ადმინისტრაციული ხელშეკრულების ცნება და დადების უფლებამოსილება
ადმინისტრაციული ხელშეკრულება არის ის საშუალება, რომლითაც ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი ურთიერთობა შეიძლება წარმოიშვას, შეიცვალოს ან შეწყდეს ადმინისტრაციული ორგანოსა და მეორე მხარეს შორის შეთანხმების გზით. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით, თუ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი, შესაძლებელია ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი ურთიერთობის წარმოშობა, შეცვლა ან შეწყვეტა ადმინისტრაციული ხელშეკრულების დადების გზით. ეს იმას ნიშნავს, რომ ორგანოს აქვს არჩევანის შესაძლებლობა: საკითხის მოწესრიგება ერთმხრივი გადაწყვეტილებით ან მხარეთა შეთანხმებული ფორმით. პრაქტიკულად ეს ხშირად უფრო მოქნილ და თანამშრომლობით მოდელს ქმნის ორგანოსა და მოქალაქეს ან ბიზნესს შორის.
უფლებამოსილების ზღვარი მკაფიოდ არის განსაზღვრული: ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილია კონკრეტული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი ურთიერთობა, რომლის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის გზით მოწესრიგების უფლებამოსილება კანონით აქვს მინიჭებული, მოაწესრიგოს ადმინისტრაციული ხელშეკრულების დადების გზით. ანუ ხელშეკრულების დადების უფლებამოსილება ზუსტად იმ ფარგლებს ემორჩილება, რომელშიც ორგანოს აქტის გამოცემის უფლებამოსილებაა — ორგანო ვერ შექმნის იმაზე მეტს ხელშეკრულებით, ვიდრე მას კანონი აქტის გამოცემით შეეძლო.
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციული ხელშეკრულების დადებისას გამოიყენება ამ კოდექსის ნორმები და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით გათვალისწინებული დამატებითი მოთხოვნები ხელშეკრულებათა შესახებ. კოდექსი აქ პირდაპირ ამბობს, რომ სამოქალაქო კოდექსის წესებს უთმობს ადგილს: ადმინისტრაციული ხელშეკრულება სამართლებრივად ჰიბრიდული ინსტიტუტია, რომელშიც საჯარო სამართლის სპეციფიკა და სამოქალაქო-სამართლებრივი ხელშეკრულებათა ზოგადი წესები ერთად მოქმედებს.
სპეციალური მოთხოვნები ხელშეკრულების მიმართ
ადმინისტრაციული ხელშეკრულების დადებისას ადმინისტრაციული ორგანო მოქმედებს მხოლოდ კანონით მისთვის მინიჭებულ უფლებამოსილებათა ფარგლებში. ეს მოთხოვნა განმეორებით უსვამს ხაზს კომპეტენტურობის პრინციპს: ხელშეკრულების ფორმა არ ანიჭებს ორგანოს იმ უფლებამოსილებას, რომელიც მას კანონით არ აქვს.
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ დადებული ადმინისტრაციული ხელშეკრულება არ უნდა ეწინააღმდეგებოდეს საქართველოს კონსტიტუციასა და კანონმდებლობას. ამასთან, დაუშვებელია ადმინისტრაციული ხელშეკრულებით საქართველოს კონსტიტუციით დადგენილი ადამიანის უფლებებისა და თავისუფლებების დარღვევა. ეს ნიშნავს, რომ თუნდაც მხარეთა შეთანხმებით, ხელშეკრულებით ვერ შეიზღუდება ისეთი უფლებები, რომლებიც კონსტიტუციური დაცვის სფეროშია — შეთანხმების ფაქტი კონსტიტუციურ ზღვარს ვერ გადალახავს. ამ მოთხოვნების დარღვევა ხელშეკრულების სანდოობას პირდაპირ აყენებს საფრთხის ქვეშ.

