაგალითები
პრაქტიკაში ეს სერვისი ყველაზე ხშირად გამოიყენება ბიზნეს-დავების (B2B) დროს. მაგალითად, სამშენებლო მასალების მომწოდებელმა კომპანიას მიაწოდა საქონელი 300,000 ლარის ღირებულების. კომპანიამ თანხა არ გადაიხადა, მომწოდებელმა მოიგო სასამართლო და აიღო სააღსრულებო ფურცელი. სახელმწიფო ბიუროში პროცესის შეყოვნების თავიდან ასაცილებლად, იგი ქირაობს კერძო აღმასრულებელს. აღმასრულებელი მეორე დღესვე ადებს ყადაღას მოვალე კომპანიის სპეცტექნიკას. ბიზნესის გაჩერების შიშით, მოვალე კომპანია იძულებული ხდება რამდენიმე დღეში სრულად დაფაროს ვალი.
მეორე მაგალითია ფიზიკური პირების სესხები. მოქალაქემ გაასესხა 100,000 ლარი, რომელიც უზრუნველყოფილია მოვალის ბინით (იპოთეკით). მოვალე არ იხდის. კრედიტორი მიმართავს კერძო აღმასრულებელს. აღმასრულებელი სწრაფად ატარებს ბინის აუდიტორულ შეფასებას და ნიშნავს აუქციონს. ვინაიდან კერძო აღმასრულებელი პირადად არის დაინტერესებული შედეგით (მისი ჰონორარი ამოღებული თანხიდან გამოიანგარიშება), იგი უზრუნველყოფს, რომ არცერთი პროცედურული ვადა არ დაირღვეს და აუქციონი ჩატარდეს კანონით დაშვებულ უმოკლეს დროში.
საქართველოს კანონმდებლობა და მარეგულირებელი ჩარჩო
საქართველოში ფულადი მოთხოვნების კერძო აღმასრულებლის მიერ ამოღებას არეგულირებს „სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“ საქართველოს კანონი. კანონმდებლობა ზუსტად მიჯნავს სახელმწიფო და კერძო აღმასრულებლების კომპეტენციებს. 2010-იანი წლების რეფორმების შედეგად, კერძო აღმასრულებლის განსჯადობა ფულად მოთხოვნებზე შეიზღუდა 500,000 ლარით. ანუ, თუ სააღსრულებო ფურცელში მითითებული თანხა აღემატება 500,000 ლარს, საქმეს ექსკლუზიურად განიხილავს აღსრულების ეროვნული ბიურო. თუ თანხა ამ ლიმიტს ქვემოთაა, კრედიტორს აქვს არჩევანი.
კანონი ასევე მკაცრად არეგულირებს კერძო აღმასრულებლის საზღაურს (ჰონორარს). აღსრულების საფასური ეკისრება მოვალეს და იფარება ამოღებული თანხიდან. თუმცა, თუ კრედიტორი თავისი ინიციატივით შეწყვეტს საქმეს, გარკვეული ხარჯები შეიძლება მას დაეკისროს. კანონი ანიჭებს კერძო აღმასრულებელს უფლებას, გამოიყენოს იძულების ყველა ლეგიტიმური ფორმა: დააყადაღოს ქონება, მოიძიოს საბანკო ანგარიშები და ჩაატაროს აუქციონი eauction.ge-ს პლატფორმაზე, ზუსტად ისევე, როგორც ამას აკეთებს სახელმწიფო ორგანო. მოვალის უფლებების დასაცავად, კერძო აღმასრულებლის ქმედება შეიძლება გასაჩივრდეს სასამართლოში.
პროცესის ეტაპობრივი აღწერა
პროცესი იწყება ხელშეკრულების გაფორმებითა და სააღსრულებო ფურცლის კერძო აღმასრულებლისთვის გადაცემით. პირველ ეტაპზე აღმასრულებელი გამოსცემს წარმოების დაწყების დადგენილებას და აგზავნის ოფიციალურ გაფრთხილებას მოვალესთან (ეძლევა 7 დღე ნებაყოფლობითი შესრულებისთვის). მეორე ეტაპზე, პარალელურ რეჟიმში, იგზავნება ელექტრონული ყადაღები ბანკებსა და საჯარო რეესტრში, რათა მოვალემ ვერ მოასწროს ქონების გასხვისება.
მესამე ეტაპზე, თუ 7 დღეში თანხა არ ჩაირიცხა, ინკასოს მეშვეობით ხდება ანგარიშებიდან არსებული თანხების იძულებითი ჩამოჭრა. თუ ეს საკმარისი არ არის, დგება მეოთხე ეტაპი — აღმასრულებელი აღწერს და აყადაღებს მოვალის უძრავ-მოძრავ ქონებას. მეხუთე ეტაპზე ხდება ქონების ექსპერტული შეფასება და საჯარო აუქციონის დანიშვნა. მეექვსე და საბოლოო ეტაპზე, აუქციონზე შემოსული თანხიდან (ან ანგარიშებიდან ჩამოჭრილი თანხიდან) ჯერ იფარება სააღსრულებო ხარჯები და კერძო აღმასრულებლის ჰონორარი, ხოლო დარჩენილი თანხა სრულად ირიცხება კრედიტორის ანგარიშზე, რითაც საქმე იხურება.
რატომ legal.ge და ადვოკატის საჭიროება
მართალია, კერძო აღმასრულებელი თქვენს სასარგებლოდ მოქმედებს, თუმცა ის დამოუკიდებელი, მიუკერძოებელი პირია და არა თქვენი პირადი ადვოკატი. პროცესის განმავლობაში მოვალემ შეიძლება გამოიყენოს სხვადასხვა იურიდიული ხრიკები: შეიტანოს ექსცინდენტური სარჩელი, ხელოვნურად გაასაჩივროს შეფასების აქტი ან მოითხოვოს აღსრულების შეჩერება სასამართლოში. ასეთ დროს, თუ თქვენ არ გყავთ იურისტი, რომელიც დაიცავს თქვენს პოზიციას სასამართლოში, კერძო აღმასრულებელი იძულებული იქნება გააჩეროს პროცესი.
სწორედ ამიტომ, პლატფორმა legal.ge შეუცვლელი რესურსია. ჩვენს კატალოგში თავმოყრილ ადვოკატებს აქვთ კერძო აღმასრულებლებთან ეფექტური თანამშრომლობისა და სააღსრულებო დავების მოგების უზარმაზარი პრაქტიკა. legal.ge-ზე შერჩეული იურისტი უზრუნველყოფს, რომ პროცესი არცერთი დღით არ შეფერხდეს, მოვალის სარჩელები დროულად გაბათილდეს სასამართლოში და თქვენი თანხა (500,000 ლარამდე) მაქსიმალურად სწრაფად დაბრუნდეს თქვენს ანგარიშზე. ენდეთ პროფესიონალებს და დაიბრუნეთ თქვენი ფინანსები იურიდიული გარანტიებით.
განახლდა: ...
