ძირითადი ცნებები: დამფუძნებელი, მეანაბრე, მონაწილე
ფიზიკურ პირთა არასახელმწიფო საპენსიო უზრუნველყოფა ნიშნავს ფიზიკურ პირებზე ფულადი სახსრების — პენსიების — რეგულარულად გაცემას ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა საპენსიო შენატანებისა და საინვესტიციო მოგების ხარჯზე. ამ მიზნით განხორციელებული საქმიანობა მოიცავს საპენსიო სქემების დაფუძნებას, საპენსიო შენატანების აკუმულირებასა და აღრიცხვას, საპენსიო დანაგროვთა ფორმირებას და ფიზიკურ პირებზე პენსიების რეგულარულად გაცემას. არასახელმწიფო საპენსიო სქემა კი ამ სფეროში ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა ურთიერთობის სისტემას წარმოადგენს — სწორედ მასში იბადება მონაწილის უფლებები და ვალდებულებები.
სქემის მონაწილეობის სუბიექტები კანონით განმარტებულია: დამფუძნებელი იურიდიული პირია, რომელიც აფუძნებს საპენსიო სქემას და უზრუნველყოფს ფიზიკურ პირებს არასახელმწიფო პენსიებით სქემით დადგენილი წესის შესაბამისად; მეანაბრე — ფიზიკური ან იურიდიული პირი, რომელიც მონაწილის სასარგებლოდ იხდის საპენსიო შენატანს; მონაწილე — ფიზიკური პირი, რომლის სასარგებლოდაც ხდება შენატანების გადახდა და პენსიის გაცემა. საპენსიო დანაგროვი არის მონაწილის ან მონაწილეთა სახელობით საპენსიო ანგარიშზე აღრიცხული სახსრები, სახელობითი საპენსიო ანგარიში კი ამ სახსრების მოძრაობის აღრიცხვის ფორმა. საპენსიო შენატანი სქემით დადგენილი ის შენატანია, რომელსაც მეანაბრეები იხდიან არასახელმწიფო საპენსიო უზრუნველყოფის მიზნით.
სქემის ინფრასტრუქტურაში ცალკე როლი აქვთ აქტივების მმართველ კომპანიას — კომერციულ ორგანიზაციას, რომელიც შესაბამისი ლიცენზიის საფუძველზე აწარმოებს საპენსიო დანაგროვთა მართვასა და ინვესტირებას — და სპეციალიზებულ დეპოზიტარს, რომელიც იღებს და ინახავს დოკუმენტირებულ ფასიან ქაღალდებს და აღრიცხავს დანაგროვთა შესაბამის აქტივებში შემავალ არადოკუმენტირებულ ფასიან ქაღალდებს. დანაგროვთა დასაფარავად დასაშვები აქტივები საქართველოს ეროვნული ბანკის წესით განისაზღვრება. მონაწილეთა ინტერესებს იცავს დამფუძნებლის სამეთვალყურეო საბჭო — ორგანო, რომელიც ზედამხედველობს მოქალაქეთა არასახელმწიფო პენსიებით უზრუნველყოფას. კანონი აგრეთვე განმარტავს შვილობილ საწარმოს — იურიდიულ პირს, რომელშიც დამფუძნებელი ფლობს წილის 50 პროცენტს ან 50-ზე მეტ პროცენტს, ხოლო იურიდიული სტატუსის არმქონე ორგანიზაციული წარმონაქმნის შემთხვევაში — აკონტროლებს მას — და ფილიალს, დამფუძნებლის სტრუქტურულ ქვედანაყოფს, სადაც უშუალოდ ხორციელდება დამფუძნებლის წესდებით განსაზღვრული საქმიანობა ან მისი ნაწილი.

